Issues
Select Version
Khuddakapāṭha-aṭṭhakathā
Khuddakapāṭha-aṭṭhakathā

Chaṭṭhagāthāvaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

Chaṭṭhagāthāvaṇṇanā

Evaṃ bhagavā tena tena adhippāyena nihitampi yathādhippāyaṃ anupakappantaṃ nānappakārehi nassanadhammaṃ lokasammataṃ nidhiṃ vatvā idāni yaṃ puññasampadaṃ paramatthato nidhīti dassetuṃ tassa kuṭumbikassa anumodanatthamidaṃ nidhikaṇḍamāraddhaṃ , taṃ dassento āha –
6.‘‘ Yassa dānena sīlena , saṃyamena damena ca .
Nidhī sunihito hoti , itthiyā purisassa vā ’’ ti .
TatthaP0.221 dānan ti ‘‘ dānañca dhammacariyā cā ’’ ti ettha vuttanayeneva gahetabbaṃ .
Sīlan ti kāyikavācasiko avītikkamo .
Pañcaṅgadasaṅgapātimokkhasaṃvarādi vā sabbampi sīlaṃ idha sīlanti adhippetaṃ .
Saṃyamoti saṃyamanaṃ saṃyamo , cetaso nānārammaṇagatinivāraṇanti vuttaṃ hoti , samādhissetaṃ adhivacanaṃ .
Yena saṃyamena samannāgato ‘‘ hatthasaṃyato , pādasaṃyato , vācāsaṃyato , saṃyatuttamo ’’ ti ettha saṃyatuttamoti vutto .
Apare āhu ‘‘ saṃyamanaṃ saṃyamo , saṃvaraṇantiV0.178 vuttaṃ hoti , indriyasaṃvarassetaṃ adhivacanan ’’ ti .
Damoti damanaṃ , kilesūpasamananti vuttaṃ hoti , paññāyetaṃ adhivacanaṃ .
Paññā hi katthaci paññātvevaM0.188 vuccati ‘‘ sussūsā labhate paññan ’’ ti evamādīsu ( saṃ . ni .1.246; su . ni .188).
Katthaci dhammoti ‘‘ saccaṃ dhammo dhiti cāgo ’’ ti evamādīsu .
Katthaci damoti ‘‘ yadi saccā damā cāgā , khantyā bhiyyo na vijjatī ’’ tiādīsu .
Evaṃ dānādīni ñatvā idāni evaṃ imissā gāthāya sampiṇḍetvā attho veditabbo – yassa itthiyā vā purisassa vā dānena sīlena saṃyamena damena cāti imehi catūhi dhammehi yathā hiraññena suvaṇṇena muttāya maṇinā vā dhanamayo nidhi tesaṃ suvaṇṇādīnaṃ ekattha pakkhipanena nidhīyati , evaṃ puññamayo nidhi tesaṃ dānādīnaṃ ekacittasantāne cetiyādimhi vā vatthumhi suṭṭhu karaṇena sunihito hotīti .