Navakammadānakathāvaṇṇanā
Navakammadānakathāvaṇṇanā
Navakammadānakathāvaṇṇanā
323. Bhaṇḍikāṭṭhapanamattenāti ettha bhaṇḍikāṭṭhapanaṃ nāma bhaṇḍikayojananti āha ‘‘ kapotabhaṇḍikayojanamattenā ’’ ti .
323. Pāḷiyaṃ piṇḍanikkhepanamattenātiādīsu khaṇḍaphullaṭṭhāne mattikāpiṇḍaṭṭhapanaṃ piṇḍanikkhepanaṃ nāma .
Assāti bhikkhussa .
Navakamman ti navakammasammuti .
Citakadhūmoti citake uṭṭhito dhūmo .
Etassevāti bhikkhussa
M0.497 eva vihāroti sambandho .
Dhūmakāleti dhūmassa uṭṭhitakāle .
‘‘ Apaloketvā ’’ ti iminā dhūmakāle apalokitaṃ dhūmakālikaṃ .
Dhūmakālikaṃ hutvāti atthayojanaṃ katvā pāḷiyaṃ ‘‘ pariyositavihāran ’’ ti padena sambandhitabbabhāvaṃ dasseti .
Katapariyositavihāran ti katapariyosito vihāro imassa navakammassāti katapariyositavihāraṃ .
Idaṃ navakammaṃ dentīti sambandho .
Aggaḷavaṭṭi nāma kavāṭabandho .
Chādanaṃ nāma tiṇādīhi gehacchādanaṃ .
Bandhanaṃ nāma daṇḍavalliādīhi chadanabandhanameva .Yāva gopānasiyo na ārohanti , tāva vippakato nāmāti yojanā .
Catuhatthavihāreti vitthārappamāṇato vuttaṃ .
Ubbedhato pana anekabhūmakattā vaḍḍhakīhatthena vīsatihatthopi
V2.235 nānāsaṇṭhānavicittopi hoti .
Tenassa catuvassikaṃ navakammaṃ vuttaṃ .
Evaṃ sesesupi .Tatoti gopānasiārohanato .
Kañcideva samādapetvā kāressatīti vihārasāmikoyeva kañci bhikkhuṃsamādapetvā kāressati .
323. Kiñcideva samādapetvā kāressatīti sāmikoyeva kañci bhikkhuṃ samādapetvā kāressati .
Pañcahatthe vihāreti sambandho .
Chavassikaṃ navakammanti sambandho .
Pāḷiyaṃ sabbe vihāreti bhummatthe upayogabahuvacanaṃ .
Ekassa sabbesu vihāresu navakammaṃ detīti attho .
Etthāti aḍḍhayoge .
Soti aḍḍhayogo .
Mahallakaṃ niyāmetvā dassento āha ‘‘ dasahatthe ekādasahatthe ’’ ti .
Dasavassikaṃ vā ekādasavassikaṃ vā navakammanti sambandho .
Tatoti dvādasahatthato .
Lohapāsādasadisepi pāsādeti sambandho .
Tatoti dvādasavassikanavakammato .
Navakammikoti navakamme yuttapayutto .
Utukāleti hemantagimhakāle .
Paṭibāhitun ti aññesaṃ sampattabhikkhūnaṃ paṭisedhetuṃ .
Utukāle paṭibāhituṃ na labhatīti hemantagimhesu aññe sampattabhikkhū paṭibāhituṃ na labhati .
Sabbakālaṃ paṭibāhantīti navakammikā attano gāhitaṃ varaseyyaṃ sampattānaṃ yathāvuḍḍhaṃ akatvā utukālepi paṭibāhanti .
Āvāsasāmikassāti āvāsadāyakassa .
Tassāti āvāsasāmikassa .
Vaṃseti anvaye .
‘‘ Sace so āvāso jīratī ’’ tiādi pāḷimuttakavinicchayo .
Teti tava .
Soti āvāsasāmiādiko .
Bhikkhūhi jaggitabboti
V2.138 sambandho .
Mañcaṭṭhānaṃ datvāti mañcaṭṭhānaṃ puggalikaṃ datvā .Tepīti ñātiupaṭṭhākāpi .
Tasmimpīti saṅghikapaccayepi .
Bahū āvāseti sambandho .
Ekaṃ āvāsanti yojanā .
Tibhāgan ti tatiyabhāgaṃ .
Evaṃ vissajjanampi thāvarena thāvaraparivattanaṭṭhāne eva pavisati , na itarathā sabbasenāsanānaṃ
M2.248 vinassanato .Ekaṃ vā āvāsanti sambandho .
Tatoti visajjitāvāsehi , uppannānīti sambandho .
Kurundiyaṃ pana vuttaṃ , kinti vuttanti yojanā .
Ekaṃ mañcaṭṭhānaṃ gahetvāti ekaṃ mañcaṭṭhānaṃ puggalikabhāvena gahetvā .
Sace saddhivihārikānaṃ dātukāmo hotīti sace so saṅghassa bhaṇḍakaṭṭhapanaṭṭhānaṃ vā aññesaṃ bhikkhūnaṃ vasanaṭṭhānaṃ vā dātuṃ na icchati , attano saddhivihārikānaññeva dātukāmo hoti , tādisassa tuyhaṃ puggalikameva katvā jaggāti na sabbaṃ tassa dātabbanti adhippāyo .
Tattha pana kattabbavidhiṃ dassento āha ‘‘ kamman ’’ tiādi .
Tibhāgan ti tatiyabhāgaṃ .
