7. Eḷakalomadhovāpanasikkhāpadavaṇṇanā
581. Kiñcāpi
V0.231 purāṇacīvaradhovanasikkhāpade cīvaraṃ ṭhapetvā ‘‘ aññaṃ parikkhāraṃ dhovāpetī ’’ ti ( pārā .507) anāpattivāre vuttaṃ .Imassa pana sikkhāpadassa uppannakālato paṭṭhāya eḷakalomadhovāpanādinā āpattīti eke .
Sā vā anāpatti mūlāpattito eva , na imamhāti eke .
Eḷakalomānaṃ aparikkhārattā bhaṭṭhaṃ aggahaṇamevāti eke .
Imassa antimanayassa atthappakāsanatthaṃ idaṃ pañhākammaṃ –
‘‘ dhovāpetī ’’ ti idaṃ rajāpanavijaṭāpanaggahaṇena nippadesavācipadaṃ , udāhu aggahaṇena sappadesavācipadaṃ .
Kiñcettha yadi nippadesavācipadaṃ , sabbattha idameva vattabbaṃ , na itarāni .
Atha sappadesavācipadaṃ ,‘‘ avuttā dhovati , aparibhuttaṃ dhovāpetī ’’ ti ettha virodho .
‘‘ Avuttā rajati vijaṭeti , nissaggiyan ’’ ti aniṭṭhappasaṅgatoti ?
Desanāvilāsamattaṃ
M0.259 bhagavato vacanaṃ , katthaci tikapadavacanaṃ , katthaci ekapadavacanaṃ , nippadesapadameva te vadantīti .Sace ‘‘ katabhaṇḍaṃ dhovāpetī ’’ ti ettha paṭivirodho ,‘‘ katabhaṇḍaṃ vijaṭāpeti , anāpattī ’’ ti aniṭṭhappasaṅgato anāpatti evāti ce ?
Na , akatabhaṇḍassa suddhalomassa vijaṭāpanaṃ ito vā dātabbaṃ .
Udakādidhovanavasena piṇḍetvā ṭhitānaṃ vijaṭāpanaṃ labbhatīti ce ?
Purāṇasanthatassa vijaṭāpane anāpattiyā bhavitabbaṃ , na ca taṃ yuttaṃ ‘‘ aparibhuttaṃ dhovāpetī ’’ ti vacanato .
Tena paribhuttaṃ dhovāpeti rajāpeti vijaṭāpeti , nissaggiyamevāti siddhaṃ hoti , tañca paribhuttaṃ nāma katabhaṇḍameva hoti .
Na hi sakkā eḷakalomāni paribhuñjituṃ , aññathā ‘‘ paribhuttaṃ dhovāpetī ’’ ti vacanaṃ niratthakaṃ hoti .
Na hi ettha ‘‘ purāṇāni eḷakalomāni dhovāpeyya vā ’’ ti vacanaṃ atthi purāṇacīvarasikkhāpade viya .
Tattha ādinnakappavasena , idha taṃ likhitaṃ .
Lekhadosoti ce ?
Na , visesahetuno abhāvā , purāṇacīvarasikkhāpade aparibhuttaṃ katabhaṇḍaṃ nāma ,‘‘ kambalakojavasanthatādin ’’ ti vacanato ca .
Kiñcāpi iminā saddena ayamattho siddho ,‘‘ dhovāpetī ’’ ti idaṃ pana siyā nippadesaṃ .
Siyā sappadesaṃ .
Tañhi ‘‘ avuttā dhovatī ’’ tiādīsu nippadesaṃ .
‘‘ Katabhaṇḍaṃ dhovāpetī ’’ ti ettha sappadesaṃ .
‘‘ Akatabhaṇḍaṃ dhovāpeti rajāpeti , anāpattī ’’ ti ‘‘ vijaṭāpeti , anāpattī ’’ ti vacanappamāṇato anāpatti evāti ce ?
Na , vacanappamāṇato eva āpattīti āpajjanato .
‘‘ Aparibhuttaṃ dhovāpetī ’’ ti vacanameva hi taṃ aparibhuttaṃ santhataṃ vijaṭāpentassa anāpattīti dīpeti ce ?
Siddhaṃ paribhuttaṃ vijaṭāpentassa āpatti evāti .
Eḷakalomadhovāpanasikkhāpadavaṇṇanā niṭṭhitā .