1. Sattadhātusuttavaṇṇanā
95. Ābhātīti
V2.116 ābhā , ālokabhāvena nipphajjati , upaṭṭhātīti vā attho .So eva nijjīvaṭṭhena dhātūti ābhādhātu .
Ālokassāti ālokakasiṇassa .
Suṭṭhu , sobhanaṃ vā bhātīti subhaṃ .
Kasiṇasahacaraṇato jhānaṃ subhaṃ .
Sesaṃ vuttanayameva .
Suparisuddhavaṇṇaṃ kasiṇaṃ .
Ākāsānañcādayopi subhārammaṇaṃ evāti keci .
Desanaṃ niṭṭhāpesīti desanaṃ uddesamatte eva ṭhapesi .
Pāḷiyaṃ ‘‘ andhakāraṃ paṭicca paññāyatī ’’ ti etthāpi ārammaṇameva gahitaṃ , tathā ‘‘ ayaṃ dhātu asubhaṃ paṭicca paññāyatī ’’ ti etthāpi .
Yathā hi idha suvaṇṇaṃ kasiṇaṃ subhanti adhippetaṃ , evaṃ dubbaṇṇaṃ asubhanti .
Andhakāraṃ paṭiccāti andhakāraṃ paṭicchādakapaccayaṃ paṭicca .
Paññāyatīti pākaṭo hoti .
Tenāha ‘‘ andhakāro hī ’’ tiādi .
Ālokopi , andhakārena
M2.134 paricchinno hotīti yojanā .Andhakāro tāva ālokena paricchinno hotu ‘‘ yattha āloko natthi , tattha andhakāro ’’ ti āloko kathaṃ andhakārena paricchinno hotīti āha ‘‘ andhakārena hi so pākaṭo hotī ’’ ti .
Paricchedalekhāya viya cittarūpaṃ andhakārena hi parito paricchinno hutvā paññāyati , yathā taṃ chāyāya ātapo .
Eseva nayoti asubhasubhānaṃ aññamaññaparicchinnataṃ atidisitvā tattha adhippetameva dassento ‘‘ asubhe sati subhaṃ paññāyatī ’’ ti āha .
Evamāhāti ‘‘ asubhaṃ paṭicca subhaṃ paññāyatī ’’ ti avoca .
‘‘ Rūpī rūpāni passatī ’’ tiādīsu viya uttarapadalopenāyaṃ niddesoti āha ‘‘ rūpaṃ paṭiccāti rūpāvacarasamāpattiṃ paṭiccā ’’ ti .
Tāya hi sati adhigatāya .
Rūpasamatikkamā vā hotīti sabhāvārammaṇānaṃ rūpajjhānānaṃ samatikkamā ākāsānañcāyatanasamāpatti nāma hotīti attho .
Eseva nayoti iminā ‘‘ ākāsānañcāyatanasamatikkamā viññāṇañcāyatanasamāpatti nāma hotī ’’ tiādinā dvepi pakāre atidisati .
Paṭisaṅkhāti paṭisaṅkhāñāṇena .
Appavattin ti yathāparicchinnakālaṃ appavattanaṃ .
Etena khaṇanirodhādiṃ paṭikkhipati .
Kathaṃ samāpatti pattabbāti imāsu sattasu dhātūsu kā pakārā saññāsamāpatti nānā hutvā samāpajjitabbā .
Tenāha ‘‘ kīdisā samāpattiyo ’’ tiādi .
Saññāya atthibhāvenāti paṭukiccāya
V2.117 saññāya atthibhāvena .Sukhumasaṅkhārānaṃ tattha samāpattiyaṃ avasissatāya .
Nirodhovāti saṅkhārānaṃ nirodho eva .
Sattadhātusuttavaṇṇanā niṭṭhitā .