424. Āpattiyā payogaṃ na jānātīti ‘‘ ayaṃ āpatti kāyappayogā , ayaṃ vacīpayogā ’’ ti na jānāti . Āpattiyā vūpasamaṃ na jānātīti ‘‘ ayaṃ āpatti desanāya vūpasamati , ayaṃ vuṭṭhānena , ayaṃ neva desanāya na vuṭṭhānenā ’’ ti na jānāti . Āpattiyā na vinicchayakusaloM0.217 hotīti ‘‘ imasmiṃ vatthusmiṃ ayaṃ āpattī ’’ ti na jānāti , dosānurūpaṃ āpattiṃ uddharitvā patiṭṭhāpetuṃP7.1373 na sakkoti .

Adhikaraṇasamuṭṭhānaṃ na jānātīti ‘‘ idaṃ adhikaraṇaṃ aṭṭhārasa bhedakaravatthūni nissāya samuṭṭhāti , idaṃ catasso vipattiyo , idaṃ pañca vā satta vā āpattikkhandhe , idaṃ cattāri saṅghakiccāni nissāya samuṭṭhātī ’’ ti na jānāti . Payogaṃ na jānātīti ‘‘ idaṃ adhikaraṇaṃ dvādasamūlappayogaṃ , idaṃ cuddasamūlappayogaṃ , idaṃ chamūlapayogaṃ , idaṃ ekamūlapayogan ’’ ti na jānāti . Adhikaraṇānañhi yathāsakaṃmūlameva payogā nāma honti , taṃ sabbampi na jānātīti attho . Vūpasamaṃ na jānātīti ‘‘ idaṃ adhikaraṇaṃ dvīhi samathehi vūpasamati , idaṃ tīhi , idaṃ catūhi , idaṃ ekena samathena vūpasamatī ’’ ti na jānāti . Na vinicchayakusalo hotīti adhikaraṇaṃ vinicchinitvā samathaṃ pāpetuṃ na jānāti .

Kammaṃ na jānātīti tajjanīyādi sattavidhaṃ kammaṃ na jānāti . Kammassa karaṇaṃ na jānātīti ‘‘ idaṃ kammaṃ iminā nīhārena kātabban ’’ ti na jānāti . Kammassa vatthuṃ na jānātīti ‘‘ idaṃ tajjanīyassa vatthu , idaṃ niyassādīnan ’’ ti na jānāti . Vattan ti sattasu kammesu heṭṭhā catunnaṃ kammānaṃ aṭṭhārasavidhaṃ tividhassa ca ukkhepanīyakammassa tecattālīsavidhaṃ vattaṃ na jānāti . Kammassa vūpasamaṃ na jānātīti ‘‘ yo bhikkhu vatte vattitvā yācati , tassa kammaṃ paṭippassambhetabbaṃ , accayo desāpetabbo ’’ ti na jānāti .

Vatthuṃ na jānātīti sattannaṃ āpattikkhandhānaṃ vatthuṃ na jānāti . Nidānaṃ na jānātīti ‘‘ idaṃV0.221 sikkhāpadaṃ imasmiṃ nagare paññattaṃ , idaṃ imasmin ’’ ti na jānāti . Paññattiṃ na jānātīti paññattianupaññattianuppannapaññattivasena tividhaṃ paññattiṃ na jānāti . Padapaccābhaṭṭhaṃ na jānātīti sammukhā kātabbaṃ padaṃ na jānāti . ‘‘ Buddho bhagavā ’’ ti vattabbe ‘‘ bhagavā buddho ’’ ti heṭṭhupariyaṃ katvā padaṃ yojeti .

Akusalo ca hoti vinayeti vinayapāḷiyañca aṭṭhakathāyañca akusalo hoti .

Ñattiṃ na jānātīti saṅkhepato hi duvidhā ñatti – ‘‘ esā ñattī ’’ ti evaṃ niddiṭṭhā ca aniddiṭṭhā ca . Tattha yā evaṃ aniddiṭṭhā , sā ‘‘ kammañatti ’’ nāma hoti . Yā niddiṭṭhā , sā ‘‘ kammapādañatti ’’ nāma , taṃ sabbena sabbaṃ ñattiṃ na jānāti . ÑattiyāM0.218 karaṇaṃ na jānātīti navasu ṭhānesu kammañattiyā karaṇaṃ na jānāti , dvīsu ṭhānesuP7.1374 kammapādañattiyā . Ñattiyā anussāvanan ti ‘‘ imissā ñattiyā ekā anussāvanā , imissā tisso ’’ ti na jānāti . Ñattiyā samathaṃ na jānātīti yvāyaṃ sativinayo , amūḷhavinayo , tassapāpiyasikā , tiṇavatthārakoti catubbidho samatho ñattiyā vinā na hoti , taṃ ñattiyā samathoti na jānāti . Ñattiyā vūpasamaṃ na jānātīti yaṃ adhikaraṇaṃ iminā catubbidhena ñattisamathena vūpasamati , tassa taṃ vūpasamaṃ ‘‘ ayaṃ ñattiyā vūpasamo kato ’’ ti na jānāti .

Suttaṃ na jānātīti ubhatovibhaṅgaṃ na jānāti . Suttānulomaṃ na jānātīti cattāro mahāpadese na jānāti . Vinayaṃ na jānātīti khandhakaparivāraṃ na jānāti . Vinayānulomaṃ na jānātīti cattāro mahāpadeseyeva na jānāti . Na ca ṭhānāṭhānakusaloti kāraṇākāraṇakusalo na hoti .

Dhammaṃ na jānātīti ṭhapetvā vinayapiṭakaṃ avasesaṃ piṭakadvayaṃ na jānāti . Dhammānulomaṃ na jānātīti suttantike cattāro mahāpadese na jānāti . Vinayaṃ na jānātīti khandhakaparivārameva na jānāti . Vinayānulomaṃ na jānātīti cattāro mahāpadese na jānāti . Ubhatovibhaṅgā panettha asaṅgahitā honti , tasmāyaṃ kurundiyaṃ vuttaṃ – ‘‘ vinayanti sakalaṃ vinayapiṭakaṃ na jānātī ’’ ti taṃ na gahetabbaṃ . Na ca pubbāparakusalo hotīti purekathāya ca pacchākathāyaV0.222 ca akusalo hoti .

Sesaṃ sabbattha vuttapaṭipakkhavasena ñeyyattā pubbe pakāsitattā ca uttānamevāti .

Anissitavagganappaṭippassambhanavaggavohāravaggavaṇṇanā niṭṭhitā . Diṭṭhāvikammavaggavaṇṇanā