Avippavāsasīmānujānanakathāvaṇṇanā
143-4.
‘‘ Manamhi vūḷho ’’ ti vā pāṭho .
Tattha manamhi vūḷhoti manaṃ vūḷho amhīti attho .
Ṭhapetvā gāmañca gāmūpacārañcāti antaragharasaṅkhātaṃ gāmañca gāmūpacārañca ṭhapetvā .
Keci ‘‘ parikkhittaṃ gāmaṃ sandhāya ‘ gāman ’ ti vuttaṃ , aparikkhittaṃ sandhāya ‘ gāmūpacāran ’’ ti vadanti , taṃ pana aṭṭhakathāya virujjhati .
Tasmā nivesanaracchādayo sandhāya gāmaṃ , parikkhepārahaṭṭhānāni sandhāya ‘‘ gāmūpacāran ’’ ti ca vuttaṃ .
Ettha pana anekadhā paṭhanti .
Kiṃ tena , pāḷiñca
M0.457 aṭṭhakathañca suṭṭhu upaparikkhitvā yathā samenti , tathā gahetabbaṃ .Bhikkhūnaṃ purimakammavācā na vaṭṭatīti gāmagāmūpacāre antokatvā samānasaṃvāsakasīmāya sammatāya upari avippavāsasīmāsammutiyaṃ yujjati .
Yattha pana kevalaṃ araññaṃyeva sammataṃ , tattha kathaṃ na vaṭṭatīti .
Tattha ‘‘ ṭhapetvā gāmañca gāmūpacārañcā ’’ ti vacanaṃ na sātthakanti ce ?
Vuccate
V0.417 – evametaṃ , kintu anussāvanahānippasaṅgato taṃ vacanaṃ vattabbamevāti imināva adhippāyena ‘‘ purimakammavācā na vaṭṭatī ’’ ti vuttaṃ siyā .Ekasmiṃ vā atthe kammavācādvayaābhāvatoti vuttaṃ .
‘‘ Na hi te aññamaññassa kamme gaṇapūrakā hontī ’’ ti vuttattā ubhinnaṃ nānāsaṃvāsakasaṅghānampi ayameva vidhi āpajjeyyāti ce ?
Nāpajjati paṭiggahasannidhīnaṃ anuññātattā , omasanādipaccayā avisesato , kammapaṭippassaddhimattāpekkhatāya ca .
Tassāti bhikkhunisaṅghassa .
Na kammavācaṃ vaggaṃ karontīti kammaṃ na kopentīti attho .
Etthāti ṭhapetvā gāmanti ettha .
‘‘ Yadi bhikkhūnaṃ avippavāsasīmā gāmañca gāmūpacārañca na otarati , atha kasmā gāme sīmābandhanakāle avippavāsaṃ sammannantīti ce ?
Āciṇṇakappena , na tato aññaṃ kañci atthaṃ apekkhitvā ’’ ti likhitaṃ .
‘‘ Atthato hi sā bahiddhāpi abaddhā eva hotī ’’ ti vuttaṃ .
Antaragāme baddhā samānasaṃvāsasīmā yasmā gāmasaṅkhyaṃ na gacchati , tasmāti eke .
Sopi sīmāsaṅkhyameva gacchatīti avippavāsasīmāsaṅkhyaṃ gacchatīti attho .
Idaṃ panettha vicāretabbaṃ – gāmaṃ antokatvā baddhāya sīmāya puna avippavāsasammutiyaṃ araññapadese ṭhatvā avippavāsakammavācā kātabbā , udāhu gāme ṭhatvāti ?
Gāme ṭhatvā katāyapi kappiyabhūmiyā pharatīti .
Bahisīme ṭhitasammatadosānulomattā akappiyabhūmiyaṃ ṭhatvā na kātabbāti no takko , esa nayo samūhananepīti ācariyo .
Khaṇḍasīmāyaṃ ṭhatvā avippavāsasīmātiādīsu mahāsīmā kira ‘‘ avippavāsasīmā ’’ ti vuttā .
146.‘‘ Yassāyasmato khamati etissā sīmāya samānasaṃvāsāya ekūposathāya samugghāto , so tuṇhassā ’’ ti andhakapotthake , sīhaḷapotthake su ca kesuci pāṭho atthi .
Kesuci ‘‘ samugghāto etissā sīmāyā ’’ ti paṭhamaṃ likhanti , kesuci ‘‘ etissā sīmāya samugghāto ’’ ti ca .