1. Āvasathapiṇḍasikkhāpada-atthayojanā
1. Āvasathapiṇḍasikkhāpadavaṇṇanā
1. Āvasathapiṇḍasikkhāpadavaṇṇanā
1. Āvasathapiṇḍasikkhāpadavaṇṇanā
203. Bhojanavaggassa
M0.59 paṭhame āvasathe paññatto piṇḍo āvasathapiṇḍoti dassento āha ‘‘ samantā ’’ tiādi .
Parikkhittan ti parivutaṃ āvasathanti sambandho .
Addhaṃ pathaṃ gacchantīti addhikā .
Gilāyanti rujantīti gilānā .
Gabbho kucchiṭṭhasatto etāsanti gabbhiniyo .
Malaṃ pabbājentīti pabbajitā , tesaṃ yathānurūpanti sambandho .
Paññattāni mañcapīṭhāni etthāti paññattamañcapīṭho , taṃ .
Anekagabbhaparicchedaṃ anekapamukhaparicchedaṃ āvasathaṃ katvāti yojanā .
Tatthāti āvasathe .
Tesaṃ tesan ti addhikādīnaṃ .Hiyyosaddassa atītānantarāhassa ca anāgatānantarāhassa ca vācakattā idha anāgatānantarāhavācakoti āha ‘‘ svepī ’’ ti .
Kuhiṃ gatā iti vutteti yojanā .
‘‘ Kukkuccāyanto ’’ tipadassa nāmadhātuṃ dassento āha ‘‘ kukkuccaṃ karonto ’’ ti .
206.‘‘ Addhayojanaṃ vā yojanaṃ vā ’’ tiiminā ‘‘ pakkamitun ’’ tipadassa kammaṃ dasseti .
‘‘ Gantun ’’ tiiminā kamusaddassa padavikkhepatthaṃ dasseti .
206. Bhojanavaggassa
M3.53V3.48 paṭhamasikkhāpade addhayojanaṃ vā yojanaṃ vā gantuṃ sakkotīti ettha tattakaṃ gantuṃ sakkontassapi tāvatakaṃ gantvā aladdhabhikkhassa ito bhuñjituṃ vaṭṭati .‘‘ Anodissā ’’ tipadassa tvāpaccayantabhāvaṃ dassetuṃ ‘‘ anuddisitvā ’’ ti vuttaṃ .
Pāsaṃ ḍetīti pāsaṇḍo , sattānaṃ cittesu diṭṭhipāsaṃ khipatīti attho .
Atha vā taṇhāpāsaṃ , diṭṭhipāsañca ḍeti uḍḍetīti pāsaṇḍo , taṃ pāsaṇḍaṃ .
Imesaṃyevāti imesaṃ pāsaṇḍānaṃyeva .
Ettakānan ti imasmiṃ pāsaṇḍe ettakānaṃ .
206. Catutthavaggassa
V2.25 paṭhame imesaṃyevāti imesaṃ pāsaṇḍānaṃyeva .
Ettakānan ti imasmiṃ pāsaṇḍe ettakānaṃ .Yāvatattho paññatto hotīti yāvatā attho hoti , tāvatā paññatto hotīti yojanā .
‘‘ Yāvadattho ’’ tipi pāṭho , ayamevattho .
Dakāro padasandhikaro .
Sakiṃ bhuñjitabban ti ekadivasaṃ sakiṃ bhuñjitabbanti attho .
Tenāha ‘‘ ekadivasaṃ bhuñjitabban ’’ ti .
Ekadivasaṃ bhuñjitabban ti ekadivasaṃ sakiṃyeva bhuñjitabbaṃ .
‘‘ Ekadivasaṃ bhuñjitabban ’’ ti vacanato pana ekasmiṃ divase punappunaṃ bhuñjituṃ vaṭṭatīti na gahetabbaṃ .
Etthāti
V1.50 imasmiṃ sikkhāpade .
Ekakulena vā paññattanti sambandho .Bhuñjituṃ na vaṭṭati ekato hutvā paññattattāti adhippāyo .
Nānākulehi paññattaṃ piṇḍanti yojanā .
