Issues
Mahāvaggaṭīkā
Mahāvaggaṭīkā

3. Udāyivaggo

Tác giả: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

3. Udāyivaggo

1-2.
Bodhāyasuttādivaṇṇanā

202-203.
Kittakena nu kho kāraṇena bujjhanakaaṅgā nāma vuccanti bujjhanakassa puggalassa aṅgāti vattabbataṃ labhanti .
Missakabojjhaṅgā kathitā sahavipassanā maggabojjhaṅgā kathitāti katvā .
Dhammaparicchedo kathito gaṇanāmattena paricchinditvā vuttattā na bhūmantaraparicchedo , vipassanādiparicchedo vā .

3-5.
Ṭhāniyasuttādivaṇṇanā

204-206.
KāmarāgenaV2.134 gadhitabbaṭṭhānabhūtā kāmarāgaṭṭhāniyāti āha ‘‘ ārammaṇadhammānan ’’ ti .
‘‘ Manasikārabahulīkārā ’’ ti vuttattā ‘‘ ārammaṇeneva kathitan ’’ tiM2.426 vuttaṃ .
Vuttaparicchedoti etena na kevalaṃ ārammaṇavaseneva , atha kho upanissayavasenapettha attho labbhatīti dasseti .
Paṭhamavaggassa hi dutiye sutte upanissayavaseneva attho dassito .
Missakabojjhaṅgā kathitā avibhāgeneva kathitattā .
Aparihāniyeti tīhi sikkhāhi aparihānāvahe .

6-7.
Taṇhakkhayasuttādivaṇṇanā

207-208.
‘‘ So maṃ pucchissatī ’’ ti adhippāyena bhagavatā osāpitadesanaṃ .
Patthaṭattā bhāvanāpāripūriyā vitthāritaṃ gatattā .
Mahantabhāvan ti bhāvanāvaseneva mahattaṃ gatattā .
Tato eva vaḍḍhippamāṇā .
Nīvaraṇavigame sambhavato paccayato byāpādo vigato hotīti āha –
‘‘ nīvaraṇānaṃ dūrībhāvena byāpādavirahitattā ’’ ti .
Taṇhāmūlakan ti taṇhāpaccayaṃ .
Yañhi taṇhāsahagataṃ asahagatampi taṇhaṃ upanissāya nipphannaṃ , sabbaṃ taṃ taṇhāmūlakaṃ .
Pahīyati anuppādappahānena .
Taṇhādīnaṃyeva khayā , na tesaṃ saṅkhārānaṃ khayā .
Etehi taṇhakkhayādipadehi .

8. Nibbedhabhāgiyasuttavaṇṇanā

209. Nibbijjhantīti nibbedhā , nibbijjhanadhammā dhammavinayādayo , tappariyāpannatāya nibbedhabhāge gato nibbedhabhāgiyo , taṃ nibbedhabhāgiyaṃ .
Tenāha ‘‘ nibbijjhanakoṭṭhāsiyan ’’ ti .
Bhāvetvā ṭhitena cittena .
Vipassanāmaggampi gahetvā ‘‘ maggabojjhaṅgā missakā ’’ ti vuttā .
Tehīti bojjhaṅgehi bhāvitaṃ cittaṃ .
Te vā bojjhaṅge bhāvetvā ṭhitaṃ cittaṃ nāma phalacittaṃ , tasmā nibbattitalokuttarameva .
Tampīti phalacittampi maggānantaratāya magganissitaṃ katvā missakameva kathetuṃ vaṭṭati ‘‘ bodhāya saṃvattantī ’’ ti vuttattā .

9. Ekadhammasuttavaṇṇanā

210. Saṃyojanasaṅkhātā vinibandhāti kāmarāgādisaṃyojanasaññitā bandhanā .
Pariniṭṭhapetvā gahaṇāti gilitvā viya pariniṭṭhapetvā gahaṇākārā .

10. Udāyisuttavaṇṇanā

211. BahukataṃM2.427V2.135 vuccati bahukāro bahumāno , natthi etassa bahukatanti abahukato , akatabahumāno .
Dhammo uppajjamāno ukkujjanto viya nirujjhamāno avakujjanto viya hotīti vuttaṃ ‘‘ ukkujjaṃ vuccati udayo , avakujjaṃ vayo ’’ ti .
Parivattentoti aniccātipi dukkhātipi anattātipi .
‘‘ Eso hi te udāyi maggo paṭiladdho , yo te … pe … tathattāya upanessatī ’’ ti pariyosāne bhagavato vacanañcettha sādhakaṃ daṭṭhabbaṃ .
Tena tenākārena viharantan ti yena sammasanākārena vipassanāvihārena viharantaṃ .
Tathābhāvāyāti khīṇāsavabhāvapaccavekkhaṇāya .
Tenāha –
‘‘ khīṇā jātīti … pe … taṃ dassento evamāhā ’’ ti .
Udāyivaggavaṇṇanā niṭṭhitā .