Saṅghādisesakathā
325.
Mocetukāmatācittaṃ , vāyāmo sukkamocanaṃ ;
Aññatra supinantena , hoti saṅghādisesatā .
326.
Parenupakkamāpetvā , aṅgajātaṃ panattano ;
Sukkaṃ yadi vimoceti , garukaṃ tassa niddise .
327.
Sañciccupakkamantassa , aṅgajātaṃ panattano ;
Thullaccayaṃ samuddiṭṭhaṃ , sace sukkaṃ na muccati .
328.
Sañciccupakkamantassa
V0.29 , ākāse kampanenapi ;Hoti thullaccayaṃ tassa , yadi sukkaṃ na muccati .
329.
Vatthiṃ kīḷāya pūretvā , passāvetuṃ na vaṭṭati ;
Nimittaṃ pana hatthena , kīḷāpentassa dukkaṭaṃ .
330.
Tissannaṃ pana itthīnaṃ , nimittaṃ rattacetasā ;
Purato pacchato vāpi , olokentassa dukkaṭaṃ .
331.
Ekenekaṃ payogena , divasampi ca passato ;
Nāpattiyā bhave aṅgaṃ , ummīlananimīlanaṃ .
332.
Amocanādhippāyassa , anupakkamatopi ca ;
Supinantena muttasmiṃ , anāpatti pakāsitā .
Sukkavisaṭṭhikathā .
333.
Āmasanto
M0.33 manussitthiṃ , kāyasaṃsaggarāgato ;‘‘ Manussitthī ’’ ti saññāya , hoti saṅghādisesiko .
334.
Lomenantamaso lomaṃ , phusantassāpi itthiyā ;
Kāyasaṃsaggarāgena , hoti āpatti bhikkhuno .
335.
Itthiyā yadi samphuṭṭho , phassaṃ sevanacetano ;
Vāyamitvādhivāseti , hoti saṅghādisesatā .
336.
Ekena pana hatthena , gahetvā dutiyena vā ;
Tattha tattha phusantassa , ekāvāpatti dīpitā .
337.
Aggahetvā phusantassa , yāva pādañca sīsato ;
Kāyā hatthamamocetvā , ekāva divasampi ca .
338.
Aṅgulīnaṃ tu pañcannaṃ , gahaṇe ekato pana ;
Ekāyeva siyāpatti , na hi koṭṭhāsato siyā .
339.
Nānitthīnaṃ sace pañca , gaṇhātyaṅguliyo pana ;
Ekato pañca saṅghādi-sesā hontissa bhikkhuno .
340.
Itthiyā vimatissāpi , paṇḍakādikasaññino ;
Kāyena itthiyā kāya-sambaddhaṃ phusatopi vā .
341.
Paṇḍake
V0.30 yakkhipetīsu , tassa thullaccayaṃ siyā ;Dukkaṭaṃ kāyasaṃsagge , tiracchānagatitthiyā .
342.
Bhikkhuno paṭibaddhena , kāyena pana itthiyā ;
Kāyena paṭibaddhañca , phusantassapi dukkaṭaṃ .
343.
Itthīnaṃ itthirūpañca , dārulohamayādikaṃ ;
Tāsaṃ vatthamalaṅkāraṃ , āmasantassa dukkaṭaṃ .
344.
Tatthajātaphalaṃ khajjaṃ , muggādiṃ tatthajātakaṃ ;
Dhaññāni pana sabbāni , āmasantassa dukkaṭaṃ .
345.
Sabbaṃ
M0.34 dhamanasaṅkhādiṃ , pañcaṅgaturiyampi ca ;Ratanāni ca sabbāni , āmasantassa dukkaṭaṃ .
346.
Sabbamāvudhabhaṇḍañca , jiyā ca dhanudaṇḍako ;
Anāmāsamidaṃ sabbaṃ , jālañca saravāraṇaṃ .
347.
Suvaṇṇapaṭibimbādi , cetiyaṃ ārakūṭakaṃ ;
Anāmāsanti niddiṭṭhaṃ , kurundaṭṭhakathāya hi .
348.
Sabbaṃ onahituṃ vāpi , onahāpetumeva vā ;
Vādāpetuñca vādetuṃ , vāditaṃ na ca vaṭṭati .
349.
‘‘ Karissāmupahāran ’’ ti , vuttena pana bhikkhunā ;
Pūjā buddhassa kātabbā , vattabbāti ca viññunā .
350.
Sayaṃ phusiyamānassa , itthiyā pana dhuttiyā ;
Avāyamitvā kāyena , phassaṃ paṭivijānato .
351.
Anāpatti asañcicca , ajānantassa bhikkhuno ;
Mokkhādhippāyino ceva , tathā ummattakādino .
352.
Paṭhamena samānāva , samuṭṭhānādayo pana ;
Kāyasaṃsaggarāgassa , tathā sukkavisaṭṭhiyā .
