Issues
Select Version
(DN) Mahāvaggaṭṭhakathā
(DN) Mahāvaggaṭṭhakathā

Govindabrāhmaṇavatthuvaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

Govindabrāhmaṇavatthuvaṇṇanā

304. YāvaM2.225 dīgharattan ti yāva parimāṇato , aparimitakālaparidīpanametanti āha ‘‘ ettakanti … pe … aticirarattan ’’ ti . Mahāpaññova so bhagavāti tena brahmunā anumatipucchāvasenaV2.207 devānaṃ vuttanti dassento ‘‘ mahāpaññova so bhagavā .
Noti kathaṃ tumhe maññathā ’’ ti āha .
Sayamevetaṃ pañhaṃ byākātukāmo ‘‘ bhūtapubbaṃ bho ’’ ti ādiṃ āhāti sambandho .
Evaṃ pana byākarontena atthato ayampi attho vutto nāma hotīti dassento ‘‘ anacchariyametan ’’ ti ādimāha . Tiṇṇaṃ mārānan tiP2.287 kilesābhisaṅkhāradevaputtamārānaṃ . ‘‘ Anacchariyametan ’’ ti vuttamevatthaṃ nigamanavasena ‘‘ kimettha acchariyan ’’ ti punapi vuttaṃ .
Rañño diṭṭhadhammikasamparāyikaatthānaṃ puro dhānato pure pure saṃvidhānato purohitoti āha ‘‘ sabbakiccāni anusāsanapurohito ’’ ti .
Govindiyābhisekenāti govindassa ṭhāne ṭhapanābhisekena . Taṃ kira tassa brāhmaṇassa kulaparamparāgataṃ ṭhānantaraṃ .
Jotitattāti āvudhānaṃ jotitattā . Pālanasamatthatāyāti rañño , aparimitassa ca sattakāyassa anatthato paripālanasamatthatāya .
Sammā vossajjitvāti suṭṭhu tassevāgāravabhāvena vissajjitvā niyyātetvā .
Taṃ tamatthaṃ kiccaṃ passatīti atthadaso .
305. Bhavanaṃ vaḍḍhanaṃ bhavo , bhavati etenāti vā bhavo , vaḍḍhikāraṇaṃ sandhivasena ma-kārāgamo , o-kārassa ca a-kārādesaṃ katvā ‘‘ bhavamatthū ’’ ti vuttaṃ . Bhavantaṃ jotipālan ti pana sāmiatthe upayogavacananti āha ‘‘ bhoto ’’ ti .
Mā paccabyāhāsīti mā paṭikkhipīti attho . So pana paṭikkhepo paṭivacanaṃ hotīti āha ‘‘ mā paṭibyāhāsī ’’ ti .
Abhisambhosīti kammantānaṃ saṃvidhāne samattho hotīti āha ‘‘ saṃvidahitvā ’’ ti .
Bhavābhavaṃ , paññañca vindi paṭilabhīti govindo , mahanto govindo mahāgovindo . ‘‘ Go ’’ ti hi paññāyetaṃ adhivacanaṃ gacchati atthe bujjhatīti .