Issues
Select Version
Tikanipātapāḷi
Tikanipātapāḷi

Vajirūpamasuttavaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

5. Vajirūpamasuttavaṇṇanā

25. Pañcame arukūpamacittoti purāṇavaṇasadisacitto .
Vijjūpamacittoti ittarakālobhāsanena vijjusadisacitto . VajirūpamacittotiP2.195 kilesānaṃM2.92 mūlaghātakaraṇasamatthatāya vajirena sadisacitto .
Abhisajjatīti laggati . Kuppatīti kopavasena kuppati . Byāpajjatīti pakatibhāvaṃ pajahati , pūtiko hoti . Patitthīyatīti thinabhāvaṃ thaddhabhāvaṃ āpajjati . Kopan ti dubbalakodhaṃ . Dosan ti dussanavasena tato balavataraṃ . Appaccayan ti atuṭṭhākāraṃ domanassaṃ .
Duṭṭhārukoti purāṇavaṇo . Kaṭṭhenāti daṇḍakakoṭiyā . Kaṭhalenāti kapālena . Āsavaṃ detīti aparāparaṃ savati . Purāṇavaṇo hi attano dhammatāyeva pubbaṃ lohitaṃ yūsanti imāni tīṇi savati , ghaṭṭito pana tāni adhikataraṃ savati .
EvamevaV2.94 khoti ettha idaṃ opammasaṃsandanaṃ – duṭṭhāruko viya hi kodhanapuggalo , tassa attano dhammatāya savanaṃ viya kodhanassapi attano dhammatāya uddhumātassa viya caṇḍikatassa caraṇaṃ , kaṭṭhena vā kaṭhalāya vā ghaṭṭanaṃ viya appamattaṃ vacanaṃ , bhiyyosomattāya savanaṃ viya ‘‘ mādisaṃ nāma esa evaṃ vadatī ’’ ti bhiyyosomattāya uddhumāyanabhāvo daṭṭhabbo .
Rattandhakāratimisāyan ti rattiṃ cakkhuviññāṇuppattinivāraṇena andhabhāvakaraṇe bahalatame . Vijjantarikāyāti vijjuppattikkhaṇe . Idhāpi idaṃ opammasaṃsandanaṃ – cakkhumā puriso viya hi yogāvacaro daṭṭhabbo , andhakāraṃ viya sotāpattimaggavajjhā kilesā , vijjusañcaraṇaṃ viya sotāpattimaggañāṇassa uppattikālo , vijjantarikāya cakkhumato purisassa samantā rūpadassanaṃ viyaP2.196 sotāpattimaggakkhaṇe nibbānadassanaṃ , puna andhakārāvattharaṇaṃ viya sakadāgāmimaggavajjhā kilesā , puna vijjusañcaraṇaṃ viya sakadāgāmimaggañāṇassa uppādo , vijjantarikāya cakkhumato purisassa samantā rūpadassanaṃ viya sakadāgāmimaggakkhaṇe nibbānadassanaṃ , puna andhakārāvattharaṇaṃ viya anāgāmimaggavajjhā kilesā , puna vijjusañcaraṇaṃ viya anāgāmimaggañāṇassa uppādo , vijjantarikāya cakkhumato purisassa samantā rūpadassanaṃ viya anāgāmimaggakkhaṇe nibbānadassanaṃ veditabbaṃ .
VajirūpamacittatāyapiM2.93 idaṃ opammasaṃsandanaṃ – vajiraṃ viya hi arahattamaggañāṇaṃ daṭṭhabbaṃ , maṇigaṇṭhipāsāṇagaṇṭhi viya arahattamaggavajjhā kilesā , vajirassa maṇigaṇṭhimpi vā pāsāṇagaṇṭhimpi vā vinivijjhitvā agamanabhāvassa natthitā viya arahattamaggañāṇena acchejjānaṃ kilesānaṃ natthibhāvo , vajirena nibbiddhavedhassa puna apatipūraṇaṃ viya arahattamaggena chinnānaṃ kilesānaṃ puna anuppādo daṭṭhabboti .