Kāyasaṃsaggakathā .
353.
Duṭṭhullavācassādena , itthiyā itthisaññino ;
Dvinnañca pana maggānaṃ , vaṇṇāvaṇṇavasena ca .
354.
Methunayācanādīhi
V0.31 , obhāsantassa bhikkhuno ;Viññuṃ antamaso hattha-muddāyapi garuṃ siyā .
355.
‘‘ Sikharaṇīsi
M0.35 , sambhinnā , ubhatobyañjanā ’’ ti ca ;Akkosavacanenāpi , garukaṃ tu suṇantiyā .
356.
Punappunobhāsantassa , ekavācāya vā bahū ;
Gaṇanāya ca vācānaṃ , itthīnaṃ garukā siyuṃ .
357.
Sā ce nappaṭijānāti , tassa thullaccayaṃ siyā ;
Ādissa bhaṇane cāpi , ubbhajāṇumadhakkhakaṃ .
358.
Ubbhakkhakamadhojāṇu-maṇḍalaṃ pana uddisaṃ ;
Vaṇṇādibhaṇane kāya-paṭibaddhe ca dukkaṭaṃ .
359.
Thullaccayaṃ bhave tassa , paṇḍake yakkhipetisu ;
Adhakkhakobbhajāṇumhi , dukkaṭaṃ paṇḍakādisu .
360.
Ubbhakkhakamadhojāṇu-maṇḍalepi ayaṃ nayo ;
Sabbattha dukkaṭaṃ vuttaṃ , tiracchānagatitthiyā .
361.
Atthadhammapurekkhāraṃ , katvā obhāsatopi ca ;
Vadatopi anāpatti , purakkhatvānusāsaniṃ .
362.
Tathā ummattakādīnaṃ , samuṭṭhānādayo nayā ;
Adinnādānatulyāva , vedanettha dvidhā matā .
Duṭṭhullavācākathā .
363.
Vaṇṇaṃ panattano kāma-pāricariyāya bhāsato ;
Tasmiṃyeva khaṇe sā ce , jānāti garukaṃ siyā .
364.
No ce jānāti sā yakkhi-petidevīsu paṇḍake ;
Hoti thullaccayaṃ tassa , sese āpatti dukkaṭaṃ .
365.
Cīvarādīhi aññehi , vatthukāmehi attano ;
Natthi doso bhaṇantassa , pāricariyāya vaṇṇanaṃ .
366.
Itthisaññā
M0.36 manussitthī , pāricariyāya rāgitā ;Obhāso tena rāgena , khaṇe tasmiṃ vijānanaṃ .
367.
Pañcaṅgāni
V0.32 imānettha , veditabbāni viññunā ;Samuṭṭhānādayopyassa , anantarasamā matā .
Attakāmapāricariyakathā .
368.
Paṭiggaṇhāti sandesaṃ , purisassitthiyāpi vā ;
Vīmaṃsati garu hoti , paccāharati ce pana .
369.
‘‘ Yassā hi santikaṃ gantvā , ārocehī ’’ ti pesito ;
Tamadisvā tadaññassa , avassārocakassa so .
370.
‘‘ Ārocehī ’’ ti vatvā taṃ , paccāharati ce pana ;
Bhikkhu saṅghādisesamhā , sañcarittā na muccati .
371.
‘‘ Mātarā rakkhitaṃ itthiṃ , gaccha brūhī ’’ ti pesito ;
Piturakkhitamaññaṃ vā , visaṅketova bhāsato .
372.
Paṭiggaṇhanatādīhi , tīhi aṅgehi saṃyute ;
Sañcaritte samāpanne , garukāpattimādise .
373.
Dvīhi thullaccayaṃ vuttaṃ , paṇḍakādīsu tīhipi ;
Ekeneva ca sabbattha , hoti āpatti dukkaṭaṃ .
374.
Cetiyassa ca saṅghassa , gilānassa ca bhikkhuno ;
Gacchato pana kiccena , anāpatti pakāsitā .
375.
Manussattaṃ tathā tassā , nanālaṃvacanīyatā ;
Paṭiggaṇhanatādīnaṃ , vasā pañcaṅgikaṃ mataṃ .
376.
Idañhi chasamuṭṭhānaṃ , acittakamudīritaṃ ;
Alaṃvacanīyattaṃ vā , paṇṇattiṃ vā ajānato .
377.
Gahetvā
M0.37 sāsanaṃ kāya-vikārenūpagamma taṃ ;Vīmaṃsitvā harantassa , garukaṃ kāyato siyā .
378.
Sutvā yathānisinnova , vacanaṃ itthiyā puna ;
Taṃ tatthevāgatasseva , ārocentassa vācato .
379.
Ajānantassa paṇṇattiṃ , kāyavācāhi taṃ vidhiṃ ;
Karoto harato vāpi , garukaṃ kāyavācato .
