1. Cakkavattirājasuttavaṇṇanā
997. Sotāpattisaṃyuttassa
V3.306M3.307P3.276 paṭhame kiñcāpīti anuggahagarahaṇesu nipāto .
Catunnañhi mahādīpānaṃ issariyādhipaccaṃ rajjaṃ anuggaṇhanto catunnañca apāyānaṃ appahīnabhāvaṃ garahanto satthā ‘‘ kiñcāpi , bhikkhave , rājā cakkavattī ’’ tiādimāha .
Tattha catunnaṃ dīpānan ti dvisahassadīpaparivārānaṃ catunnaṃ mahādīpānaṃ .
Issariyādhipaccan ti issarabhāvo issariyaṃ , adhipatibhāvo ādhipaccaṃ , issariyaṃ ādhipaccaṃ etasmiṃ rajje , na chedanabhedananti issariyādhipaccaṃ .
Kāretvāti evarūpaṃ rajjaṃ pavattāpetvā .Kiñcāpi , bhikkhave , ariyasāvakoti ettha anuggahapasaṃsāsu nipāto .
Piṇḍiyālopena hi yāpanaṃ anuggahanto catunnañca apāyānaṃ pahīnabhāvaṃ pasaṃsanto satthā ‘‘ kiñcāpi , bhikkhave , ariyasāvako ’’ tiādimāha .
Tattha nantakānīti anantakāni .
Terasahatthopi hi vatthasāṭako dasacchedanato paṭṭhāya nantakanteva saṅkhaṃ gacchati .
Aveccappasādenāti acalappasādena .
So panāyaṃ pasādo kiṃ eko , anekoti ?
Ekova , so maggena āgatappasādo .
Yesu pana vatthūsu apubbaṃ acarimaṃ ruhati , tesaṃ vasena ‘‘ buddhe aveccappasādenā ’’ tiādinā nayena tidhā vutto .
Yasmā ca eko , tasmāva ninnānākaraṇo hoti .
Ariyasāvakassa hi buddheyeva pasādo ca pemañca gāravañca mahantaṃ , na dhamme vā saṅghe vā , dhammeyeva vā mahantaṃ
P3.277 , na buddhe vā saṅghe vā , saṅgheyeva vā mahantaṃ , na buddhe vā dhamme vāti etaṃ natthi .Itipi so bhagavātiādīni visuddhimagge vitthāritāneva .
Ariyakantehīti
V3.307 ariyānaṃ kantehi piyehi manāpehi .
Pañca hi sīlāni bhavantaragatāpi ariyā na kopenti , evaṃ tesaṃ piyāni .
Tāni sandhāyetaṃ vuttaṃ .
Akhaṇḍehītiādi sadisavasena vuttaṃ .
Mukhavaṭṭiyañhi chinnekadesā pāti khaṇḍāti vuccati , majjhe bhinnā chiddāti , ekasmiṃ padese visabhāgavaṇṇā gāvī sabalāti , nānābinducittā kammāsāti , evameva paṭipāṭiyāM3.308 ādimhi vā ante vā bhinnaṃ sīlaṃ khaṇḍaṃ nāma , majjhe bhinnaṃ chiddaṃ , yattha katthaci dvinnaṃ vā tiṇṇaṃ vā paṭipāṭiyā bhinnattā sabalaṃ , ekantaraṃ bhinnaṃ kammāsaṃ .
Tesaṃ dosānaṃ abhāvena akhaṇḍāditā veditabbā .
Bhujissehīti bhujissabhāvakarehi .
Viññuppasatthehīti buddhādīhi viññūhi pasaṃsitehi .
Aparāmaṭṭhehīti ‘‘ idaṃ nāma tayā kataṃ , idaṃ vītikkantan ’’ ti evaṃ parāmasituṃ asakkuṇeyyehi .
Samādhisaṃvattanikehīti appanāsamādhiṃ upacārasamādhiṃ vā saṃvattetuṃ samatthehi .