4. Tissātherīgāthāvaṇṇanā
Tisse sikkhassu sikkhāyāti tissāya sikkhamānāya gāthā .
Ayampi purimabuddhesu katādhikārā tattha tattha bhave vivaṭṭūpanissayaṃ kusalaṃ upacinitvā sambhatakusalapaccayā imasmiṃ buddhuppāde kapilavatthusmiṃ sakyarājakule nibbattitvā vayappattā bodhisattassa orodhabhūtā pacchā mahāpajāpatigotamiyā saddhiṃ nikkhamitvā pabbajitvā vipassanāya kammaṃ karoti .
Tassā satthā heṭṭhā vuttanayeneva obhāsaṃ vissajjetvā –
4.
‘‘ Tisse sikkhassu sikkhāya , mā taṃ yogā upaccaguṃ ;
Sabbayogavisaṃyuttā , cara loke anāsavā ’’ ti .
– gāthaṃ abhāsi ;
Tattha tisseti tassā ālapanaṃ .
Sikkhassu sikkhāyāti adhisīlasikkhādikāya tividhāya sikkhāya sikkha , maggasampayuttā tisso sikkhāyo
M0.12 sampādehīti attho .
Idāni tāsaṃ sampādane kāraṇamāha ‘‘ mā taṃ yogā upaccagun ’’ ti manussattaṃ , indriyāvekallaṃ , buddhuppādo , saddhāpaṭilābhoti ime yogā samayā dullabhakkhaṇā taṃ mā atikkamuṃ .
Kāmayogādayo eva vā cattāro yogā taṃ mā upaccaguṃ mā abhibhaveyyuṃ .
Sabbayogavisaṃyuttāti sabbehi kāmayogādīhi yogehi vimuttā tato eva anāsavā hutvā loke cara , diṭṭhasukhavihārena viharāhīti attho .
Sā taṃ gāthaṃ sutvā vipassanaṃ vaḍḍhetvā arahattaṃ pāpuṇīti ādinayo heṭṭhā vuttanayeneva veditabbo .
Tissātherīgāthāvaṇṇanā niṭṭhitā .5-10.
Tissāditherīgāthāvaṇṇanā
Tisse
V0.12 yuñjassu dhammehīti tissāya theriyā gāthāP0.12 .
Tassā vatthu tissā sikkhamānāya vatthusadisaṃ .
Ayaṃ pana therī hutvā arahattaṃ pāpuṇi .
Yathā ca ayaṃ , evaṃ ito paraṃ dhīrā , vīrā , mittā , bhadrā , upasamāti pañcannaṃ therīnaṃ vatthu ekasadisameva .
Sabbāpi imā kapilavatthuvāsiniyo bodhisattassa orodhabhūtā mahāpajāpatigotamiyā saddhiṃ nikkhantā obhāsagāthāya ca arahattaṃ pattā ṭhapetvā sattamiṃ .
Sā pana obhāsagāthāya vinā pageva satthu santike laddhaṃ ovādaṃ nissāya vipassanaṃ ussukkāpetvā arahattaṃ pāpuṇitvā udānavasena ‘‘ vīrā vīrehī ’’ ti gāthaṃ abhāsi .
Itarāpi arahattaṃ patvā –