2. Tissametteyyamāṇavasuttaniddesavaṇṇanā
9. Dutiye
P0.10M0.9 tissametteyyasuttaniddese – kodha santusitoti niṭṭhite pana ajitasutte ‘‘ kathaṃ lokaṃ avekkhantaṃ , maccurājā na passatī ’’ ti ( su . ni .1124; cūḷani . mogharājamāṇavapucchā 143) evaṃ mogharājā pucchituṃ ārabhi .‘‘ Na tāvassa indriyāni paripākaṃ gatānī ’’ ti ñatvā bhagavā ‘‘ tiṭṭha tvaṃ , mogharāja , añño pucchatū ’’ ti paṭikkhipi .
Tato tissametteyyo attano saṃsayaṃ pucchanto ‘‘ kodhāti gāthamāha .
Tattha kodha santusitoti ko idha satto tuṭṭho .
Iñjitāti taṇhādiṭṭhivipphanditāni .
Ubhantamabhiññāyāti ubho ante abhijānitvā .
Mantā na lippatīti paññāya na lippati .
Paripuṇṇasaṅkappoti
V0.9 nekkhammādivitakkehi paripuṇṇasaṅkappattā paripuṇṇamanoratho .Taṇhiñjitan ti taṇhāya calitaṃ .
Diṭṭhiñjitā dīsupi eseva nayo .
Kāmiñjitan ti kilesakāmehi iñjitaṃ phanditaṃ .
‘‘ Kammiñjitan ’’ tipi pāṭho , taṃ na sundaraṃ .
Mahanto purisoti mahāpuriso .
Uttamo purisoti aggapuriso .
Padhāno purisoti seṭṭhapuriso .
Alāmako purisoti visiṭṭhapuriso .
Jeṭṭhako purisoti pāmokkhapuriso .
Na heṭṭhimako purisoti uttamapuriso .
Purisānaṃ koṭippatto purisoti padhānapuriso .
Sabbesaṃ icchito purisoti pavarapuriso .
Sibbinimaccagāti taṇhaṃ atiagā , atikkamitvā ṭhito .
Upaccagāti bhusaṃ atiagā .
10. Tassetamatthaṃ bhagavā byākaronto ‘‘ kāmesū ’’ ti gāthādvayamāha .
Tattha kāmesu brahmacariyavāti kāmanimittaṃ brahmacariyavā , kāmesu ādīnavaṃ disvā maggabrahmacariyena samannāgatoti vuttaṃ hoti .
Ettāvatā santusitataṃ dasseti .
‘‘ Vītataṇho ’’ tiādīhi aniñjitataṃ .
Tattha saṅkhāya nibbutoti aniccādivasena dhamme vīmaṃsitvā rāgādinibbānena nibbuto .
Asaddhammasamāpattiyāti
P0.11M0.10 nīcadhammasamāyogato .Āratīti ārakā ramanaṃ .
Viratīti tāya vinā ramanaṃ .
Paṭiviratīti paṭinivattitvā tāya vinā ramanaṃ .
Veramaṇīti veravināsanaṃ .
Akiriyāti kiriyāpacchindanaṃ .
Akaraṇan ti karaṇaparicchindanaṃ .
Anajjhāpattīti anāpajjanatā .
Velāanatikkamoti sīmāanatikkamo .
Sesaṃ tattha tattha vuttanayattā pākaṭameva .
Evaṃ bhagavā idampi suttaṃ arahattanikūṭeneva desesi .
Desanāpariyosāne ayampi brāhmaṇo arahatte patiṭṭhāsi saddhiṃ antevāsikasahassena , aññesañca anekasahassānaṃ dhammacakkhuṃ udapādi .
Sesaṃ pubbasadisameva .
Saddhammappajjotikāya cūḷaniddesa-aṭṭhakathāya
Tissametteyyamāṇavasuttaniddesavaṇṇanā niṭṭhitā .