8. Satipaṭṭhānakathāvaṇṇanā
301. Idāni satipaṭṭhānakathā hoti .
‘‘ Tattha – catunnaṃ , bhikkhave , satipaṭṭhānānaṃ samudayañca atthaṅgamañca desessāmī ’’ ti ( saṃ . ni .5.408) satipaṭṭhānasaṃyutte vuttanayeneva yesaṃ kāyādayo satiyā ārammaṇadhamme gahetvā ‘‘ sabbe dhammā satipaṭṭhānā ’’ ti laddhi , seyyathāpi etarahi andhakānaṃ .
Andhakā nāma pubbaseliyā , aparaseliyā , rājagiriyā , siddhatthikāti ime pacchā uppannanikāyā .
Tesaṃ laddhivivecanatthaṃ pucchā sakavādissa , paṭiññā paravādissa .
Tattha yasmā ‘‘ patiṭṭhāti etesūti paṭṭhānā
P0.53 .Kā patiṭṭhāti ?
Sati .
Satiyā paṭṭhānā satipaṭṭhānā ’’ ti iminā atthena satigocarāpi satipaṭṭhānā .
‘‘ Patiṭṭhahantīti paṭṭhānā .
Kā
V0.154 patiṭṭhahanti ?Satiyo .
Satiyova paṭṭhānā satipaṭṭhānā ’’ ti iminā atthena satiyova satipaṭṭhānā .
Tasmā dve pi vādā pariyāyena yujjanti .
Ye pana taṃ pariyāyaṃ pahāya ekanteneva ‘‘ sabbe dhammā satipaṭṭhānā ’’ ti vadanti , te sandhāya pucchā sakavādissa , ārammaṇavasena paṭiññā paravādissa .
Sabbe dhammā satīti anuyuttassa pana sabbesaṃ satisabhāvābhāvato paṭikkhepo tasseva .
Tattha khayagāmītiādīni maggavisesanāni .
Ekāyanamaggo hi kilesānaṃ khayabhūtaṃ nibbānaṃ gacchatīti khayagāmī .
Cattāri saccāni bujjhanto gacchatīti bodhagāmī .
Vaṭṭaṃ apacinanto gacchatīti apacayagāmī .
Evametehi padehi ‘‘ kiṃ te sabbe dhammā evarūpo te ekāyano maggo hotī ’’ ti pucchati .
Anāsavā asaṃyojaniyātiādīnipi lokuttarabhāvaṃ pucchanatthāya vuttāni .
Buddhānussatītiādīni pabhedapucchāvasena vuttāni .
Cakkhāyatanaṃ
M0.159 satipaṭṭhānan tiādi sabbadhammānaṃ pabhedapucchāvasena vuttaṃ .Tatthāpi sativasena paṭikkhepo , ārammaṇavasena paṭiññāti .
Evaṃ sabbapañhesu attho veditabbo .
Suttasādhanā uttānatthāyevāti .
Satipaṭṭhānakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .