Issues
Select Version
Paṭṭhānuddesa dīpanīpāṭha

5. Samanantarapaccayo

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

5. Samanantarapaccayo

PaccayadhammavibhāgoM0.474 ca paccayuppannadhammavibhāgo ca anantapaccaya sadiso .
Kenaṭṭhena samanantaroti .
Suṭṭhu anantaraṭṭhena samanantaro .
Yathā silāthambhādīsu rūpakalāpā ekābaddhā samānāpi rūpa dhammabhāvena saṇṭhāna jātikattā majjhe paricchedarūpasahitā eva honti .
Dvinnaṃ rūpakalāpānaṃ majjhe antaraṃ nāma vivaraṃ nāma atthiyeva .
Na tathā purimapacchimānaṃ dvinnaṃ cittacetasika kalāpānaṃ majjhe .
Te pana arūpadhammabhāvena asaṇṭhāna jātikattā majjhe paricchedadhammassa nāma kassaci ākāsavivarassa abhāvato sabbaso antara rahitā eva honti .
Lokassapi dvinnaṃ kalāpānaṃ antaraṃ nāma na dissati .
Tato ime sattā cittaṃ nāma niccaṃ dhuvaṃ thāvaraṃ avipariṇāmadhammanti evaṃ citte niccasaññino honti .
Evaṃ suṭṭhu anantaraṭṭhena samanantaro .
Anantaraṭṭhenāti ca attano anantare attasadisassa dhammantarassa uppādanaṭṭhenāti pubbe vuttameva .
Evaṃ sante nirodhasamāpattikāle purimacittaṃ nāma neva saññānāsaññāyatanacittaṃ , pacchimacittaṃ nāma ariyaphalacittaṃ , dvinnaṃ cittānaṃ antare ekarattidivampi dverattidivānipi .
La .
Sattarattidivānipi acittako hoti .
Asaññasattabhūmiyaṃpi purime kāmabhave cuticittaṃ purimacittaṃ nāma .
Pacchime kāmabhave paṭisandhicittaṃ pacchimacittaṃ nāma , dvinnaṃ cittānaṃ antare asaññasattabhave pañcakappasatāni puggalo acittako tiṭṭhati .
Tattha dve purimacittāni attano anantare attasadisassa dhammantarassa uppādanapaccayasattirahitāni hontīti .
Na honti .
Mahantehi pana bhāvanāpaṇidhibalehi paṭibāhitattā purimacittāni ca nirujjhamānāni anantare dhammantarassa uppādana sattisahitāni eva nirujjhanti .
Pacchimacittāni ca uppajjamānāni tasmiṃ khaṇe ekābaddhabhāvena anuppajjitvā cirakāle eva uppajjanti .
Na ca ettakamattena purimacittānaṃ anantare dhammantarassa uppādana sattināma natthīti ca , te anantarapaccayadhammā nāma na hontīti ca sakkā vattuṃ .
Yathā taṃ rañño yodhā nāma atthi , kadāci rājā kālaṃ ñatvā tumhe idāni māyujjhatha , yuddhakālo na hoti , asukasmiṃ kāle eva yujjhathāti vadeyya .
Te ca tadā ayujjhamānā vicareyyuṃ .
Evaṃ santepi tesaṃ yujjhanasatti nāma natthīti ca , te yodhā nāma na hontīti ca na sakkā vattunti .
Ettha vadeyyuṃ , imasmiṃ paccaye te pana arūpadhammabhāvena asaṇṭhāna jātikattā majjheparicchedadhammassa nāma kassaci abhāvato sabbaso antararahitāM0.475 eva hontīti vuttaṃ .
Evaṃ sante pubbe ārammaṇa paccaye bherisaddavīṇāsaddopamāhi yo cittānaṃ khaṇe khaṇe uppādo ca nirodho ca vutto , so amhehi kathaṃ paccetabboti .
Aññamaññaviruddhānaṃ nānācittānaṃ khaṇamattepi pubbāpara parivattanassa loke paññāyanato .
Ayamattho pubbe citta yamakadīpaniyaṃ vitthārato vuttoyevāti .
Samanantarapaccaya dīpanā niṭṭhitā .