6. Seriṇīpetivatthuvaṇṇanā

Naggā dubbaṇṇarūpāsīti idaṃ satthari jetavane viharante seriṇīpetiṃ ārabbha vuttaṃ .

Kururaṭṭhe kira hatthinipure seriṇī nāma ekā rūpūpajīvinī ahosi .

Tattha ca uposathakaraṇatthāya tato tato bhikkhū sannipatiṃsu .

Puna mahābhikkhusannipāto ahosi .

Taṃ disvā manussā tilataṇḍulādiṃ sappinavanītamadhuādiñca bahuṃ dānūpakaraṇaṃ sajjetvā mahādānaṃ pavattesuṃ .

Tena ca samayena sā gaṇikā assaddhā appasannā maccheramalapariyuṭṭhitacittā tehi manussehi ‘‘ ehi tāva idaṃ dānaṃ anumodāhī ’’ ti ussāhitāpi ‘‘ kiṃ tena muṇḍakānaṃ samaṇānaṃ dinnenā ’’ ti appasādameva nesaṃ sampavedesi , kuto appamattakassa pariccāgo .

Sā aparena samayena kālaṃ katvā aññatarassa paccantanagarassa parikhāpiṭṭhe petī hutvā nibbatti .

Atha hatthinipuravāsī aññataro upāsako vaṇijjāya taṃ nagaraṃ gantvā rattiyā paccūsasamayeV0.174 parikhāpiṭṭhaṃ gato tādisena payojanena .

Sā tattha taṃ disvā sañjānitvā naggā aṭṭhittacamattāvasesasarīrā ativiya bībhacchadassanā avidūre ṭhatvā attānaṃ dassesi .

So taṃ disvā –

464.

‘‘ NaggāM0.186 dubbaṇṇarūpāsi , kisā dhamanisanthatā ;

Upphāsulike kisike , kā nu tvaṃ idha tiṭṭhasī ’’ ti .

–

Gāthāya pucchi .

Sāpissa –

465.

‘‘ Ahaṃ bhadante petīmhi , duggatā yamalokikā ;

Pāpakammaṃ karitvāna , petalokaṃ ito gatā ’’ ti .

–

Gāthāya attānaṃ pakāsesi .

Puna tena –

466.

‘‘ Kiṃ nu kāyena vācāya , manasā dukkaṭaṃ kataṃ ;

Kissakammavipākena , petalokaṃ ito gatā ’’ ti .

–

Gāthāya katakammaṃ pucchitā –

467.

‘‘ AnāvaṭesuP0.202 titthesu , viciniṃ aḍḍhamāsakaṃ ;

Santesu deyyadhammesu , dīpaṃ nākāsimattano .

468.

‘‘ Nadiṃ upemi tasitā , rittakā parivattati ;

Chāyaṃ upemi uṇhesu , ātapo parivattati .

469.

‘‘ Aggivaṇṇo ca me vāto , ḍahanto upavāyati ;

Etañca bhante arahāmi , aññañca pāpakaṃ tato .

470.

‘‘ GantvānaV0.175 hatthiniṃ puraṃ , vajjesi mayha mātaraṃ ;

‘ Dhītā ca te mayā diṭṭhā , duggatā yamalokikā ;

Pāpakammaṃ karitvāna , petalokaṃ ito gatā ’.

471.

‘‘ Atthi me ettha nikkhittaṃ , anakkhātañca taṃ mayā ;

Cattāri satasahassāni , pallaṅkassa ca heṭṭhato .

472.

‘‘ Tato me dānaṃ dadatu , tassā ca hotu jīvikā ;

Dānaṃ datvā ca me mātā , dakkhiṇaṃ anudicchatu ;

Tadāhaṃ sukhitā hessaṃ , sabbakāmasamiddhinī ’’ ti .

–

ImāhiM0.187 chahi gāthāhi attanā katakammañceva puna tena attano kātabbaṃ atthañca ācikkhi .

467. Tattha anāvaṭesu titthesūti kenaci anivāritesu nadītaḷākādīnaṃ titthapadesesu , yattha manussā nhāyanti , udakakiccaṃ karonti , tādisesu ṭhānesu .

Viciniṃ aḍḍhamāsakan ti ‘‘ manussehi ṭhapetvā vissaritaṃ apināmettha kiñci labheyyan ’’ ti lobhābhibhūtā aḍḍhamāsakamattampi viciniṃ gavesiṃ .

