3. Nissaggiyakaṇḍaṃ ( bhikkhunīvibhaṅgavaṇṇanā )
Paṭhamanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
Tiṃsa
M0.190V0.179 nissaggiyā dhammā , bhikkhunīnaṃ pakāsitā ;Ye tesaṃ dāni bhavati , ayaṃ saṃvaṇṇanākkamo .
733. Āmattikāpaṇan ti amattāni vuccanti bhājanāni ;
tāni ye vikkiṇanti , te vuccanti āmattikā ;
tesaṃ āpaṇo āmattikāpaṇo ;
taṃ vā pasāressantīti attho .
734. Pattasannicayaṃ kareyyāti pattasannidhiṃ kareyya ;
ekāhaṃ anadhiṭṭhahitvā vā avikappetvā vā pattaṃ ṭhapeyyāti attho .
Sesaṃ mahāvibhaṅge vuttanayeneva veditabbaṃ .
Ayameva hi viseso – tattha dasāhaṃ parihāro , idha ekāhampi natthi .
Sesaṃ tādisameva .
Idampi kathinasamuṭṭhānaṃ – kāyavācato kāyavācācittato ca samuṭṭhāti , akiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ , kāyakammaṃ , vacīkammaṃ , ticittaṃ , tivedananti .
Paṭhamasikkhāpadaṃ .
Dutiyanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
738. Dutiye – duccoḷāti virūpacoḷā ;
jiṇṇacoḷāti attho .
Apayyāhīti api ayyāhi .
740. Ādissa
V0.180 dinnan ti sampattā bhājentūti vatvāpi idaṃ gaṇassa idaṃ tumhākaṃ dammīti vatvā vā dātukamyatāya pādamūle ṭhapetvā vā dinnampi ādissa dinnaṃ nāma hoti .Etaṃ sabbampi akālacīvaraṃ .
Ayyāya dammīti evaṃ paṭiladdhaṃ pana yathādāneyeva upanetabbaṃ .
Sesaṃ uttānameva .
Tisamuṭṭhānaṃ – kiriyaṃ , saññāvimokkhaṃ , sacittakaṃ , lokavajjaṃ , kāyakammaṃ , vacīkammaṃ , akusalacittaṃ , tivedananti .
Dutiyasikkhāpadaṃ .
Tatiyanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
743-5.
Tatiye
P4.917M0.191 – handāti gaṇha .Sayaṃ acchindatīti ekaṃ datvā ekaṃ acchindantiyā ekaṃ nissaggiyaṃ , bahūsu bahūni .
Sace saṃharitvā ṭhapitāni ekato acchindati , vatthugaṇanāya āpattiyo .
Bandhitvā ṭhapitesu pana ekāva āpatti .
Sesaṃ uttānameva .
Tisamuṭṭhānaṃ – kiriyaṃ , saññāvimokkhaṃ , sacittakaṃ , lokavajjaṃ , kāyakammaṃ , vacīkammaṃ , akusalacittaṃ , dukkhavedananti .
Tatiyasikkhāpadaṃ .
Catutthanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
748. Catutthe – kayenāti mūlena .
Na me āvuso sappinā attho ;
telena me atthoti idaṃ kira sā āhaṭasappiṃ datvā telampi āharissatīti maññamānā āha .
Viññāpetvāti jānāpetvā ;
idaṃ nāma āharāti yācitvā vā .
752. Taññeva viññāpetīti yaṃ paṭhamaṃ viññattaṃ taṃ thokaṃ nappahoti , tasmā puna taññeva viññāpetīti attho .
Aññañca viññāpetīti sace paṭhamaṃ sappiviññattaṃ , yamakaṃ pacitabbanti ca vejjena vuttattā telena attho hoti , tato telenāpi me atthoti evaṃ aññañca viññāpeti .
Ānisaṃsaṃ dassetvāti sace kahāpaṇassa sappi ābhataṃ hoti , iminā
V0.181 mūlena diguṇaṃ telaṃ labbhati , tenāpi ca idaṃ kiccaṃ nipphajjati , tasmā telaṃ āharāti evaṃ ānisaṃsaṃ dassetvā viññāpetīti .Sesaṃ uttānameva .
Chasamuṭṭhānaṃ – kiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ , kāyakammaṃ , vacīkammaṃ , ticittaṃ , tivedananti .
Catutthasikkhāpadaṃ .
Pañcamanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
753. Pañcame
M0.192 – na me sikkhamāneti idaṃ kira sā kuladhītā ‘‘ ayaṃ addhā evaṃ vuttā idaṃ telaṃ ṭhapetvā sappimpi me attano kulagharā āharissatī ’’ ti maññamānā āha .Cetāpetvāti jānāpetvā icceva attho .
Sesaṃ sabbattha catutthasadisamevāti .
Pañcamasikkhāpadaṃ .
Chaṭṭhanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
758. Chaṭṭhe
P4.918 – chandakan ti ‘‘ idaṃ nāma dhammakiccaṃ karissāma , yaṃ sakkotha ;taṃ dethā ’’ ti evaṃ paresaṃ chandañca ruciñca uppādetvā gahitaparikkhārassetaṃ adhivacanaṃ .
Aññadatthikenāti aññassatthāya dinnena .
Aññuddisikenāti aññaṃ uddisitvā dinnena .
Saṅghikenāti saṅghassa pariccattena .
762. Sesakaṃ upanetīti yadatthāya dinno , taṃ cetāpetvā avasesaṃ aññassatthāya upaneti .
Sāmike apaloketvāti ‘‘ tumhehi cīvaratthāya dinno , amhākañca cīvaraṃ atthi , telādīhi pana attho ’’ ti evaṃ āpucchitvā upaneti .
Āpadāsūti tathārūpesu upaddavesu ;
bhikkhuniyo vihāraṃ chaḍḍetvā pakkamanti , evarūpāsu āpadāsu yaṃ vā taṃ vā cetāpetuṃ vaṭṭati .
Sesaṃ uttānameva .
Chasamuṭṭhānaṃ
V0.182 – kiriyākiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ , kāyakammaṃ , vacīkammaṃ , ticittaṃ , tivedananti .Chaṭṭhasikkhāpadaṃ .
Sattamanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
764. Sattame – saññācikenāti sayaṃ yācitakena .
Etadevettha nānākaraṇaṃ .
Sesaṃ chaṭṭhasadisamevāti .
Sattamasikkhāpadaṃ .
Aṭṭhamanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
769. Aṭṭhame
M0.193 – mahājanikenāti gaṇassa pariccattena .Etadevettha nānākaraṇaṃ .
Aṭṭhamasikkhāpadaṃ .
Navamanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
774. Navamasikkhāpade – saññācikenāti idaṃ padaṃ ito adhikataraṃ .
Navamasikkhāpadaṃ .
Dasamanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
778. Dasame – pariveṇaṃ undriyatīti pariveṇaṃ vinassati ;
paripatatīti attho .
Idañca padaṃ puggalikena saññācikenāti idañca ettakameva nānākaraṇaṃ .
Sesaṃ pubbasadisamevāti .
Dasamasikkhāpadaṃ .
Ekādasamanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
784. Ekādasame
P4.919V0.183 – garupāvuraṇan ti sītakāle pāvuraṇaṃ .Catukkaṃsaparaman ti ettha kaṃso nāma catukkahāpaṇiko hoti ;
tasmā padabhājane ‘‘ soḷasakahāpaṇagghanakan ’’ ti vuttaṃ .
Ekādasamasikkhāpadaṃ .
Dvādasamanissaggiyapācittiyasikkhāpadavaṇṇanā
789. Dvādasame – lahupāvuraṇan ti uṇhakāle pāvuraṇaṃ .
Sesaṃ sikkhāpadadvayepi uttānameva .
Chasamuṭṭhānaṃ
M0.194 – kiriyaṃ , nosaññāvimokkhaṃ , acittakaṃ , paṇṇattivajjaṃ , kāyakammaṃ , vacīkammaṃ , ticittaṃ , tivedananti .Dvādasamasikkhāpadaṃ .
Uddiṭṭhā kho ayyāyo tiṃsa nissaggiyā pācittiyā dhammāti ettha mahāvibhaṅge cīvaravaggato dhovanañca paṭiggahaṇañcāti dve sikkhāpadāni apanetvā akālacīvaraṃ kālacīvaranti adhiṭṭhahitvā bhājitasikkhāpadena ca parivattetvā acchinnacīvarena ca paṭhamavaggo pūretabbo .
Puna eḷakalomavaggassa ādito satta sikkhāpadāni apanetvā satta aññadatthikāni pakkhipitvā dutiyavaggo pūretabbo .
Tatiyavaggato paṭhamapattaṃ vassikasāṭikaṃ āraññakasikkhāpadanti imāni tīṇi apanetvā pattasannicayagarupāvuraṇalahupāvuraṇasikkhāpadehi tatiyavaggo pūretabbo .
Iti bhikkhunīnaṃ dvādasa sikkhāpadāni ekatopaññattāni , aṭṭhārasa ubhatopaññattānīti evaṃ sabbepi pātimokkhuddesamaggena ‘‘ uddiṭṭhā kho ayyāyo tiṃsa nissaggiyā pācittiyā dhammā ’’ ti evamettha attho daṭṭhabbo .
Sesaṃ vuttanayamevāti .
Samantapāsādikāya vinayasaṃvaṇṇanāya bhikkhunīvibhaṅge
Tiṃsakavaṇṇanā niṭṭhitā .
Nissaggiyakaṇḍaṃ niṭṭhitaṃ .