380.
Jānitvāpi
V0.33 karontassa , garukāpattiyo tathā ;Sacittakehi tīheva , samuṭṭhānehi jāyare .
Sañcarittakathā .
381.
Sayaṃyācitakeheva , kuṭikaṃ appamāṇikaṃ ;
Attuddesaṃ karontassa , tathādesitavatthukaṃ .
382.
Honti saṅghādisesā dve , sārambhādīsu dukkaṭaṃ ;
Sace ekavipannā sā , garukaṃ ekakaṃ siyā .
383.
Purisaṃ yācituṃ kamma-sahāyatthāya vaṭṭati ;
Mūlacchejjavaseneva , yācamānassa dukkaṭaṃ .
384.
Avajjaṃ hatthakammampi , yācituṃ pana vaṭṭati ;
Hatthakammampi nāmetaṃ , kiñci vatthu na hoti hi .
385.
Goṇamāyācamānassa , ṭhapetvā ñātakādike ;
Dukkaṭaṃ tassa niddiṭṭhaṃ , mūlacchejjena tesupi .
386.
‘‘ Goṇaṃ demā ’’ ti vuttepi , gahetuṃ na ca vaṭṭati ;
Sakaṭaṃ dārubhaṇḍattā , gahetuṃ pana vaṭṭati .
387.
Vāsipharasukuddāla-kuṭhārādīsvayaṃ nayo ;
Anajjhāvutthakaṃ sabbaṃ , harāpetumpi vaṭṭati .
388.
Valliādimhi
M0.38 sabbasmiṃ , garubhaṇḍappahonake ;Paresaṃ santakeyeva , hoti āpatti dukkaṭaṃ .
389.
Paccayesu hi tīsveva , viññatti na ca vaṭṭati ;
Tatiye parikathobhāsa-nimittāni ca labbhare .
390.
‘‘ Adesite ca vatthusmiṃ , pamāṇenādhikaṃ kuṭiṃ ;
Karissāmī ’’ ti cintetvā , araññaṃ gacchatopi ca .
391.
Pharasuṃ vāpi vāsiṃ vā , nisentassāpi dukkaṭaṃ ;
Chindato dukkaṭaṃ rukkhaṃ , tassa pācittiyā saha .
392.
Evaṃ pubbapayogasmiṃ , kuṭikārakabhikkhuno ;
Yathāpayogamāpattiṃ , vinayaññū viniddise .
393.
Yā
V0.34 pana dvīhi piṇḍehi , niṭṭhānaṃ tu gamissati ;Hoti thullaccayaṃ tesu , paṭhame dutiye garu .
394.
Anāpatti sacaññassa , deti vippakataṃ kuṭiṃ ;
Tathā bhūmiṃ samaṃ katvā , bhindatopi ca taṃ kuṭiṃ .
395.
Guhaṃ leṇaṃ karontassa , tiṇapaṇṇacchadampi vā ;
Vāsāgāraṃ ṭhapetvāna , aññassatthāya vā tathā .
396.
Desāpetvāva bhikkhūhi , vatthuṃ pana ca bhikkhuno ;
Kriyatova samuṭṭhāti , karoto appamāṇikaṃ .
397.
Adesetvā karontassa , taṃ kriyākriyato siyā ;
Samuṭṭhānādayo sesā , sañcarittasamā matā .
Kuṭikārasikkhāpadakathā .
398.
Adesetvā sace vatthuṃ , yo kareyya mahallakaṃ ;
Vihāraṃ attavāsatthaṃ , garukaṃ tassa niddise .
399.
Pamāṇātikkamenāpi
M0.39 , doso natthi mahallake ;Tasmā kriyasamuṭṭhānā-bhāvaṃ samupalakkhaye .
400.
Pamāṇaniyamābhāvā , ekasaṅghādisesatā ;
Samuṭṭhānādikaṃ sesaṃ , anantarasamaṃ mataṃ .
Mahallakakathā .
401.
Pārājikāni vuttāni , catuvīsati satthunā ;
Bhikkhuno anurūpāni , tesu ekūnavīsati .
402.
Amūlakena codeti , hutvā cāvanacetano ;
Suddhaṃ vā yadi vāsuddhaṃ , tesu aññatarena yo .
403.
Garukaṃ tassa āpattiṃ , katokāsamhi niddise ;
Tatheva akatokāse , dukkaṭāpattiyā saha .
404.
‘‘ Koṇṭhosi ca nigaṇṭhosi ;
Sāmaṇerosi tāpaso ;
Gahaṭṭhosi
V0.35 tathā jeṭṭha- ;Bbatikosi upāsako .
405.
Dussīlo pāpadhammosi , antopūti avassuto ’’;
Iccevampi vadantassa , garukaṃ tassa niddise .
406.
Sammukhā hatthamuddāya , codentassapi taṅkhaṇe ;
Taṃ ce paro vijānāti , hoti āpatti bhikkhuno .