Bhuñjituṃ vaṭṭati nānākulāni ekato ahutvā visuṃ visuṃ paññattattāti adhippāyo .
Puna ādito paṭṭhāya bhuñjituṃ na vaṭṭatīti iminā paṭhamaṃ bhuttaṭṭhānesu puna ekasmimpi ṭhāne bhuñjituṃ na vaṭṭatīti dasseti .
Yopi piṇḍo
M0.60 chijjatīti sambandho .Upacchinditvāti asaddhiyādipāpacittattā upacchinditvā .
208. Anuvasitvāti punappunaṃ vasitvā .
Antarāmagge gacchantattā ‘‘ gacchanto bhuñjatī ’’ ti idaṃ tāva yuttaṃ hotu , gataṭṭhāne pana gamitattā kathaṃ ?
Paccuppannasamīpopi atīto tena saṅgahitattā yuttaṃ .
‘‘ Kuto nu tvaṃ bhikkhu āgacchasī ’’ tiādīsu ( saṃ . ni .1.130) viya .
Taṃsamīpopi hi tādiso .
208.‘‘ Gacchanto vā āgacchanto vāti idaṃ addhayojanavasena gahetabban ’’ ti vadanti .
Antarāmagge gataṭṭhāneti ekasseva santakaṃ sandhāya vuttaṃ .
208.‘‘ Gacchanto vā āgacchanto vā ’’ ti idaṃ addhayojanavasena gahetabbaṃ .
‘‘ Āgacchantepi eseva nayo ’’ ti saṅkhepena vuttamevatthaṃ vibhāvento ‘‘ gantvā paccāgacchanto ’’ tiādimāha .
Āpattiṭṭhāneyeva puna bhuñjantassa anāpatti vattabbāti gamane āgamane ca paṭhamaṃ bhojanaṃ avatvā antarāmagge ekadivasaṃ gataṭṭhāne ca ekadivasanti punappunaṃ bhojanameva dassitaṃ , gamanadivase pana āgamanadivase ca ‘‘ gamissāmi āgamissāmī ’’ ti bhuñjituṃ vaṭṭatiyeva .
208.‘‘ Antarāmagge ekadivasan ’ ti ekaṃyeva sandhāya vuttan ’’ ti ca ‘‘ eseva nayoti vuttanayameva dassetuṃ gantvā paccāgacchanto hītiādimāhā ’’ ti ca ‘‘ suddhacitto hutvā pakatigamaneva bhuñjituṃ labhatī ’’ ti ca ‘‘ agilānassa gilānasaññino kāyena samuṭṭhātī ’’ ti ca likhitaṃ .
Nānāṭṭhānesu nānākulānaṃ santake pakatiyā anāpattibhāvato nānāṭṭhānesu ekakulasseva santakaṃ sandhāya vuttaṃ ‘‘ anāpattī ’’ ti .
Suddhacittena punappunaṃ bhuñjantassapi punappunaṃ bhojane anāpatti .
Āraddhassa vicchedattā ‘‘ puna ekadivasaṃ bhuñjituṃ labhatī ’’ ti vuttaṃ .
‘‘ Odissā ’’ ti sāmaññato vuttepi bhikkhūyeva gahetabbāti āha ‘‘ bhikkhūnaṃyevā ’’ ti .
Aññassatthāya uddisitvā paññattaṃ bhikkhuno gahetumeva na vaṭṭatīti āha ‘‘ bhikkhūnaṃyeva atthāyā ’’ ti .
Aññe uddissa paññattañca bhikkhūsu appasannehi titthiyehi sāmaññatopi paññattampi bhikkhūnaṃ na vaṭṭati eva .
Sesamettha uttānameva .
Paṭhamaṃ .
Āvasathapiṇḍatā , agilānatā , anuvasitvā bhojananti imāni panettha tīṇi aṅgāni .
Āvasathapiṇḍasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .
Āvasathapiṇḍasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .
Āvasathapiṇḍatā , agilānatā , anuvasitvā bhojananti imānettha tīṇi aṅgāni .
Āvasathapiṇḍasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .