Issues
Select Version
Udānapāḷi
Udānapāḷi

1. Meghiyasuttaṃ

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

1. Meghiyasuttaṃ

31. EvaṃP0.34 me sutaṃ – ekaṃ samayaṃ bhagavā cālikāyaṃ viharati cālike pabbate .
TenaV0.107 kho pana samayena āyasmā meghiyo bhagavato upaṭṭhāko hoti .
Atha kho āyasmā meghiyo yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ aṭṭhāsi .
Ekamantaṃ ṭhito kho āyasmā meghiyo bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ icchāmahaṃ , bhante , jantugāmaṃ piṇḍāya pavisitun ’’ ti .
‘‘ Yassadāni tvaṃ , meghiya , kālaṃ maññasī ’’ ti .
Atha kho āyasmā meghiyo pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya jantugāmaṃ piṇḍāya pāvisi .
Jantugāme piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkanto yena kimikāḷāya nadiyā tīraṃ tenupasaṅkami .[ upasaṅkamitvā ( sabbattha ) a . ni .9.3 passitabbaṃ ] AddasāM0.117 kho āyasmā meghiyo [ upasaṅkamitvā ( sabbattha ) a . ni .9.3 passitabbaṃ ] kimikāḷāya nadiyā tīre jaṅghāvihāraṃ [ jaṅghavihāraṃ ( ka .)] anucaṅkamamāno anuvicaramāno [ anuvicaramāno addasā kho ( sī . syā . pī .), anuvicaramāno addasa ( ka .)] ambavanaṃ pāsādikaṃ manuññaṃ ramaṇīyaṃ .
Disvānassa etadahosi –
‘‘ pāsādikaṃ vatidaṃ ambavanaṃ manuññaṃ [ idaṃ padaṃ videsapotthakesu natthi , aṅguttarepi ] ramaṇīyaṃ .
Alaṃ vatidaṃ kulaputtassa padhānatthikassa padhānāya .
Sace maṃ bhagavā anujāneyya , āgaccheyyāhaṃ imaṃ ambavanaṃ padhānāyā ’’ ti .
Atha kho āyasmā meghiyo yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvāT0.124 bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā meghiyo bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ Idhāhaṃ , bhante , pubbaṇhasamayaṃ nivāsetvā pattacīvaramādāya jantugāmaṃ piṇḍāya pāvisiṃ .
Jantugāme piṇḍāya caritvā pacchābhattaṃ piṇḍapātapaṭikkanto yena kimikāḷāya nadiyā tīraṃ tenupasaṅkamiṃ [ upasaṅkamitvā ( sabbattha )].
Addasaṃ kho ahaṃ , bhante [ upasaṅkamitvā ( sabbattha )], kimikāḷāya nadiyā tīre jaṅghāvihāraṃ anucaṅkamamāno anuvicaramāno [ anuvicaramāno addasaṃ ( sabbattha )] ambavanaṃ pāsādikaṃ manuññaṃ ramaṇīyaṃ .
Disvāna me etadahosi –
‘ pāsādikaṃ vatidaṃ ambavanaṃ manuññaṃ ramaṇīyaṃ .
Alaṃ vatidaṃ kulaputtassa padhānatthikassa padhānāya .
Sace maṃ bhagavā anujāneyya , āgaccheyyāhaṃ imaṃ ambavanaṃ padhānāyā ’ ti .
Sace maṃ , bhante , bhagavā anujānāti [ anujāneyya ( a . ni .9.3)], gaccheyyāhaṃ taṃP0.35 ambavanaṃ padhānāyā ’’ ti .
Evaṃ vutte , bhagavā āyasmantaṃ meghiyaṃ etadavoca –
‘‘ āgamehi tāva , meghiya , ekakamhi [ ekakamhā ( sī . pī .), ekakomhi ( syā .)] tāva , yāva aññopi koci bhikkhu āgacchatī ’’ ti .
Dutiyampi kho āyasmā meghiyo bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ bhagavato , bhante , natthi kiñciV0.108 uttari [ uttariṃ ( sī . syā . kaṃ . pī .)] karaṇīyaṃ , natthi katassa vā paticayo .
Mayhaṃ kho pana , bhante , atthi uttari karaṇīyaṃ , atthi katassa paticayo .
Sace maṃ bhagavā anujānāti , gaccheyyāhaṃ taṃ ambavanaṃ padhānāyā ’’ ti .
Dutiyampi khoM0.118 bhagavā āyasmantaṃ meghiyaṃ etadavoca –
‘‘ āgamehi tāva , meghiya , ekakamhi tāva , yāva aññopi koci bhikkhu āgacchatī ’’ ti .
Tatiyampi kho āyasmā meghiyo bhagavantaṃT0.125 etadavoca –
‘‘ bhagavato , bhante , natthi kiñci uttari karaṇīyaṃ , natthi katassa vā paticayo .
Mayhaṃ kho pana , bhante , atthi uttari karaṇīyaṃ , atthi katassa paticayo .
Sace maṃ bhagavā anujānāti , gaccheyyāhaṃ taṃ ambavanaṃ padhānāyā ’’ ti .
‘‘ Padhānanti kho , meghiya , vadamānaṃ kinti vadeyyāma ?
Yassadāni tvaṃ , meghiya , kālaṃ maññasī ’’ ti .
Atha kho āyasmā meghiyo uṭṭhāyāsanā bhagavantaṃ abhivādetvā padakkhiṇaṃ katvā yena taṃ ambavanaṃ tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā taṃ ambavanaṃ ajjhogāhetvā [ ajjhogahetvā ( sī . syā . pī .)] aññatarasmiṃ rukkhamūle divāvihāraṃ nisīdi .
Atha kho āyasmato meghiyassa tasmiṃ ambavane viharantassa yebhuyyena tayo pāpakā akusalā vitakkā samudācaranti , seyyathidaṃ – kāmavitakko , byāpādavitakko , vihiṃsāvitakko [ vitakkoti ( sī . pī . ka .)].
Atha kho āyasmato meghiyassa etadahosi –
‘‘ acchariyaṃ vata bho , abbhutaṃ vata bho !
Saddhāya ca vatamhā agārasmā anagāriyaṃ pabbajitā .
Atha ca panimehi tīhi pāpakehi akusalehi vitakkehi anvāsattā , seyyathidaṃ – kāmavitakkena , byāpādavitakkena , vihiṃsāvitakkena ’’.
Atha kho āyasmā meghiyo sāyanhasamayaṃ paṭisallānā vuṭṭhito yena bhagavā tenupasaṅkami ;
upasaṅkamitvā bhagavantaṃ abhivādetvā ekamantaṃ nisīdi .
Ekamantaṃ nisinno kho āyasmā meghiyo bhagavantaṃ etadavoca –
‘‘ idha mayhaṃ , bhante , tasmiṃ ambavane viharantassa yebhuyyena tayoT0.126 pāpakā akusalā vitakkā samudācaranti , seyyathidaṃ – kāmavitakko , byāpādavitakko , vihiṃsāvitakkoP0.36 .
Tassa mayhaṃ , bhante , etadahosi –
‘ acchariyaṃ vata , bho , abbhutaṃ vata , bho !
Saddhāya ca vatamhā agārasmā anagāriyaṃ pabbajitā .
Atha ca panimehi tīhi pāpakehi akusalehiM0.119 vitakkehi anvāsattā , seyyathidaṃ – kāmavitakkena , byāpādavitakkena , vihiṃsāvitakkena ’’’.
‘‘ AparipakkāyaV0.109 , meghiya , cetovimuttiyā pañca dhammā paripākāya saṃvattanti .
Katame pañca ?
‘‘ Idha , meghiya , bhikkhu kalyāṇamitto hoti kalyāṇasahāyo kalyāṇasampavaṅko .
Aparipakkāya , meghiya , cetovimuttiyā ayaṃ paṭhamo dhammo paripākāya saṃvattati .
‘‘ Puna caparaṃ , meghiya , bhikkhu sīlavā hoti , pātimokkhasaṃvarasaṃvuto viharati ācāragocarasampanno , aṇumattesu vajjesu bhayadassāvī , samādāya sikkhati sikkhāpadesu .
Aparipakkāya , meghiya , cetovimuttiyā ayaṃ dutiyo dhammo paripākāya saṃvattati .
‘‘ Puna caparaṃ , meghiya , bhikkhu yāyaṃ kathā abhisallekhikā cetovivaraṇasappāyā ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati , seyyathidaṃ – appicchakathā , santuṭṭhikathā , pavivekakathā , asaṃsaggakathā , vīriyārambhakathā , sīlakathā , samādhikathā , paññākathā , vimuttikathā , vimuttiñāṇadassanakathā ;
evarūpāya kathāya nikāmalābhī hoti akicchalābhī akasiralābhī .
Aparipākāya , meghiya , cetovimuttiyā ayaṃ tatiyo dhammo paripākāya saṃvattati .
‘‘ Puna caparaṃT0.127 , meghiya , bhikkhu āraddhavīriyo viharati , akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya , kusalānaṃ dhammānaṃ upasampadāya [ uppādāya ( syā .)], thāmavā daḷhaparakkamo anikkhittadhuro kusalesu dhammesu .
Aparipakkāya , meghiya , cetovimuttiyā ayaṃ catuttho dhammo paripākāya saṃvattati .
‘‘ Puna caparaṃ , meghiya , bhikkhu paññavā hoti udayatthagāminiyā paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammā dukkhakkhayagāminiyā .
Aparipakkāya , meghiya , cetovimuttiyā ayaṃ pañcamo dhammo paripākāya saṃvattati .
Aparipakkāya , meghiya , cetovimuttiyā ime pañca dhammā paripākāya saṃvattanti .
‘‘ KalyāṇamittassetaṃM0.120 , meghiya , bhikkhuno pāṭikaṅkhaṃ kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa yaṃ sīlavā bhavissati , pātimokkhasaṃvarasaṃvuto viharissati , ācāragocarasampanno , aṇumattesu vajjesu bhayadassāvī , samādāya sikkhissati sikkhāpadesu .
‘‘ KalyāṇamittassetaṃV0.110 , meghiya , bhikkhuno pāṭikaṅkhaṃ kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa yaṃP0.37 yāyaṃ kathā abhisallekhikā cetovivaraṇasappāyā ekantanibbidāya virāgāya nirodhāya upasamāya abhiññāya sambodhāya nibbānāya saṃvattati , seyyathidaṃ – appicchakathā , santuṭṭhikathā , pavivekakathā , asaṃsaggakathā , vīriyārambhakathā , sīlakathā , samādhikathā , paññākathā , vimuttikathā , vimuttiñāṇadassanakathā ;
evarūpāya kathāya nikāmalābhī bhavissati akicchalābhī akasiralābhī .
‘‘ Kalyāṇamittassetaṃ , meghiya , bhikkhuno pāṭikaṅkhaṃ kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa yaṃ āraddhavīriyo viharissatiT0.128 akusalānaṃ dhammānaṃ pahānāya , kusalānaṃ dhammānaṃ upasampadāya , thāmavā daḷhaparakkamo anikkhittadhuro kusalesu dhammesu .
‘‘ Kalyāṇamittassetaṃ , meghiya , bhikkhuno pāṭikaṅkhaṃ kalyāṇasahāyassa kalyāṇasampavaṅkassa yaṃ paññavā bhavissati , udayatthagāminiyā paññāya samannāgato ariyāya nibbedhikāya sammā dukkhakkhayagāminiyā .
‘‘ Tena ca pana , meghiya , bhikkhunā imesu pañcasu dhammesu patiṭṭhāya cattāro dhammā uttari bhāvetabbā – asubhā bhāvetabbā rāgassa pahānāya , mettā bhāvetabbā byāpādassa pahānāya , ānāpānassati bhāvetabbā vitakkupacchedāya , aniccasaññā bhāvetabbā asmimānasamugghātāya .
Aniccasaññino hi , meghiya , anattasaññā saṇṭhāti , anattasaññī asmimānasamugghātaṃ pāpuṇāti diṭṭheva dhamme nibbānan ’’ ti .
Atha kho bhagavā etamatthaṃ viditvā tāyaṃ velāyaṃ imaṃ udānaṃ udānesi –
‘‘ KhuddāM0.121 vitakkā sukhumā vitakkā ,
Anugatā [ anuggatā ( sī . ka . aṭṭhakathāyaṃ pāṭhantaraṃ )] manaso uppilāvā [ ubbilāpā ( sī . syā . pī .)];
Ete avidvā manaso vitakke ,
Hurā huraṃ dhāvati bhantacitto .
‘‘ Ete ca vidvā manaso vitakke ,
Ātāpiyo saṃvaratī satīmā ;
AnugateV0.111T0.129 manaso uppilāve ,
Asesamete pajahāsi buddho ’’ ti .
paṭhamaṃ ;