3.
‘‘ Dhammacakkaṃ
V0.272 pavattetvā , ubho bodhesi nāyako ;
Gaṇanāya na vattabbo , paṭhamābhisamayo ahū ’’ ti .
Tattha padāletvāti bhinditvā , avijjandhakāraṃ bhinditvāti attho .
‘‘ Vattetvā cakkamārāme ’’ tipi pāṭho , tassa ārāmeti kheme migadāyeti attho .
Ubho bodhesīti attano kaniṭṭhabhātikaṃ khaṇḍaṃ rājaputtaṃ tissañca purohitaputtanti ubho bodhesi .
Gaṇanāya na vattabboti devatānaṃ abhisamayavasena gaṇanaparicchedo natthīti attho .‘‘ Antalikkhamhi ākāse , yamakaṃ katvā vikubbanaṃ ;
Tiṃsakoṭisahassānaṃ , bodhesi devamānuse .
4.
‘‘ Pāṭihīraṃ karonte ca , paravādappamaddane ;
Vīsatikoṭisahassānaṃ , dutiyābhisamayo ahu .
Kheme migadāye vipassīsammāsambuddhaṃ dve ca aggasāvake anupabbajitānaṃ bhikkhūnaṃ aṭṭhasaṭṭhisatasahassānaṃ majjhe nisinno vipassī bhagavā –
‘‘ Khantīparamaṃ tapo titikkhā , nibbānaṃ paramaṃ vadanti buddhā ;
Na hi pabbajito parūpaghātī , na samaṇo hoti paraṃ viheṭhayanto .
‘‘ Sabbapāpassa
V0.274 akaraṇaṃ , kusalassa upasampadā ;
Sacittapariyodapanaṃ , etaṃ buddhāna sāsanaṃ .
‘‘ Anūpavādo anūpaghāto , pātimokkhe ca saṃvaro ;
Mattaññutā ca bhattasmiṃ , pantañca sayanāsanaṃ ;
Adhicitte ca āyogo , etaṃ buddhāna sāsanan ’’ ti .( dī . ni .2.90; dha . pa .183,184,185)–
Imaṃ pātimokkhaṃ uddisi .
Imā pana sabbabuddhānaṃ pātimokkhuddesagāthāyo hontīti veditabbaṃ .
So paṭhamo sannipāto ahosi .
Puna yamakapāṭihāriyaṃ disvā pabbajitānaṃ bhikkhūnaṃ satasahassānaṃ dutiyo sannipāto ahosi .
Yadā pana vipassissa vemātikā tayo bhātaro paccantaṃ vūpasametvā bhagavato upaṭṭhānakiriyāya laddhavarā hutvā attano nagaraṃ netvā upaṭṭhahantā tassa dhammaṃ sutvā pabbajiṃsu .
Tesaṃ asītisatasahassānaṃ majjhe nisīditvā bhagavā kheme migadāye pātimokkhaṃ uddisi , so tatiyo sannipāto ahosi .
Tena vuttaṃ – 6.
‘‘ Sannipātā tayo āsuṃ , sikhissāpi mahesino ;
Khīṇāsavānaṃ vimalānaṃ , santacittāna tādinaṃ .
‘‘ Tassāpi devadevassa , eko āsi samāgamo ;
Khīṇāsavānaṃ vimalānaṃ , santacittāna tādinaṃ .
8. Idāni catusaccappakāsane , abhisamayaṃ dassento ‘‘ dasavīsasahassānan ’’ ti ādimāha .
Tattha dasavīsasahassānan ti dasasahassānañca vīsatisahassānañca .
Ekadvinnan tiādinā nayenāti attho .
Navamadasamagāthā uttānatthāva .
‘‘ Ahaṃ tena samayena , arindamo nāma khattiyo ;
Sambuddhappamukhaṃ saṅghaṃ , annapānena tappayiṃ .
9.
‘‘ Saṭṭhibhikkhusahassānaṃ
P0.250 , tatiyo āsi samāgamo ; 10.
‘‘ Ahaṃ tena samayena , sudassano nāma khattiyo ;
Nimantetvā mahāvīraṃ , dānaṃ datvā mahārahaṃ ;
Annapānena vatthena , sasaṅghaṃ jinapūjayiṃ .
12.
‘‘ Mahādānaṃ pavattetvā , rattindivamatandito ;
Pabbajjaṃ guṇasampannaṃ , pabbajiṃ jinasantike .
‘‘ Nagaraṃ kapilavatthu me , rājā suddhodano pitā ;
Mayhaṃ janettikā mātā , māyādevīti vuccati .
‘‘ Brāhmaṇo aggidatto ca , āsi buddhassa so pitā ;
Visākhā nāma janikā , kakusandhassa satthuno .
16.
‘‘ Nimitte
P0.294 caturo disvā , assayānena nikkhamiṃ ;
Chabbassaṃ padhānacāraṃ , acariṃ dukkaraṃ ahaṃ .‘‘ Saṭṭhivassasahassāni , āyu tassa mahesino ;
Tāvatā tiṭṭhamāno so , tāresi , janataṃ bahuṃ .
27.
‘‘ Dhammacetiṃ samussetvā , dhammadussavibhūsitaṃ ;
Dhammapupphaguḷaṃ katvā , nibbuto so sasāvako .