Issues
Select Version
Catukkanipātapāḷi
Catukkanipātapāḷi

Vitthārasuttavaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

2. Vitthārasuttavaṇṇanā

162. DutiyeM2.343 abhikkhaṇan ti abhiṇhaṃ .
Ānantariyan ti anantaravipākadāyakaṃ maggasamādhiṃ . Āsavānaṃ khayāyāti arahattaphalatthāya . Pañcindriyānīti vipassanāpañcamakāni pañcindriyāni . Paññindriyan ti hi ettha vipassanāpaññāva paññindriyanti adhippetaṃ . Sesamettha pāḷivasena uttānameva .
Imāsaṃ pana paṭipadānaṃ ayaṃ āvibhāvakathā – idha bhikkhu pubbe akatābhiniveso pubbabhāge rūpapariggahe kilamati , arūpapariggahe kilamati , paccayapariggahe kilamati , tīsu addhāsu kilamati , maggāmagge kilamati . Evaṃ pañcasuP3.139 ṭhānesu kilamanto vipassanaṃ pāpuṇāti . Vipassanaṃ patvāpi udayabbayānupassane , bhaṅgānupassane , bhayatupaṭṭhāne , ādīnavānupassane , nibbidānupassane , muccitukamyatāñāṇe , saṅkhārupekkhāñāṇe , anulomañāṇe , gotrabhuñāṇeti imesu navasu vipassanāñāṇesupi kilamitvāva lokuttaramaggaṃ pāpuṇāti . Tassa so lokuttaramaggo evaṃ dukkhena garubhāvena sacchikatattā dukkhapaṭipado dandhābhiñño nāma jāto .
Yo pana pubbabhāge pañcasu ñāṇesu kilamanto aparabhāge navasu vipassanāñāṇesu akilamitvāva maggaṃ sacchikaroti , tassa so maggo evaṃ dukkhena agarubhāvena sacchikatattā dukkhapaṭipado khippābhiñño nāma jāto .
Iminā upāyena itarāpi dve veditabbā .
GoṇapariyesakaupamāhiV2.341 cetā vibhāvetabbā – ekassa hi purisassa cattāro goṇā palāyitvā aṭaviṃ paviṭṭhā . So sakaṇṭake sagahane vane te pariyesanto gahanamaggeneva kicchena kasirena gantvā gahanaṭṭhāneyeva nilīne goṇepi kicchena kasirena addasa . Eko kicchena gantvā abbhokāse ṭhite khippameva addasa . Aparo abbhokāsamaggena sukhena gantvā gahanaṭṭhāne nilīne kicchena kasirena addasa . Aparo abbhokāsamaggeneva sukhena gantvā abbhokāse ṭhiteyeva khippaṃ addasa . Tattha cattāro goṇā viya cattāro ariyamaggā daṭṭhabbā , goṇapariyesako puriso viya yogāvacaro , gahanamaggena kicchena kasirenaP3.140 gamanaṃ viya pubbabhāge pañcasu ñāṇesu kilamato dukkhāpaṭipadā . Gahanaṭṭhāne nilīnānaṃ kiccheneva dassanaṃ viya aparabhāge navasu ñāṇesu kilamantassaM2.344 ariyamaggānaṃ dassanaṃ . Iminā upāyena sesaupamāpi yojetabbā .