407.
Garukaṃ sammukhe ṭhatvā , codāpentassa kenaci ;
Tassa vācāya vācāya , codāpentassa niddise .
408.
Atha sopi ‘‘ mayā diṭṭhaṃ , sutaṃ vā ’’ ti ca bhāsati ;
Tesaṃ dvinnampi saṅghādi-seso hoti na saṃsayo .
409.
Dūtaṃ
M0.40 vā pana pesetvā , paṇṇaṃ vā pana sāsanaṃ ;Codāpentassa āpatti , na hotīti pakāsitā .
410.
Tathā saṅghādisesehi , vutte cāvanasaññino ;
Hoti pācittiyāpatti , sesāpattīhi dukkaṭaṃ .
411.
Akkosanādhippāyassa , akatokāsamattanā ;
Saha pācittiyenassa , vadantassa ca dukkaṭaṃ .
412.
Asammukhā vadantassa , āpattīhipi sattahi ;
Tathā kammaṃ karontassa , hoti āpatti dukkaṭaṃ .
413.
Na dosummattakādīnaṃ , hoti pañcaṅgasaṃyutaṃ ;
Upasampannatā tasmiṃ , puggale suddhasaññitā .
414.
Pārājikena codeti , yena tassa amūlatā ;
Sammukhā codanā ceva , tassa cāvanasaññino .
415.
Taṅkhaṇe jānanañceva , pañcaṅgāni bhavanti hi ;
Idaṃ tu tisamuṭṭhānaṃ , sacittaṃ dukkhavedanaṃ .
Duṭṭhadosakathā .
416.
Lesamattamupādāya , bhikkhumantimavatthunā ;
Codeyya garukāpatti , sace cāvanacetano .
417.
Codeti
V0.36 vā tathāsaññī , codāpeti parena vā ;Anāpatti siyā seso , anantarasamo mato .
Dutiyaduṭṭhadosakathā .
418.
Samaggassa ca saṅghassa , bhedatthaṃ vāyameyya yo ;
Bhedahetuṃ gahetvā vā , tiṭṭheyya paridīpayaṃ .
419.
So
M0.41 hi bhikkhūhi vattabbo ,‘‘ bhedatthaṃ mā parakkama ’’;Iti ‘‘ saṅghassa mā tiṭṭha , gahetvā bhedakāraṇaṃ ’’.
420.
Vuccamāno hi teheva , nissajjeyya na ceva yaṃ ;
Samanubhāsitabbo taṃ , accajaṃ garukaṃ phuse .
421.
Parakkamantaṃ saṅghassa , bhikkhuṃ bhedāya bhikkhuno ;
Disvā sutvā hi ñatvā vā , avadantassa dukkaṭaṃ .
422.
Gantvā ca pana vattabbo , addhayojanatādikaṃ ;
Dūrampi pana gantabbaṃ , sace sakkoti tāvade .
423.
Tikkhattuṃ pana vuttassa , apariccajatopi taṃ ;
Dūtaṃ vā pana paṇṇaṃ vā , pesatopi ca dukkaṭaṃ .
424.
Ñattiyā pariyosāne , dukkaṭaṃ paridīpitaṃ ;
Kammavācāhi ca dvīhi , hoti thullaccayaṃ dvayaṃ .
425.
Yya-kāre pana sampatte , garukeyeva tiṭṭhati ;
Passambhanti hi tissopi , bhikkhuno dukkaṭādayo .
426.
Akate pana kammasmiṃ , apariccajatopi ca ;
Tassa saṅghādisesena , anāpatti pakāsitā .
427.
Ñattito pana pubbe vā , pacchā vā taṅkhaṇepi vā ;
Asampatte yya-kārasmiṃ , paṭinissajjatopi ca .
428.
Paṭinissajjato vāpi , taṃ vā samanubhāsato ;
Tathevummattakādīnaṃ , anāpatti pakāsitā .
429.
Yañhi bhikkhumanuddissa , macchamaṃsaṃ kataṃ bhave ;
Yasmiñca nibbematiko , taṃ sabbaṃ tassa vaṭṭati .
430.
Samuddissa
V0.37 kataṃ ñatvā , bhuñjantasseva dukkaṭaṃ ;Tathā akappiyaṃ maṃsaṃ , ajānitvāpi khādato .
431.
Hatthussacchamanussānaṃ
M0.42 , ahikukkuradīpinaṃ ;Sīhabyagghataracchānaṃ , maṃsaṃ hoti akappiyaṃ .
432.
Thullaccayaṃ manussānaṃ , maṃse sesesu dukkaṭaṃ ;
Sacittakaṃ samuddissa-kataṃ sesamacittakaṃ .
433.
Pucchitvāyeva maṃsānaṃ , bhikkhūnaṃ gahaṇaṃ pana ;
Etaṃ vattanti vattaṭṭhā , vadanti vinayaññuno .
