Issues
Select Version
Catukkanipātapāḷi
Catukkanipātapāḷi

Dutiyapaṇṇāsakaṃ

Author: _System_commentary_ @ Administrator

2. Dutiyapaṇṇāsakaṃ

(6)1. Puññābhisandavaggo

1. Paṭhamapuññābhisandasuttavaṇṇanā

51. DutiyassaV2.301M2.309 paṭhame puññābhisandāti puññassa abhisandā , puññappattiyoti attho . Kusalābhisandāti tasseva vevacanaṃ . TeP3.93 panete sukhaṃ āharantīti sukhassāhārā . Suṭṭhu aggānaṃ rūpādīnaṃ dāyakāti sovaggikā . Sukho nesaṃ vipākoti sukhavipākā . Sagge upapatti saggo , saggāya saṃvattantīti saggasaṃvattanikā .
Cīvaraṃ paribhuñjamānoti cīvaratthāya vatthaṃ labhitvā sūcisuttādīnaṃ abhāvena taṃ nikkhipantopi karontopi pārupantopi jiṇṇakāle paccattharaṇaṃ karontopi paccattharitumpi asakkuṇeyyaṃ bhūmattharaṇaṃ karontopi bhūmattharaṇassa ananucchavikaṃ phāletvā pādapuñchanaṃ karontopi ‘‘ paribhuñjamāno ’’ tveva vuccati . Yadā pana ‘‘ pādapuñchanampi na sakkā idan ’’ ti sammajjitvā chaḍḍitaṃ hoti , tadā paribhuñjamāno nāma na hoti . Appamāṇaṃ cetosamādhin ti arahattaphalasamādhiṃ . Appamāṇo tassa puññābhisandoti iminā dāyakassa puññacetanāya appamāṇataṃ katheti . Tassa hi ‘‘ khīṇāsavo me cīvaraṃ paribhuñjatī ’’ ti punappunaṃ anussaraṇavasena pavattā puññacetanā appamāṇā hoti . Taṃ sandhāyetaṃ vuttaṃ .
Piṇḍapātā dīsu pana yo piṇḍapātaṃ paribhuñjitvā sattāhampi teneva yāpeti , aññaṃ na paribhuñjati , so sattāhampi taṃyeva piṇḍapātaṃ paribhuñjamāno nāma hoti .
Ekasmiṃ pana senāsane rattiṭṭhānadivāṭṭhānādīsu caṅkamantopi yāva taṃ senāsanaṃ pahāya aññaṃ na gaṇhāti , tāva paribhuñjamāno nāma hoti .
Ekena pana bhesajjena byādhimhi vūpasante yāva aññaṃ bhesajjaṃ na paribhuñjati , tāvadeva paribhuñjamāno nāma hoti .
Bahubheravan tiP3.94 bahūhi bheravārammaṇehi samannāgataṃ . Ratanavarānan ti sattannampi vararatanānaṃ . Ālayan ti nivāsaṭṭhānaṃ .
Puthū savantīti bahukā hutvā sandamānā .
Sesamettha uttānameva .

2. Dutiyapuññābhisandasuttavaṇṇanā

52. DutiyeV2.302M2.310 ariyakantehīti maggaphalasampayuttehi . Tāni hi ariyānaṃ kantāni honti piyāni manāpāni .
Sesaṃ suttante tāva yaṃ vattabbaṃ siyā , taṃ visuddhimagge ( visuddhi .1.124 ādayo ) vuttameva .
Gāthāsu pana saddhāti sotāpannassa saddhā adhippetā . Sīlampi sotāpannassa sīlameva .
Ujubhūtañca dassanan ti kāyavaṅkādīnaṃ abhāvena khīṇāsavassa dassanaṃ ujubhūtadassanaṃ nāma .
Āhūti kathayanti .
Pasādan ti buddhadhammasaṅghesu pasādaṃ . Dhammadassanan ti catusaccadhammadassanaṃ .