Atha vā anāvaṭesu titthesūti upasaṅkamanena kenaci anivāritesu sattānaṃ payogāsayasuddhiyā kāraṇabhāvena titthabhūtesu samaṇabrāhmaṇesu vijjamānesu .

Viciniṃ aḍḍhamāsakan ti maccheramalapariyuṭṭhitacittā kassaci kiñci adentī aḍḍhamāsakampi visesena ciniṃ , na sañciniṃ puññaṃ .

Tenāha ‘‘ santesu deyyadhammesu , dīpaṃ nākāsimattano ’’ ti .

468. Tasitāti pipāsitā .

Rittakāti kākapeyyā sandamānāpi nadī mama pāpakammena udakena rittā tucchā vālikamattāP0.203 hutvā parivattati .

Uṇhesūti uṇhasamayesu .

Ātapo parivattatīti chāyāṭṭhānaṃ mayi upagatāya ātapo sampajjati .

469-70.

Aggivaṇṇoti samphassena aggisadiso .

Tena vuttaṃ ‘‘ ḍahanto upavāyatī ’’ ti .

Etañca , bhante , arahāmīti , bhanteti taṃ upāsakaṃ garukārena vadati .

Bhante , etañca yathāvuttaṃ pipāsādidukkhaṃ , aññañca tato pāpakaṃ dāruṇaṃ dukkhaṃ anubhavituṃ arahāmi tajjassaV0.176 pāpassa katattāti adhippāyo .

Vajjesīti vadeyyāsi .

471-72.

Ettha nikkhittaṃ , anakkhātan ti ‘‘ ettakaṃ ettha nikkhittan ’’ ti anācikkhitaṃ .

Idāni tassa parimāṇaṃ ṭhapitaṭṭhānañca dassentī ‘‘ cattāri satasahassāni , pallaṅkassa ca heṭṭhato ’’ ti āha .

Tattha pallaṅkassāti pubbe attano sayanapallaṅkassa .

Tatoti nihitadhanato ekadesaṃ gahetvā mamaṃ uddissa dānaṃ detu .

Tassāti mayhaṃ mātuyā .

EvaṃM0.188 tāya petiyā vutte so upāsako tassā vacanaṃ sampaṭicchitvā tattha attano karaṇīyaṃ tīretvā hatthinipuraṃ gantvā tassā mātuyā tamatthaṃ ārocesi .

Tamatthaṃ dassetuṃ –

473.

Sādhūti so paṭissutvā , gantvāna hatthiniṃ puraṃ ;

Avoca tassā mātaraṃ –

‘‘ Dhītā ca te mayā diṭṭhā , duggatā yamalokikā ;

Pāpakammaṃ karitvāna , petalokaṃ ito gatā .

474.

‘‘ Sā maṃ tattha samādapesi , vajjesi mayha mātaraṃ ;

‘ Dhītā ca te mayā diṭṭhā , duggatā yamalokikā ;

Pāpakammaṃ karitvāna , petalokaṃ ito gatā .

475.

‘‘‘ Atthi ca me ettha nikkhittaṃ , anakkhātañca taṃ mayā ;

Cattāri satasahassāni , pallaṅkassa ca heṭṭhato .

476.

‘‘‘ TatoP0.204 me dānaṃ dadatu , tassā ca hotu jīvikā ;

Dānaṃ datvā ca me mātā , dakkhiṇaṃ anudicchatu ;

Tadāhaṃ sukhitā hessaṃ , sabbakāmasamiddhinī ’.

477.

‘‘ Tato hi sā dānamadā , tassā dakkhiṇamādisī ;

Petī ca sukhitā āsi , tassā cāsi sujīvikā ’’ ti .

–

SaṅgītikārāV0.177 āhaṃsu .

Tā suviññeyyāva .

Taṃ sutvā tassā mātā bhikkhusaṅghassa dānaṃ datvā tassā ādisi .

Tena sā paṭiladdhūpakaraṇasampattiyaṃ ṭhitā mātu attānaṃ dassetvā taṃ kāraṇaṃ ācikkhi , mātā bhikkhūnaṃ ārocesi , bhikkhū taṃ pavattiṃ bhagavato ārocesuṃ .

Bhagavā tamatthaṃ aṭṭhuppattiṃ katvā sampattaparisāya dhammaṃ desesi .

Sā desanā mahājanassa sātthikā ahosīti .

Seriṇīpetivatthuvaṇṇanā niṭṭhitā .

Issues

Select Version

Petavatthu-aṭṭhakathā

Petavatthu-aṭṭhakathā