Nāmattayavibhāgo
3.
Tattha
V0.2 cittaṃ cetasikaṃ , nibbānanti mataṃ tidhā ;Nāmaṃ rūpaṃ tu duvidhaṃ , bhūtopādāyabhedato .
4.
Kāmabhūmādibhedena , tattha cittaṃ catubbidhaṃ ;
Cetoyuttā dvipaññāsa , dhammā cetasikā matā .
5.
Cakkhusotaghānajivhā-kāyaviññāṇadhātuyo ;
Sampaṭicchanacittañca , tathā santīraṇadvayaṃ .
6.
Somanassasahagataṃ , upekkhāsahitanti ca ;
Iccāhetukacittāni , puññapākāni aṭṭhadhā .
7.
Somanassayutaṃ tattha , hitvā santīraṇaṃ tathā ;
Sattākusalapākāni , tānevāti viniddise .
8.
Pañcadvāramanodvārāvajjanaṃ
M0.2 hasananti ca ;Kriyacittamudīritaṃ , tividhampi ahetukaṃ .
9.
Evaṃ aṭṭhārasavidhaṃ , mānasaṃ hotihetukaṃ ;
Mūlabhedenākusalaṃ , cittaṃ tu tividhaṃ mataṃ .
10.
Somanassasahagataṃ , upekkhāsahitaṃ tathā ;
Diṭṭhigatasampayuttaṃ , vippayuttanti bheditaṃ .
11.
Asaṅkhāraṃ sasaṅkhāramiti bhinnaṃ panaṭṭhadhā ;
Lobhamūlaṃ pakāsenti , tatthākusalamānasaṃ .
12.
Domanassasahagataṃ , paṭighena samāyutaṃ ;
Dosamūlamasaṅkhāraṃ , sasaṅkhārantipi dvidhā .
13.
Vicikicchāsahagataṃ
V0.3 , uddhaccasahitanti ca ;Mohamūlañca duvidhaṃ , upekkhāya samāyutaṃ .
14.
Dvādasākusalānevaṃ , cittānīti vibhāvaye ;
Hitvāhetukapāpāni , sobhanāni tato paraṃ .
15.
Somanassasahagataṃ , upekkhāsahitaṃ tathā ;
Dvidhā ñāṇena saṃyuttaṃ , vippayuttanti bheditaṃ .
16.
Asaṅkhāraṃ sasaṅkhāramiti bhinnaṃ panaṭṭhadhā ;
Sahetukāmāvacara-puññapākakriyā bhave .
17.
Kāme tevīsa pākāni , puññāpuññāni vīsati ;
Ekādasa kriyā ceti , catupaññāsa sabbathā .
18.
Takkacārapītisukhekaggatāsahitaṃ pana ;
Paṭhamajjhānakusalaṃ , vipākañca kriyā tathā .
19.
Dutiyaṃ takkato hīnaṃ , tatiyaṃ tu vicārato ;
Catutthaṃ pītito hīnaṃ , upekkhekaggatāyutaṃ .
20.
Pañcamaṃ
M0.3 pañcadasadhā , rūpāvacaramīritaṃ ;Pañcamajjhānamevekamarūpāvacaraṃ pana .
21.
Ākāsānañcāyatanaṃ , puññapākakriyā tathā ;
Viññāṇañcāyatanañca , ākiñcaññāyatanakaṃ ;
Nevasaññānāsaññāyatanaṃ dvādasadhā bhave .
22.
Sotāpattimaggacittaṃ , phalacittaṃ tathāparaṃ ;
Sakadāgāmānāgāmi , arahattanti aṭṭhadhā .
23.
Jhānaṅgayogabhedena , katvekekaṃ tu pañcadhā ;
Vitthārānuttaraṃ cittaṃ , cattālīsavidhaṃ bhave .
24.
Rūpāvacaracittāni
V0.4 , gayhantānuttarāni ca ;Paṭhamādijjhānabhede , āruppañcāpi pañcame .
25.
Dvādasākusalānevaṃ , kusalānekavīsati ;
Chattiṃseva vipākāni , kriyacittāni vīsati .
26.
Ekavīsasataṃ vātha , ekūnanavutīvidhaṃ ;
Cittaṃ taṃsampayogena , bhinnā cetasikā tathā .
27.
Phasso ca vedanā saññā , cetanekaggatā tathā ;
Jīvitaṃ manasīkāro , sabbasādhāraṇā matā .
28.
Takkacārādhimokkhā ca , vīriyaṃ chandapītiyo ;
Pakiṇṇakā cha akkhātā , terasaññasamānatā .
29.
Pakiṇṇakā na viññāṇe , vitakko dutiyādisu ;
Vicāro tatiyādimhi , adhimokkho tu kaṅkhite .
30.
Santīraṇamanodhātuttikesu vīriyaṃ tathā ;
Catutthasukhite pīti , chandohetumhi momuhe .
31.
Chasaṭṭhi pañcapaññāsa , ekādasa ca soḷasa ;
Sattati vīsati ceva , tāni cittāni dīpaye .
32.
Mohāhirikānottappa-muddhaccaṃ
M0.4 sabbapāpajaṃ ;Issāmaccherakukkuccadosā tu paṭighe tathā .
33.
Lobho lobhe tu diṭṭhi ca , diṭṭhiyutte viyuttake ;
Māno ca thinamiddhaṃ tu , sasaṅkhāresu pañcasu .
34.
Kaṅkhite vicikicchāti , cuddasākusalānime ;
Dvādasākusalesveva , niyamena vavatthitā .
35.