3. Paṭhamasaṃvāsasuttavaṇṇanā

53. Tatiye sambahulāpi kho gahapatī ca gahapatāniyo cāti bahukā gahapatayo ca gahapatāniyo ca āvāhavivāhakaraṇatthāya gacchantā tameva maggaṃ paṭipannā honti .
Saṃvāsāti sahavāsā ekatovāsā .
Chavo chavāyāti guṇamaraṇena matattā chavo guṇamaraṇeneva matāya chavāya saddhiṃ . Deviyā saddhin ti guṇehi devibhūtāya saddhiṃ .
Dussīloti nissīlo . Pāpadhammoti lāmakadhammo . Akkosakaparibhāsakoti dasahi akkosavatthūhi akkosako , bhayaṃ dassetvā santajjanena paribhāsako .
Kadariyāti thaddhamaccharino . Jānipatayoti jayampatikā .
Vadaññūti yācakānaṃ vacanassa atthaṃ jānanti .
Saññatāti sīlasaṃyamena samannāgatā . Dhammajīvinoti dhamme ṭhatvā jīvikaṃ kappentīti dhammajīvino .
Atthāsaṃ pacurā hontīti vaḍḍhisaṅkhātā atthā etesaṃ bahū honti . Phāsukaṃ upajāyatīti aññamaññaṃ phāsuvihāro jāyati .
Kāmakāminoti kāme kāmayamānā .

4. Dutiyasaṃvāsasuttavaṇṇanā

54. Catutthe kammapathavasena desanā pavattitā .
Sesaṃ tādisameva .
Imesu pana dvīsupi suttesu agārikapaṭipadā kathitā .
Sotāpannasakadāgāmīnampi vaṭṭati .

5-6. Samajīvīsuttadvayavaṇṇanā

55-56.
PañcameV2.303M2.311 tenupasaṅkamīti kimatthaṃ upasaṅkami ? Anuggaṇhanatthaṃ . Tathāgato hi taṃ raṭṭhaṃ pāpuṇanto imesaṃyeva dvinnaṃ saṅgaṇhanatthāya pāpuṇāti . Nakulapitā kira pañca jātisatāni tathāgatassa pitā ahosi , pañca jātisatāni mahāpitā , pañca jātisatāni cūḷapitā . Nakulamātāpi pañca jātisatāni tathāgatassa mātā ahosi , pañca jātisatāni mahāmātā , pañca jātisatāni cūḷamātā . Te satthu diṭṭhakālato paṭṭhāya puttasinehaṃ paṭilabhitvā ‘‘ hantāta , hantātā ’’ ti vacchakaṃ disvā vacchagiddhinī gāvī viya viravamānā upasaṅkamitvā paṭhamadassaneneva sotāpannā jātā . NivesaneP3.96 pañcasatānaṃ bhikkhūnaṃ āsanāni sadā paññattāneva honti . Iti bhagavā tesaṃ anuggaṇhanatthāya upasaṅkami .
Aticaritāti atikkamitā .
Abhisamparāyañcāti paraloke ca .
Samasaddhāti saddhāya samā ekasadisā . Sīlā dīsupi eseva nayo .
Chaṭṭhaṃ kevalaṃ bhikkhūnaṃ desitaṃ . Sesamettha tādisameva .