Ayameva vā pāṭho .
Tibhāgan ti tatiyabhāgaṃ .
Evañhītiādimhi vayānurūpaṃ tatiyabhāge vā upaḍḍhabhāge vā gahite taṃ bhāgaṃ dātuṃ labhatīti attho .
Etthāti naṭṭhavihāre .
Puggalikamevāti puggalikaṃ eva , puggalikaṃ iva vā .
Jaggāti jaggāhi .
Hīti
M0.498 phalajotako .Evaṃ jaggito panāti evaṃ jaggito vihāro pana .
Tasmin ti jaggante .
Saddhivihārikādīnaṃ dātukāmo hotīti saṅghassa bhaṇḍaṭṭhapanaṃ vā navakānaṃ vasanaṭṭhānaṃ vā adatvā attanoyeva saddhivihārikādīnaṃ dātukāmo hoti .
Sace saddhivihārikānaṃ dātukāmo hotīti sace so saṅghassa bhaṇḍakaṭhapanaṭṭhānaṃ vā navakānaṃ vā vasanaṭṭhānaṃ dātuṃ na icchati , attano saddhivihārikānaññeva
V3.370 dātukāmo hotīti attho .Saddhivihārikādīnaṃ dātuṃ labbhatīti sabbavihāraṃ puggalikabhāvena aggahetvā ekadesasseva gahitattā saddhivihārikādīnaṃ dātuṃ labbhatīti attho .
Etañhi saddhivihārikānaṃ dātuṃ labhatīti etaṃ tatiyabhāgaṃ upaḍḍhabhāgaṃ vā dātuṃ labhati .
Jaggāpetabbo iti vuttanti yojanā .
Ettha ‘‘ vuttan ’’ ti pāṭho atthi , so apāṭhoyeva ‘‘ kurundiyaṃ pana vuttan ’’ ti padassa ākārattā .
Aññaṃ idampi ca vakkhamānavacanaṃ tattheva kurundiyaṃ vuttanti yojanā .
Kinti vuttanti āha ‘‘ dve bhikkhū ’’ tiādi .
Dve bhikkhū karontīti sambandho .
Yenāti tesu dvīsu bhikkhūsu yena .
So sāmīti tassā bhūmiyā vihārakaraṇe sova sāmī , taṃ paṭibāhitvā itarena na kātabbanti adhippāyo .
So hi paṭhamaṃ gahito .
Yenāti bhikkhunā .
Soyeva sāmīti yena sā bhūmi paṭhamaṃ gahitā , soyeva sāmīti attho .
Patirūpe ṭhāneti patirūpe senāsanaṭṭhāne .
Tan ti puggalikakaraṇaṃ .
Yaṃ pana vayakammanti yojanā .
Ettha ca vayakamman ti tasmiṃ vihāre katassa kammassa mūlaṃ .
Vihārassa mūlaṃ dātabbanti vuttaṃ hoti .
Tassāti saṅghikaṃ karontassa .
Tatthevāti katavihāre eva .
Katāvāseti samīpatthe bhummavacanaṃ , katāvāsasamīpeti vuttaṃ hoti .
Chāyūpagaphalūpagāti chāyaṃ upagacchantā ca phalaṃ upagacchantā ca , chāyāphalāni upaharantāti attho .
Apaloketvāti saṅghaṃ apaloketvā .
Akataṭṭhāneti cayādīnaṃ akatapubbaṭṭhāne .
Sāmikāti rukkhasāmikā .
Hāretabbāti apanetabbā .
‘‘ Saṅghikavallimattampi aggahetvā ’’ ti iminā saṅghikaṃ gahetvā saṅghikāya bhūmiyā sace vihāraṃ karoti , saṅghikamevāti dasseti .
Dvibhūmakatibhūmakādīsu pāsādesu upaḍḍhabhāgaṃ dassento āha ‘‘ pāsādo ceva hotī ’’ tiādi .
Upari pāsādoti sambandho .
Soti vihārakārako bhikkhu , tassa heṭṭhāpāsādoti sambandho .
Vihāreti saṅghikavihāre , vihārasamīpeti attho .
Akataṭṭhāneti cayapamukhānaṃ akatapubbaṭṭhāne .
Cayaṃ vā pamukhaṃ vāti saṅghikavihārassa cayaṃ vā pamukhaṃ vā .
Bahikuṭṭeti kuṭṭassa , kuṭṭato vā bahi .
Tassāti cayapamukhakārakassa bhikkhussa hotīti
V2.139 sambandhoM0.499 .Akataṭṭhāneti senāsanato bahi cayādīnaṃ akataṭṭhāne .
Bahikuṭṭeti kuṭṭato bahi .
Cayaṃ vā pamukhaṃ vāti saṅghikasenāsanaṃ nissāya tato bahi cayaṃ bandhitvā , ekaṃ senāsanaṃ vā .
Bahikuṭṭeti kuṭṭato bahi , attano kataṭṭhāneti attho .
Visamaṃ pabbatakandarādinti sambandho .
Apadeti sukarassa akāraṇe .
Kataṃ hotīti cayaṃ vā pamukhaṃ vā kataṃ hoti .
Tatthāti cayapamukhesu , saṅgho anissaro iti vuttanti yojanā .
Varaseyyaṃ gahetunti sambandho .
Puna āgantvāti pakkamitvā puna āgantvā .
Tassāti navakammagāhakassa bhikkhussa .
Etan ti senāsanaṃ .
Navakammadānakathāvaṇṇanā niṭṭhitā .