Saddhā sati hirottappaṃ , alobhādosamajjhatā ;
Kāyacittānaṃ passaddhi , lahutā mudutā tathā .
36.
Kammaññatā
V0.5 ca pāguññaujutāti yugā cha ca ;Ekūnavīsati dhammā , aññamaññāviyogino ;
Ekūnasaṭṭhicittesu , sobhanesu pavattitā .
37.
Sammāvācā ca kammantājīvāti viratī imā ;
Lokuttare sadā sabbā , saha kāmasubhe visuṃ .
38.
Karuṇāmuditā nānā , rūpe pañcamavajjite ;
Kadāci kāme kusale , kriyacitte sahetuke .
39.
Tihetukesu cittesu , paññā sabbattha labbhati ;
Ete saddhādayo dhammā , pañcavīsati sobhanā .
40.
Issāmaccherakukkuccaviratīkaruṇādayo ;
Nānā kadāci māno ca , thinamiddhaṃ tathā saha .
41.
Satta sabbattha jāyanti , cha tu dhammā yathārahaṃ ;
Cuddasākusalesveva , sobhanesveva sobhanā .
42.
Dvepaññāsa paniccevaṃ , dhamme saṅgayha mānase ;
Labbhamāne vibhāveyya , paccekampi vicakkhaṇo .
43.
Sobhanaññasamānā ca , paṭhame viratī vinā ;
Dutiyādīsu takkañca , vicāraṃ tatiyādisu .
44.
Catutthādīsu
M0.5 pītiñca , karuṇādiñca pañcame ;Hitvā neva viyojeyya , saṅkhipitvāna pañcadhā .
45.
Pañcatiṃsa catuttiṃsa , tettiṃsa ca yathākkamaṃ ;
Dvattiṃsa tiṃsa evātha , jāyantīti mahaggate .
46.
Gahetvā viratī sabbā , hitvāna karuṇādayo ;
Paṭhame dutiyādimhi , vitakkādiṃ vinā tathā .
47.
Pañcadhāva
V0.6 gaṇeyyevaṃ , chattiṃsā ca yathākkamaṃ ;Pañcatiṃsa catuttiṃsa , tettiṃsadvayamuttare .
48.
Sobhanaññasamānā ca , kāmesu kusale kriye ;
Hitvā viratiyo pāke , viratīkaruṇādayo .
49.
Ñāṇayutte somanasse , viyutte ñāṇavajjitā ;
Upekkhake pītihīnā , vippayutte dvayaṃ vinā .
50.
Catudhā tividhesvevaṃ , vigaṇeyya dvayaṃ dvayaṃ ;
Na santupekkhāsahite , karuṇādīti kecana .
51.
Aṭṭhatiṃsa sattatiṃsadvayaṃ chattiṃsakaṃ subhe ;
Pañcatiṃsa catuttiṃsadvayaṃ tettiṃsakaṃ kriye .
52.
Tettiṃsa pāke dvattiṃsadvayekatiṃsakaṃ bhave ;
Sahetukāmāvacarapuññapākakriyāmane .
53.
Mohādayo samānā ca , paṭhame lobhadiṭṭhiyā ;
Tatiye lobhamānena , jāyantekūnavīsati .
54.
Aṭṭhārasa pītihīnā , pañcame sattame tathā ;
Navame dosakukkuccamaccharissāhi vīsati .
55.
Paṭhamādīsu vuttāva , dutiyādīsu jāyare ;
Thinamiddhenekavīsa , vīsa dvevīsatikkamā .
56.
Chandapītiṃ
M0.6 vinuddhacce , kaṅkhite nicchayaṃ vinā ;Pañcadaseva kaṅkhāya , asubhesu vibhāvaye .
57.
Site samānā nicchandā , dvādasekādaseva tu ;
Pītiṃ hitvāna voṭṭhabbe , vīriyaṃ sukhatīraṇe .
58.
Dvayaṃ hitvā manodhātu , upekkhātīraṇe dasa ;
Satta sādhāraṇā eva , pañcaviññāṇasambhavā .
59.
Iti
V0.7 cetasi sambhūtā ,Dvepaññāsa yathārahaṃ ;
Ñeyyā cetasikā dhammā ,
Cetobhedappabhedino .
60.
Suññatañcānimittañca , tathāpaṇihitanti ca ;
Tividhākāramīrenti , nibbānamamataṃ budhā .
61.
Yaṃ ārabbha pavattantaṃ , tatthānuttaramānasaṃ ;
Suññatādivimokkhoti , nāmamālambato labhe .
62.
Sopādisesanibbānadhātu ceva tathāparā ;
Anupādisesā cāti , duvidhā pariyāyato .
63.
Tadetaṃ vānanikkhantamaccantaṃ santilakkhaṇaṃ ;
Assāsakaraṇarasaṃ , khemabhāvena gayhati .
64.
Taṃ nāmetīti nibbānaṃ , namantīti tatopare ;
Tepaññāsāti nāmāni , catupaññāsa sabbathā .
65.
Cittacetasikayojanānayaṃ ,
Cittamuttamamidaṃ pakāsitaṃ ;
Sādhu cetasi nidhāya paṇḍitā ,
Sādhu sāsanadharā bhavanti te .
66.
Buddhappavattamavagāhitabodhiñāṇa-
Miccābhidhammamavagāhitasabbadhammaṃ
M0.7 ;Ogayha nāmagatarāsimasesayitvā ,
Saṅgayha sabbamidha yojitamādarena .
Iti nāmarūpaparicchede nāmattayavibhāgo nāma
Paṭhamo paricchedo .