434.
Idamekasamuṭṭhānaṃ , vuttaṃ samanubhāsanaṃ ;
Kāyakammaṃ vacīkammaṃ , akriyaṃ dukkhavedanaṃ .
Saṅghabhedakathā .
435.
Dutiye saṅghabhedasmiṃ , vattabbaṃ natthi kiñcipi ;
Samuṭṭhānādayopissa , paṭhamena samā matā .
Dutiyasaṅghabhedakathā .
436.
Uddesapariyāpanne , bhikkhu dubbacajātiko ;
Avacanīyamattānaṃ , karoti garukaṃ siyā .
437.
Dubbacepi panetasmiṃ , saṅghabhedakavaṇṇane ;
Sabbo vuttanayeneva , veditabbo vinicchayo .
Dubbacakathā .
438.
Yo chandagāmitādīhi , pāpento kuladūsako .
Kamme kariyamāne taṃ , accajaṃ garukaṃ phuse .
439.
Cuṇṇaṃ paṇṇaṃ phalaṃ pupphaṃ , veḷuṃ kaṭṭhañca mattikaṃ ;
Kulasaṅgahaṇatthāya , attano vā parassa vā .
440.
Santakaṃ
M0.43 dadato hoti , kuladūsanadukkaṭaṃ ;Bhaṇḍagghena ca kātabbo , theyyā saṅghaññasantake .
441.
Saṅghikaṃ
V0.38 garubhaṇḍaṃ vā , senāsananiyāmitaṃ ;Yopissaravatāyeva , dento thullaccayaṃ phuse .
442.
Haritvā vā harāpetvā , pakkositvāgatassa vā ;
Kulasaṅgahaṇatthāya , pupphaṃ dentassa dukkaṭaṃ .
443.
Haritvā vā harāpetvā , pitūnaṃ pana vaṭṭati ;
Dātuṃ pupphaṃ panaññassa , āgatasseva ñātino .
444.
Tañca kho vatthupūjatthaṃ , dātabbaṃ na panaññathā ;
Sivādipūjanatthaṃ vā , maṇḍanatthaṃ na vaṭṭati .
445.
Phalādīsupi sesesu , bhikkhunā vinayaññunā ;
Pupphe vuttanayeneva , veditabbo vinicchayo .
446.
Pupphādibhājane koci , āgacchati sace pana ;
Sammatenassa dātabbaṃ , ñāpetvā itarena tu .
447.
Upaḍḍhabhāgaṃ dātabbaṃ , iti vuttaṃ kurundiyaṃ ;
‘‘ Thokaṃ thokan ’’ ti niddiṭṭhaṃ , mahāpaccariyaṃ pana .
448.
Gilānānaṃ manussānaṃ , dātabbaṃ tu sakaṃ phalaṃ ;
Paribbayavihīnassa , sampattissariyassapi .
449.
Saṅghārāme yathā yatra , saṅghena katikā katā ;
Phalarukkhaparicchedaṃ , katvā tatrāgatassapi .
450.
Phalaṃ yathāparicchedaṃ , dadato pana vaṭṭati ;
‘‘ Dassetabbāpi vā rukkhā ’’,‘‘ ito gaṇha phalan ’’ ti ca .
451.
Sayaṃ khaṇitvā pathaviṃ , mālāgacchādiropane ;
Hoti pācittiyenassa , dukkaṭaṃ kuladūsane .
452.
Akappiyena
M0.44 vākyena , tathā ropāpanepi ca ;Sabbattha dukkaṭaṃ vuttaṃ , bhikkhuno kuladūsane .
453.
Ropane dukkaṭaṃyeva , hoti kappiyabhūmiyaṃ ;
Tathā ropāpane vuttaṃ , ubhayattha ca bhikkhuno .
454.
Sakiṃ āṇattiyā tassa , bahūnaṃ ropane pana ;
Sadukkaṭā tu pācitti , suddhaṃ vā dukkaṭaṃ siyā .
455.
Kappiyeneva
V0.39 vākyena , ubhayattha ca bhūmiyā ;Ropane paribhogatthaṃ , na doso koci vijjati .
456.
Kappiyabhūmi ce hoti , sayaṃ ropetumeva ca ;
Vaṭṭatīti ca niddiṭṭhaṃ , mahāpaccariyaṃ pana .
457.
Ārāmādīnamatthāya , sayaṃ saṃropitassa vā ;
Vaṭṭateva ca bhikkhūnaṃ , taṃ phalaṃ paribhuñjituṃ .
458.
Siñcane pana sabbattha , sayaṃ siñcāpanepi ca ;
Akappiyodakeneva , hoti pācitti bhikkhuno .
459.
Kulasaṅgahaṇatthañca , paribhogatthameva vā ;
Saddhiṃ pācittiyenassa , siñcato hoti dukkaṭaṃ .
