7. Āṇisuttavaṇṇanā
229. Aññe rājāno ca bhāgaṃ gaṇhantā ime viya dasabhāgaṃ gaṇhantīti tesamayaṃ anugati paññāyati .
Mahājanassa ānayanato ānakoti āha ‘‘ evaṃladdhanāmo ’’ ti .
Idāni taṃ ādito paṭṭhāya āgamanānukkamaṃ dassetuṃ ‘‘ himavante kirā ’’ tiādimāha .
Kareṇun ti kareṇukaṃ , hatthininti attho .
Sakkariṃsūti anatthapariharaṇavasena pasatthūpahāravasena ca pūjesuṃ .
Otarīti kuḷīradahaṃ pāvisi .
Paṭikkamitvā ṭhapanavasena apakkamitvā pati .
Suvaṇṇarajatādimayan ti kismiñci chidde suvaṇṇamayaṃ , kismiñci rajatamayaṃ , kismiñci phalikamayaṃ āṇiṃ ghaṭayiṃsu bandhiṃsu .
Pubbe pharitvā tiṭṭhantassa dvādasa yojanāni pamāṇo etassāti dvādasayojanappamāṇo , saddo .
Athassa anekasatakāle gacchante antosālāyampi dukkhena suyyittha āṇisaṅghāṭamattattā .
Gambhīrāti agādhā dukkhogāḷhā .
Sallasuttañhi ‘‘ animittamanaññātan ’’ tiādinā pāḷivasena gambhīraṃ , na atthagambhīraṃ .
Tathā hi tattha tā tā gāthā duviññeyyarūpā tiṭṭhanti , duviññeyyaṃ ñāṇena dukkhogāhanti katvā ‘‘ gambhīran ’’ ti
M2.191 vuccati .
Pubbāparampettha kāsañci gāthānaṃ duviññeyyatāya dukkhogāhameva , tasmā taṃ pāḷivasena ‘‘ gambhīran ’’ ti vuttaṃ ‘‘ pāḷivasena gambhīrā sallasuttasadisā ’’ ti .Iminā nayena ‘‘ atthavasena gambhīrā ’’ ti ettha attho veditabbo .
Mahāvedallasuttassa atthavasena gambhīratā pākaṭāyeva .
Lokaṃ uttaratīti lokuttaro , navavidhaappamāṇadhammo , so atthabhūto etesaṃ atthīti lokuttarā .
Tenāha ‘‘ lokuttaraatthadīpakā ’’ ti .
Sattasuññatadhammamattamevāti sattena attanā suññataṃ kevalaṃ dhammamattameva .
Uggahetabbaṃ pariyāpuṇitabban ti ca liṅgavacanavipallāsena vuttanti āha ‘‘ uggahetabbe ca pariyāpuṇitabbe cā ’’ ti .
Kavitāti kavino kammaṃ kavikatā .
Yassa pana yaṃ kammaṃ , taṃ tena katanti vuccatīti āha ‘‘ kavitāti kavīhi katā ’’ ti .
Itaraṃ ‘‘ kāveyyā ’’ ti padaṃ , kabbanti vuttaṃ hoti .
‘‘ Kabban ’’ ti ca kavinā vuttanti attho .
Tenāha ‘‘ tasseva vevacanan ’’ ti .
Cittakkharāti vicitrākāraakkharā .
Sāsanato bahibhūtāti na sāsanāvacarā .
Tesaṃ sāvakehīti ‘‘ buddhānaṃ sāvakā ’’ ti
V2.170 apaññātānaṃ yesaṃ kesañci sāvakehi .Anuggayhamānāti na uggayhamānā savanadhāraṇaparicayaatthūpaparikkhādivasena anuggayhamānā .
Antaradhāyanti adassanaṃ gacchanti .
Āṇisuttavaṇṇanā niṭṭhitā .