Karacaraṇādilakkhaṇavaṇṇanā
210. Pabbajitaparikkhāraṃ pattacīvarādiṃ gihiparikkhāraṃ vatthāvudhayānasayanādiṃ .
Sabban ti sabbaṃ upakāraṃ .
Makkhetvā nāseti makkhibhāve ṭhatvā .
Telena viya makkhetīti satadhotatelena makkheti viya .
Atthasaṃvaḍḍhanakathāyāti hitāvahakathāya .
Kathā gahaṇañcettha nidassanamattaṃ .
Paresaṃ hitāvaho kāyapayogopi atthacariyā .
Aṭṭhakathāyaṃ pana vacīpayogavaseneva atthacariyā vuttā .
Samānattatāyāti sadisabhāve samānaṭṭhāne ṭhapanena , taṃ panassa samānaṭṭhāne ṭhapanaṃ attasadisatākaraṇaṃ , sukhena ekasambhogatā , attano sukhuppattiyaṃ ;
tassa ca dukkhuppattiyaṃ tena attano ekasambhogatāti āha ‘‘ samānasukhadukkhabhāvenā ’’ ti .
Sā ca samānasukhadukkhatā ekato nisajjādinā pākaṭā hotīti taṃ dassento ‘‘ ekāsane ’’ tiādimāha .
Na hi sakkā ekaparibhogo kātuṃ jātiyā hīnattā .
Tathā akariyamāne
P3.142 ca so kujjhati bhogena adhikattā , tasmā dussaṅgaho .Na hi so ekaparibhogaṃ icchati jātiyā hīnabhāvato .
Na akariyamāne ca kujjhati bhogena hīnabhāvato .
Ubhohīti jātibhogehi .
Sadisopi susaṅgaho ekasadisabhāveneva
M3.111 itarena saha ekaparibhogassa paccāsīsāya , akaraṇe ca tassa kujjhanassābhāvato .Adīyamānepi kismiñci āmise akariyamānepi saṅgahe .
Na pāpakena cittena passati pesalabhāvato .
Tato eva paribhogopi … pe … hoti .
Evarūpan ti gihī ce , ubhohi sadisaṃ ;
pabbajito ce , sīlavantanti adhippāyo .
Susaṅgahitāva
V3.100 hontīti suṭṭhu saṅgahitā eva honti daḷhabhattibhāvato .
Tenāha ‘‘ na bhijjantī ’’ ti .Dānādisaṅgahakamman ti dānādibhedaṃ parasaṅgaṇhanavasena pavattaṃ kusalakammaṃ .
211. Anavaññātena aparibhūtena sambhāvitena .
Pamodo vuccati hāso , na appamodenāti ettha paṭisedhadvayena so eva vutto .
So ca odagyasabhāvattā na dīno dhammūpasañhitattā na gabbhayuttoti āha ‘‘ na dīnena na gabbhitenāti attho ’’ ti .
Sattānaṃ agaṇhanaguṇenāti yojanā .
Atiruciran ti ativiya rucirakataṃ , taṃ pana passantānaṃ pasādāvahanti āha ‘‘ supāsādikan ’’ ti .
Suṭṭhu chekan ti ativiya sundaraṃ .
Vidhātabboti vidhātuṃ sandisituṃ sakkuṇeyyo .
Piyaṃ vadatīti piyavadū yathā ‘‘ sabbavidū ’’ ti .
Sukhameva sukhatā , taṃ sukhataṃ .
Dhammañca
P3.143 anudhammañcāti lokuttaradhammañceva tassa anurūpapubbabhāgadhammañca .