460.
Tesaṃyeva panatthāya , dvinnaṃ kappiyavārinā ;
Siñcane dukkaṭaṃ vuttaṃ , tathā siñcāpanepi ca .
461.
Kulasaṅgahaṇatthāya , pupphānaṃ ocināpane ;
Sayamocinane cāpi , sapācittiyadukkaṭaṃ .
462.
Pupphānaṃ gaṇanāyassa , pupphamocinato pana ;
Hoti pācittiyāpatti , kulatthaṃ ce sadukkaṭā .
463.
Ganthimaṃ gopphimaṃ nāma , vedhimaṃ veṭhimampi ca ;
Pūrimaṃ vāyimaṃ ceti , chabbidho pupphasaṅgaho .
464.
Tattha
M0.45 daṇḍena daṇḍaṃ vā , vaṇṭenapi ca vaṇṭakaṃ ;Ganthitvā karaṇaṃ sabbaṃ ,‘‘ ganthiman ’’ ti pavuccati .
465.
Gopphimaṃ nāma gopphetvā , suttādīhi karīyati ;
Ekatovaṇṭikā mālā , ubhatovaṇṭikā ca taṃ .
466.
Vedhimaṃ nāma vijjhitvā , bundesu makulādikaṃ ;
Āvutā sūciādīhi , mālāvikati vuccati .
467.
Veṭhimaṃ nāma veṭhetvā , kataṃ mālāguṇehi vā ;
Vākādīhi ca baddhaṃ vā ,‘‘ veṭhiman ’’ ti pavuccati .
468.
Pūrimaṃ pana daṭṭhabbaṃ , pupphamālāhi pūraṇe ;
Bodhiṃ pupphapaṭādīnaṃ , parikkhepesu labbhati .
469.
Vāyimaṃ
V0.40 nāma daṭṭhabbaṃ , puppharūpapaṭādisu ;Pupphamālāguṇeheva , vāyitvā karaṇe pana .
470.
Sabbametaṃ sayaṃ kātuṃ , kārāpetuṃ parehi vā ;
Bhikkhūnaṃ bhikkhunīnañca , buddhassapi na vaṭṭati .
471.
Tathā kalambakaṃ kātuṃ , aḍḍhacandakameva vā ;
Aññehi pūritaṃ puppha-paṭaṃ vā vāyitumpi ca .
472.
Piṭṭhakācamayaṃ dāmaṃ , geṇḍupupphamayampi ca ;
Kharapattamayaṃ mālaṃ , sabbaṃ kātuṃ na vaṭṭati .
473.
Kaṇikārādipupphāni , vitāne baddhakaṇṭake ;
Hīrādīhi paṭākatthaṃ , vijjhantassapi dukkaṭaṃ .
474.
Kaṇṭakādīhi bhikkhussa , ekapupphampi vijjhituṃ ;
Pupphesuyeva vā pupphaṃ , pavesetuṃ na vaṭṭati .
475.
Asokapiṇḍiādīnaṃ , antare dhammarajjuyā ;
Pavesentassa pupphāni , na doso koci vijjati .
476.
Ṭhapitesu
M0.46 pavesetvā , kadalicchattabhittisu ;Kaṇṭakesupi pupphāni , vijjhantassapi dukkaṭaṃ .
477.
Kappiyaṃ pana vattabbaṃ , vacanaṃ vatthupūjane ;
Nimittobhāsapariyā , vaṭṭantīti pakāsitā .
478.
Na kevalamakattabbaṃ , kuladūsanameva ca ;
Atha kho vejjakammādi , na kattabbaṃ kudācanaṃ .
479.
Kātabbaṃ pana bhesajjaṃ , pañcannaṃ sahadhamminaṃ ;
Katvāpyakataviññattiṃ , kā kathā attano dhane .
480.
Tathā mātāpitūnampi , tadupaṭṭhākajantuno ;
Bhaṇḍukassattano ceva , veyyāvaccakarassapi .
481.
Jeṭṭhabhātā kaniṭṭho ca , tathā bhaginiyo duve ;
Cūḷamātā cūḷapitā , mahāmātā mahāpitā .
482.
Pitucchā mātulo cāti , dasime ñātayo matā ;
Imesampi dasannañca , kātuṃ vaṭṭati bhikkhuno .
483.
Sace
V0.41 bhesajjametesaṃ , nappahoti na hoti vā ;Yācantipi ca taṃ bhikkhuṃ , dātabbaṃ tāvakālikaṃ .
484.
Sace te na ca yācanti , dātabbaṃ tāvakālikaṃ ;
Ābhogaṃ pana katvā vā ,‘‘ dassanti puna me ime ’’.
485.
Etesaṃ tu kulā yāva , sattamā kuladūsanaṃ ;
Bhesajjakaraṇāpatti , viññatti vā na rūhati .
