Mahāsudassanasuttadesanāvaṇṇanā
210. Khuddaka -saddo
M2.181 patirūpavācī , ka -saddo appatthoti āha ‘‘ khuddakanagaraketi nagarapatirūpake sambādhe khuddakanagarake ’’ ti .Dhuparavisālasaṇṭhānatāya taṃ ‘‘ ujjaṅgalanagarakan ’’ ti vuttanti āha ‘‘ visamanagarake ’’ ti .
Aññesaṃ mahānagarānaṃ ekadesappamāṇatāya sākhāsadise .
Ettha ca ‘‘ khuddakanagarake ’’ ti iminā tassa nagarassa appakabhāvo vutto ,‘‘ ujjaṅgalanagarake ’’ ti iminā bhūmivipattiyā nihīnabhāvo ,‘‘ sākhānagarake ’’ ti iminā appadhānabhāvo .
Sārappattāti vibhavasārādinā sāramahattaṃ pattā .
Kahāpaṇasakaṭan ti ettha ‘‘ dvikumbhaṃ sakaṭaṃ .
Kumbho pana dasambaṇo ’’ ti vadanti .
Dve pavisantīti dve kahāpaṇasakaṭāni dve āyavasena pavisanti .
Subhikkhāti sulabhāhārā , sundarāhārā ca .
Tenāha ‘‘ khajjabhojjasampannā ’’ ti .
Saddaṃ karonteti ravasārinā tuṭṭhabhāvena koñcanādaṃ karonte .
Avivittāti asuññā , kadāci ratho paṭhamaṃ gacchati , taṃ añño anubandhanto gacchati , kadāci dutiyaṃ vuttaratho paṭhamaṃ gacchati , itaro taṃ anubandhati evaṃ aññamaññaṃ anubandhamānā .
Etthāti kusāvatīnagare .
Tassa mahantabhāvato ceva iddhādibhāvato ca niccaṃ payojitāneva bheriādīni tūriyāni , samma
P2.233 sammāti vā aññamaññaṃ piyālāpasaddo samma -saddo .Kaṃsatāḷādisabbatāḷāvacarasaddo tāḷa -saddo , kūṭabheri -saddo kumbhathūṇasaddo .
Evarūpā
V2.163 saddā honti kacavarākiṇṇavīthitāya , araññe kandamūlapaṇṇādiggahaṇāya , tattha dukkhajīvikatāya cāti yathākkamaṃ yojetabbaṃ .
Idha na evaṃ ahosi devaloke viya sabbaso paripuṇṇasampattikatāya .Mahantaṃ kolāhalan ti saddhāsampannānaṃ devatānaṃ , upāsakānañca vasena purato purato mahatī ugghosanā hoti .
Tattha bhagavantaṃ uddissa katassa vihārassa abhāvato , bhikkhusaṅghassa ca mahantabhāvato te āgantvā … pe … pesesi .
Pesento ca ‘‘ kathañhi nāma bhagavā pacchime kāle attano pavattiṃ amhākaṃ nārocesi , nesaṃ domanassaṃ mā ahosī ’’ ti ‘‘ ajja kho vāseṭṭhā ’’ tiādinā sāsanaṃ pesesi .