7. Suppavāsāsuttavaṇṇanā

55-56. PañcameV2.303M2.311 tenupasaṅkamīti kimatthaṃ upasaṅkami ? Anuggaṇhanatthaṃ . Tathāgato hi taṃ raṭṭhaṃ pāpuṇanto imesaṃyeva dvinnaṃ saṅgaṇhanatthāya pāpuṇāti . Nakulapitā kira pañca jātisatāni tathāgatassa pitā ahosi , pañca jātisatāni mahāpitā , pañca jātisatāni cūḷapitā . Nakulamātāpi pañca jātisatāni tathāgatassa mātā ahosi , pañca jātisatāni mahāmātā , pañca jātisatāni cūḷamātā . Te satthu diṭṭhakālato paṭṭhāya puttasinehaṃ paṭilabhitvā ‘‘ hantāta , hantātā ’’ ti vacchakaṃ disvā vacchagiddhinī gāvī viya viravamānā upasaṅkamitvā paṭhamadassaneneva sotāpannā jātā . NivesaneP3.96 pañcasatānaṃ bhikkhūnaṃ āsanāni sadā paññattāneva honti . Iti bhagavā tesaṃ anuggaṇhanatthāya upasaṅkami . Aticaritāti atikkamitā . Abhisamparāyañcāti paraloke ca . Samasaddhāti saddhāya samā ekasadisā . Sīlā dīsupi eseva nayo .
Chaṭṭhaṃ kevalaṃ bhikkhūnaṃ desitaṃ . Sesamettha tādisameva .

7. Suppavāsāsuttavaṇṇanā

57. Sattame pajjanikan ti tassa nigamassa nāmaṃ . Koliyānan ti kolarājakulānaṃ .
Āyuṃ kho pana datvāti āyudānaṃ datvā . Āyussa bhāginī hotīti āyubhāgapaṭilābhinī hoti , āyuṃ vā bhajanikā hoti , āyuppaṭilābhinīti attho . Sesapadesupi eseva nayo .
Sesapadesupi eseva nayo .
Sesapadesupi eseva nayo .
Sesapadesupi eseva nayo .
Rasasā upetan ti rasena upetaṃ rasasampannaṃ .
Ujjugatesūti kāyavaṅkādirahitattā ujukameva gatesu khīṇāsavesu .
Caraṇūpapannesūti pañcadasahi caraṇadhammehi samannāgatesu . Mahaggatesūti mahattaṃ gatesu . Khīṇāsavānaññevetaṃ nāmaṃ .
Puññena puññaṃ saṃsandamānāti puññena saddhiṃ puññaṃ ghaṭayamānā .
Mahapphalā lokavidūna vaṇṇitāti evarūpā dānasaṅkhātā dakkhiṇā tividhalokaṃ viditaṃ katvā ṭhitattā lokavidūnaṃ buddhānaṃ vaṇṇitā , buddhehi pasatthāti attho .
YaññamanussarantātiP3.97 yaññaṃ dānaṃ anussarantā .
Vedajātāti tuṭṭhijātā .

8. Sudattasuttavaṇṇanā

58. AṭṭhameV2.304M2.312 saññatānan ti kāyavācāhi saṃyatānaṃ . Paradattabhojinan ti parehi dinnameva bhuñjitvā yāpentānaṃ . Kālenāti yuttappattakālena . Sakkacca dadātīti sahatthā sakkāraṃ katvā dadāti . Cattāri ṭhānāni anuppavecchatīti cattāri kāraṇāni anuppaveseti dadāti .
Yasavā hotīti mahāparivāro hoti .
Navamaṃ kevalaṃ bhikkhūnaṃ kathitaṃ . Sesamettha tādisameva .

10. Gihisāmīcisuttavaṇṇanā

60. Dasame gihisāmīcipaṭipadan ti gihīnaṃ anucchavikaṃ paṭipattiṃ .
Paccupaṭṭhito hotīti atiharitvā dātukāmatāya patiupaṭṭhito hoti upagato , bhikkhusaṅghassa cīvaraṃ detīti attho .
Upaṭṭhitāti upaṭṭhāyako .
Tesaṃ divā ca ratto cāti ye evaṃ catūhi paccayehi upaṭṭhahanti , tesaṃ divā ca rattiñca pariccāgavasena ca anussaraṇavasena ca sadā puññaṃ pavaḍḍhati .
Saggañca kamatiṭṭhānan ti tādiso ca bhaddakaṃ kammaṃ katvā saggaṭṭhānaṃ upagacchati .
Imesu catūsupi suttesu āgāriyapaṭipadā kathitā . Sotāpannasakadāgāmīnampi vaṭṭati . Puññābhisandavaggo paṭhamo .