Issues
Select Version
Khandhavaggo
Khandhavaggo

8. Mahādiṭṭhisuttaṃ

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

8. Mahādiṭṭhisuttaṃ

213. Sāvatthinidānaṃ .
‘‘ Kismiṃ nu kho , bhikkhave , sati , kiṃ upādāya , kiṃ abhinivissa evaṃ diṭṭhi uppajjati –
‘ sattime kāyā akaṭā , akaṭavidhā , animmitā , animmātā , vañjhā , kūṭaṭṭhā , esikaṭṭhāyiṭṭhitā ;
te na iñjanti , na vipariṇamanti [ na vipariṇāmenti ( pī . ka .)], na aññamaññaṃV2.198 byābādhenti ;
nālaṃ aññamaññassa sukhāya vā dukkhāya vā sukhadukkhāya vā .
Katame satta ?
Pathavīkāyo , āpokāyo , tejokāyo , vāyokāyo , sukhe , dukkhe , jīve sattame .
Ime satta [ jīve . sattime ( bahūsu )] kāyā akaṭā , akaṭavidhā , animmitā , animmātā , vañjhā , kūṭaṭṭhā esikaṭṭhāyiṭṭhitā ;
te na iñjanti , na vipariṇamanti , na aññamaññaṃ byābādhenti ;
nālaṃ aññamaññassa sukhāya vā dukkhāya vā sukhadukkhāya vā .
Yopi tiṇhena satthena sīsaṃ chindati , na sopi kañci [ na koci kañci ( sī . syā . kaṃ .), na koci taṃ ( pī . ka .)] jīvitā voropeti ;
sattannaṃtveva kāyānamantarena satthaṃ vivaramanupavisati [ vivaramanupatati ( katthaci ) dīghamajjhimesupi ].
Cuddasa kho panimāni yonipamukhasatasahassāni saṭṭhi ca satāni cha ca satāni pañca ca kammuno satāni pañca ca kammāni , tīṇi ca kammāniT3.260 , kamme ca aḍḍhakamme ca dvaṭṭhipaṭipadā , dvaṭṭhantarakappā , chaḷābhijātiyo , aṭṭhapurisabhūmiyo , ekūnapaññāsa ājīvakasate , ekūnapaññāsa paribbājakasate , ekūnapaññāsa nāgavāsasate , vīse indriyasate , tiṃse nirayasate , chattiṃsarajodhātuyo , satta saññīgabbhā , satta asaññīgabbhā , satta nigaṇṭhigabbhā , satta devāP3.212 , satta mānusā , satta pesācā , satta sarā , satta pavuṭā [ sapuṭā ( ka .), pavudhā ( pī .)], satta papātā , satta ca papātasatāni , satta supinā , satta supinasatāni , cullāsīti mahākappino [ mahākappuno ( sī . pī .)] satasahassāni , yāni bāle ca paṇḍite ca sandhāvitvāM2.174 saṃsaritvā dukkhassantaṃ karissanti .
Tattha natthi imināhaṃ sīlena vā vatena vā tapena vā brahmacariyena vā aparipakkaṃ vā kammaṃ paripācessāmi ;
paripakkaṃ vā kammaṃ phussa phussa byantīkarissāmīti hevaṃ natthi doṇamite sukhadukkhe pariyantakate saṃsāre , natthi hāyanavaḍḍhane , natthi ukkaṃsāvakaṃse .
Seyyathāpi nāma suttaguḷe khitte nibbeṭhiyamānameva paleti ;
evameva bāle ca paṇḍite ca nibbeṭhiyamānā sukhadukkhaṃ palentī ’’’ ti ?
Bhagavaṃmūlakā no , bhante , dhammā … pe …‘‘ rūpe kho , bhikkhave , sati , rūpaṃ upādāya , rūpaṃ abhinivissa evaṃ diṭṭhi uppajjati –
‘ sattime kāyā akaṭā , akaṭavidhā … pe … sukhadukkhaṃ palentī ’ ti .
Vedanāya sati … pe … saññāya sati … saṅkhāresu sati … viññāṇe sati , viññāṇaṃ upādāya , viññāṇaṃT3.261 abhinivissa evaṃ diṭṭhi uppajjati –
‘ sattime kāyā akaṭā , akaṭavidhā … pe … sukhadukkhaṃ palentī ’’’ ti .
‘‘ Taṃ kiṃ maññatha , bhikkhave , rūpaṃ niccaṃ vā aniccaṃ vā ’’ ti ?
‘‘ Aniccaṃ , bhante ’’… pe …V2.199 ‘‘ yaṃ panāniccaṃ dukkhaṃ vipariṇāmadhammaṃ , api nu taṃ anupādāya evaṃ diṭṭhi uppajjeyya –
‘ sattime kāyā akaṭā akaṭavidhā … pe … sukhadukkhaṃ palentī ’’’ ti ?
‘‘ NoP3.213 hetaṃ , bhante ’’.
‘‘ Yampidaṃ diṭṭhaṃ sutaṃ mutaṃ viññātaṃ pattaṃ pariyesitaṃ anuvicaritaṃ manasā tampi niccaṃ vā aniccaṃ vā ’’ ti ?
‘‘ Aniccaṃ , bhante … pe … api nu taṃ anupādāya evaṃ diṭṭhi uppajjeyya –
‘ sattime kāyā akaṭā akaṭavidhā … pe … nibbeṭhiyamānā sukhadukkhaṃ palentī ’’’ ti ?
‘‘ No hetaṃ , bhante ’’.
‘‘ Yato kho , bhikkhave , ariyasāvakassa imesu ca ṭhānesu kaṅkhā pahīnā hoti , dukkhepissa kaṅkhā pahīnā hoti … pe … dukkhanirodhagāminiyā paṭipadāyapissa kaṅkhā pahīnā hoti – ayaṃ vuccati , bhikkhave , ariyasāvako sotāpanno avinipātadhammo niyato sambodhiparāyano ’’ ti .
Aṭṭhamaṃ .