486.
Bhātujāyāpi vā hoti , sace bhaginisāmiko ;
Sace te ñātakā honti , kātuṃ tesampi vaṭṭati .
487.
Aññātakā sace honti , bhātuno anujāya vā ;
‘‘ Tumhākaṃ jagganaṭṭhāne , dethā ’’ ti ca vade budho .
488.
Atha
M0.47 tesampi puttānaṃ , katvā dātabbameva vā ;‘‘ Mātāpitūnaṃ tumhākaṃ , dethā ’’ ti vinayaññunā .
489.
Aññopi yo koci panissaro vā ;
Coropi vā yuddhaparājito vā ;
Āgantuko khīṇaparibbayo vā ;
Akallako ñātijanujjhito vā .
490.
Etesaṃ pana sabbesaṃ , apaccāsīsatā satā ;
Kātabbo paṭisanthāro , bhikkhunā sādhunādhunā .
491.
Parittodakasuttāni , vutte dethāti kenaci ;
Jalaṃ hatthena cāletvā , madditvā pana suttakaṃ .
492.
Dātabbaṃ bhikkhunā katvā , tesameva ca santakaṃ ;
Attano udakaṃ tesaṃ , suttaṃ vā deti dukkaṭaṃ .
493.
Anāmaṭṭhopi dātabbo , piṇḍapāto vijānatā ;
Dvinnaṃ mātāpitūnampi , tadupaṭṭhāyakassa ca .
494.
Issarassāpi dātabbo , coradāmarikassa ca ;
Bhaṇḍukassattano ceva , veyyāvaccakarassapi .
495.
Dātuṃ paṇḍupalāsassa , thālakepi ca vaṭṭati ;
Ṭhapetvā taṃ panaññassa , pitunopi na vaṭṭati .
496.
Gihīnaṃ
V0.42 pana dūteyyaṃ , jaṅghapesaniyampi ca ;Satthunā dukkaṭaṃ vuttaṃ , karontassa pade pade .
497.
Bhaṇḍumātāpitūnampi , veyyāvaccakarassa ca ;
Sāsanaṃ sahadhammīnaṃ , harituṃ pana vaṭṭati .
498.
Kuladūsanakammena , laddhaṃ aṭṭhavidhenapi ;
Pañcannaṃ sahadhammīnaṃ , na ca vaṭṭati bhuñjituṃ .
499.
Ajjhohāresu
M0.48 sabbattha , dukkaṭaṃ paridīpitaṃ ;Paribhogavaseneva , sesesupi ayaṃ nayo .
500.
Katvā rūpiyavohāraṃ , abhūtārocanena ca ;
Uppannapaccayā sabbe , samānāti pakāsitā .
501.
Viññattinuppadānañca , vejjakammamanesanaṃ ;
Pāribhaṭukataṃ mugga-sūpataṃ vatthuvijjakaṃ .
502.
Jaṅghapesaniyaṃ dūta-kammañca kuladūsanaṃ ;
Abhūtārocanaṃ buddha-paṭikuṭṭhaṃ vivajjaye .
503.
Na dosummattakādīnaṃ , paṭinissajjatopi taṃ ;
Samuṭṭhānādikaṃ sabbaṃ , saṅghabhedasamaṃ mataṃ .
Kuladūsanakathā .
504.
Jānaṃ yāvatihaṃ yena , chāditāpatti bhikkhunā ;
Akāmā parivatthabbaṃ , tena tāvatihaṃ pana .
505.
Āpatti ca anukkhitto , pahu cānantarāyiko ;
Catusvapi ca taṃsaññī , tassa chādetukāmatā .
506.
Chādananti panetehi , dasahaṅgehi bhikkhunā ;
Channā nāma siyāpatti , aruṇuggamanena sā .
Dve bhāṇavārā niṭṭhitā .
507.
Tividho parivāso hi , tividhāpetacetasā ;
Paṭicchanno ca suddhanto , samodhānoti dīpito .
508.
Tatrāyaṃ
M0.49V0.43 tu paṭicchanna-parivāso pakāsito ;Paṭicchannāya dātabbo , vasenāpattiyāti ca .
509.
Vatthugottavasenāpi , nāmāpattivasena vā ;
Kammavācā hi kātabbā , dātabbo tassa tena ca .
510.
‘‘ Vattaṃ samādiyāmī ’’ ti ,‘‘ parivāsan ’’ ti vā puna ;
Samādiyitvā saṅghassa , ārocetabbamādito .
511.
Punappunāgatānampi , ārocentova rattiyā ;
Chedaṃ vā vattabhedaṃ vā , akatvāva sadā vase .
512.
Parivāso visodhetuṃ , na sakkā tattha ce pana ;
Nikkhipitvāna taṃ vattaṃ , vatthabbaṃ tena bhikkhunā .
513.
Tattheva saṅghamajjhe vā , puggale vāpi nikkhipe ;
Nikkhipāmīti vattaṃ vā , parivāsanti vā tathā .
514.
Evamekapadenāpi , padehi dvīhi vā pana ;
Vattaṃ nikkhipitabbaṃ taṃ , samādānepyayaṃ nayo .
515.
Nikkhittakālato uddhaṃ , pakatattoti vuccati ;
Puna paccūsakālasmiṃ , saddhimekena bhikkhunā .
516.
Parikkhittavihārassa , dve parikkhepato bahi ;
Parikkhepārahaṭṭhānā , aparikkhittato bahi .
517.
Leḍḍupāte atikkamma , okkamitvā ca maggato ;
Gumbena vatiyā vāpi , channaṭṭhāne ṭhitena tu .
518.
Tena antoruṇeyeva , vattamādāya viññunā ;
Ārocetvāruṇe tasmiṃ , vuṭṭhite tassa santike .
519.
Nikkhipitvā tato vattaṃ , gantabbaṃ tu yathāsukhaṃ ;
Antoyevāruṇe bhikkhu , gato ce yassa kassaci .
520.
Ārocetvāva
M0.50 taṃ vattaṃ , nikkhipe puna paṇḍito ;Sesaṃ samuccayassaṭṭha-kathāya ca vibhāvaye .
521.
Āpattīnañca rattīnaṃ , paricchedaṃ na jānati ;
Yo tassa pana dātabbo ,‘‘ suddhanto ’’ ti pavuccati .
522.
Eseva
V0.44 parisuddhehi , suddhanto duvidho mato ;Cūḷasuddhantanāmo ca , mahāsuddhantanāmako .
523.
Duvidhopi ayaṃ ratti-paricchedaṃ ajānato ;
Ekaccaṃ sakalaṃ vāpi , dātabbo vimatissa vā .
524.
Itaropi samodhāna-parivāso tidhā mato ;
So odhānasamodhāno , agghamissakapubbako .
525.
Āpajjitvāntarāpattiṃ , chādentassa hi bhikkhuno ;
Divase parivutthe tu , odhunitvā padīyate .
526.
Purimāpattiyā mūla-divase tu vinicchite ;
Pacchā āpannamāpattiṃ , samodhāya vidhānato .
527.
Yācamānassa saṅghena , dātabbo pana bhikkhuno ;
Esodhānasamodhāna-parivāso pakāsito .
528.
Tathā sambahulāsvekā , dve vā sambahulāpi vā ;
Yā yā cirapaṭicchannā , tāsaṃ agghavasena hi .
529.
Āpattīnaṃ tato ūna-paṭicchannānameva yo ;
Samodhāya padātabbo , parivāsoti vuccati .
530.
Nānāvatthukasaññāyo , sabbā āpattiyo pana ;
Sabbātā ekato katvā , dātabbo missako mato .
531.
Parivutthaparivāsassa , mānattaṃ deyyamuttari ;
Cha rattiyo paṭicchannā-paṭicchannavasā duve .
532.
Tattha
M0.51 yā apaṭicchannā , hoti āpatti yassa tu ;Tassa dātabbamānattaṃ , apaṭicchannanāmakaṃ .
533.
Yassāpatti paṭicchannā , parivāsāvasānake ;
Tassa dātabbamānattaṃ ,‘‘ paṭicchannan ’’ ti vuccati .
534.
Gantvā catūhi bhikkhūhi , paccūsasamaye saha ;
Parivāse viniddiṭṭha-ppakāraṃ desameva ca .
535.
‘‘ Vattaṃ samādiyāmī ’’ ti ,‘‘ mānatta ’’ miti vā pana ;
Ādiyitvāna taṃ tesaṃ , ārocetvā visārado .
536.
Nikkhipe
V0.45 santike tesaṃ , vattaṃ tesu gatesu vā ;Bhikkhussa pubbadiṭṭhassa , ārocetvāna nikkhipe .
537.
Tassa dānavidhānañca , ratticchedādiko nayo ;
Ñeyyo samuccayassaṭṭha-kathāpāḷi vasena tu .
538.
Puna taṃ ciṇṇamānattaṃ , saṅgho vīsativaggiko ;
Abbheyya vidhinā bhikkhu , pakatatto punabbhito .
539.
Chādentiyāpi āpattiṃ , parivāso na vijjati ;
Na ca bhikkhuniyāpatti , attano chādayantiyā .
540.
Chādetvā vāpi āpattiṃ , acchādetvāpi vā pana ;
Kevalaṃ caritabbanti , pakkhamānattameva tu .
541.
Vinayanayamatibuddhidīpanaṃ ;
Vinayavinicchayametamuttamaṃ ;
Vividhanayanayutaṃ upenti ye ;
Vinayanaye paṭutaṃ upenti te .
Iti vinayavinicchaye saṅghādisesakathā niṭṭhitā .