3. Paṭipadāsuttavaṇṇanā
3. Micchā paṭipajjati etāyāti micchāpaṭipadā , vaṭṭagāmimaggo dukkhāvahattā .
Taṃ micchāpaṭipadaṃ .
Tenāha ‘‘ aniyyānikapaṭipadā ’’ ti .
So puññābhisaṅkhāro kathaṃ micchāpaṭipadā hotīti ?
Sampattibhave sukhāvahova hotīti adhippāyo .
Vaṭṭasīsattāti vaṭṭapakkhiyānaṃ uttamaṅgabhāvato .
Antamasoti ukkaṃsapariyantaṃ sandhāya vadati avakaṃsapariyantato .
‘‘ Idaṃ me puññaṃ nibbānādhigamāya paccayo hotū ’’ ti evaṃ nibbānaṃ patthetvā pavattitaṃ .
Paṇṇamuṭṭhidānamattan ti sākapaṇṇamuṭṭhidānamattaṃ .
Appatvāti antogadhahetu esa niddeso , apāpetvāti attho .
Yadaggena
M2.22 vā paṭipajjanato arahattaṃ pattoti vuccati , tadaggena tadāvahā paṭipadāpi pattāti vuccatīti ‘‘ appatvā ’’ ti vuttaṃ .Anulomavasenāti anulomapaṭiccasamuppādavasena .
Paṭilomavasenāti etthāpi eseva nayo .
Paṭipadā pucchitāti etena paṭipadā desetuṃ āraddhāti ayampi attho saṅgahito yathāraddhassa atthassa kathetukamyatāpucchāya idhāgatattā .
Anulomapaṭiccasamuppādadesanāyampettha byatirekamukhena avijjādinirodhā pana vijjāya sati hoti saṅkhārānaṃ asambhavoti vuttaṃ ‘‘ nibbānaṃ bhājitan ’’ ti .
Sarūpena pana tāya vaṭṭameva pakāsitaṃ .
Vakkhati hi pariyosāne ‘‘ vaṭṭavivaṭṭameva kathitan ’’ ti .
Niyyātaneti nigamane .
Phalenāti pattabbaphalena paṭipadāya sampāpakahetuno dassitattā .
Yathā hi tividho hetu ñāpako , nibbattako , sampāpakoti , evaṃ tividhaṃ phalaṃ ñāpetabbaṃ , nibbattetabbaṃ , sampāpetabbanti .
Tasmā pattabbaphalena nibbānena taṃsampāpakahetubhūtāya paṭipadāya dassitattāti attho .
Tenāha ‘‘ phalena hetthā ’’ tiādi .
Ayaṃ vuccatīti evaṃ nibbānaphalā ayaṃ ‘‘ sammāpaṭipadā ’’ ti vuccati .
Asesavirāgā asesanirodhāti samucchedappahānavasena avijjāya asesavirajjanato asesanirujjhanato ca .
Padadvayenapi anuppādanirodhameva vadati .
Tañhi nibbānaṃ .
Dutiyavikappe ayaṃ ettha adhippāyo – yena maggena karaṇabhūtena asesanirodho hoti , avijjāya asesanirodho yaṃ āgamma hoti , taṃ maggaṃ dassetunti .
Evañhi satīti evaṃ padabhājanassa
V2.20 nibbānassa padatthe sati .Sānubhāvā paṭipadā vibhattā hotīti avijjāya asesanirodhahetupaṭipadā tattha sātisayasāmatthiyasamāyogato sānubhāvā vibhattā hoti .
Micchāpaṭipadāgahaṇenettha vaṭṭassapi vibhattattā vuttaṃ ‘‘ vaṭṭavivaṭṭameva kathitan ’’ ti .
Paṭipadāsuttavaṇṇanā niṭṭhitā .