Kusalakammapathadasakavaṇṇanā
Pāṇātipātā
M3.272 … pe … veditabbāni lokiyalokuttaramissakavasenettha kusalakammapathānaṃ desitattā .
Verahetutāya verasaññitaṃ pāṇātipātādipāpadhammaṃ maṇati ‘‘ mayi idha ṭhitāya kathaṃ āgacchasī ’’ ti tajjantī viya nīharatīti veramaṇī , viramati etāyāti vā ‘‘ viramaṇī ’’ ti vattabbe niruttinayena ‘‘ veramaṇī ’’ ti vuttaṃ .Samādānavasena uppannā virati samādānavirati .
Asamādinnasīlassa sampattato yathāupaṭṭhitavītikkamitabbavatthuto virati sampattavirati .
Kilesānaṃ samucchindanavasena pavattā maggasampayuttā virati samucchedavirati .
Kāmañcettha pāḷiyaṃ viratiyeva āgatā , sikkhāpadavibhaṅge ( vibha .703) pana cetanāpi āharitvā dassitāti tadubhayampi gaṇhanto ‘‘ cetanāpi vattanti viratiyopī ’’ ti āha .
Anabhijjhā hi mūlaṃ patvāti kammapathakoṭṭhāse ‘‘ anabhijjhā ’’ ti vuttadhammo mūlato alobho kusalamūlaṃ hotīti evamettha attho daṭṭhabbo .
Dussīlyārammaṇā tadārammaṇajīvitindriyādiārammaṇā
P3.351 kathaṃ dussīlyāni pajahantīti taṃ dassetuṃ ‘‘ yathā panā ’’ tiādi vuttaṃ .
Pajahantīti veditabbā pāṇātipātādīhi viramaṇavaseneva pavattanato .
Atha tadārammaṇabhāve , na so tāni pajahati .
Na hi tadeva ārabbha taṃ pajahituṃ sakkā tato avinissaṭabhāvato .Anabhijjhā … pe … viramantassāti abhijjhaṃ pajahantassāti attho .
Na hi manoduccaritato virati atthi anabhijjhādīheva tappahānasiddhito .