Issues
Select Version
Nettippakaraṇapāḷi

1. Desanāhārasampāto

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

1. Desanāhārasampāto

52.
‘‘ SoḷasaV0.71P0.85 hārā paṭhamaṃ , disalocanato disā viloketvā ;
Saṅkhipiya aṅkusena hi , nayehi tīhi niddise suttan ’’ ti .
Vuttā , tassā niddeso kuhiṃ daṭṭhabbo ?
Hārasampāte .
Tattha katamo desanāhārasampāto ?
‘‘ Arakkhitena cittena [ kāyena ( udā .32)], micchādiṭṭhihatena ca ;
Thinamiddhābhibhūtena , vasaṃ mārassa gacchatī ’’ ti .
Arakkhitena cittenāti kiṃ desayati , pamādaṃ taṃ maccuno padaṃ .
Micchādiṭṭhihatena cāti micchādiṭṭhihataṃ nāma vuccati yadā ‘‘ anicce niccan ’’ ti passati , so vipallāso .
So pana vipallāso kiṃlakkhaṇo ?
Viparītaggāhalakkhaṇo vipallāso .
So kiṃ vipallāsayati ?
Tayo dhamme saññaṃ cittaṃ diṭṭhimiti .
So kuhiṃ vipallāsayati ?
Catūsu attabhāvavatthūsu , rūpaṃ attato samanupassati , rūpavantaṃ vā attānaṃ , attani vā rūpaṃ , rūpasmiṃ vā attānaṃ .
Evaṃ vedanaṃ … pe … saññaṃ … pe … saṅkhāre … pe … viññāṇaṃ attato samanupassati , viññāṇavantaṃ vā attānaṃ , attani vā viññāṇaṃ , viññāṇasmiṃ vā attānaṃ .
TatthaM0.72 rūpaṃ paṭhamaṃ vipallāsavatthu ‘‘ asubhe subhan ’’ ti .
Vedanā dutiyaṃ vipallāsavatthu ‘‘ dukkhe sukhan ’’ ti .
Saññā saṅkhārā ca tatiyaṃ vipallāsavatthu ‘‘ anattani attā ’’ ti .
Viññāṇaṃ catutthaṃ vipallāsavatthu ‘‘ anicce niccan ’’ ti .
DveP0.86 dhammā cittassa saṃkilesā – taṇhā ca avijjā ca .
Taṇhānivutaṃ cittaṃ dvīhi vipallāsehi vipallāsīyati ‘‘ asubhe subhan ’’ ti ‘‘ dukkhe sukhan ’’ ti .
Diṭṭhinivutaṃ cittaṃ dvīhi vipallāsehi vipallāsīyati ‘‘ anicce niccan ’’ ti ‘‘ anattani attā ’’ ti .
Tattha yo diṭṭhivipallāso , so atītaṃ rūpaṃ attato samanupassati , atītaṃ vedanaṃ … pe … atītaṃ saññaṃ , atīte saṅkhāre … pe … atītaṃ viññāṇaṃ attato samanupassati .
Tattha yo taṇhāvipallāso , so anāgataṃ rūpaṃ abhinandati , anāgataṃ vedanaṃ … pe … anāgataṃ saññaṃ , anāgate saṅkhāre , anāgataṃ viññāṇaṃ abhinandati .
Dve dhammā cittassaV0.72 upakkilesā – taṇhā ca avijjā ca .
Tāhi visujjhantaṃ cittaṃ visujjhati .
Tesaṃ avijjānīvaraṇānaṃ taṇhāsaṃyojanānaṃ pubbā koṭi na paññāyati sandhāvantānaṃ saṃsarantānaṃ sakiṃ nirayaṃ sakiṃ tiracchānayoniṃ sakiṃ pettivisayaṃ sakiṃ asurakāyaṃ sakiṃ deve sakiṃ manusse .
Thinamiddhābhibhūtenāti .
Thinaṃ [ thīnaṃ ( sī .)] nāma yā cittassa akallatā akammaniyatā ;
middhaṃ nāma yaṃ kāyassa līnattaṃ .
Vasaṃ mārassa gacchatīti kilesamārassa ca sattamārassa ca vasaṃ gacchati , so hi nivuto saṃsārābhimukho hoti .
Imāni bhagavatā dve saccāni desitāni dukkhaṃ samudayo ca .
Tesaṃ bhagavā pariññāya ca pahānāya ca dhammaṃ deseti dukkhassa pariññāya samudayassa pahānāya .
Yena ca parijānāti yena ca pajahati , ayaṃ maggo .
Yaṃ taṇhāya avijjāya ca pahānaṃ , ayaṃ nirodho .
Imāni cattāri saccāni .
Tenāha bhagavā ‘‘ arakkhitena cittenā ’’ ti .
Tenāhāyasmā mahākaccāyano ‘‘ assādādīnavatā ’’ ti .
Niyutto desanā hārasampāto .