Issues
Select Version
(DN) Mahāvaggaṭṭhakathā
(DN) Mahāvaggaṭṭhakathā

Sakkūpasaṅkamanavaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

Sakkūpasaṅkamanavaṇṇanā

350.‘‘ Kadā saṃyūḷhā ’’ tiādīni vadanto paṭisammodati .
Vippakārampi dasseyyāti aḍḍhakatābhinayavasena naccampi dasseyya .
351.‘‘ Abhivadito sakko devānamindo ’’ tiādīnaṃ ‘‘ tena kho pana samayenā ’’ tiādīnaṃ ( pārā .16,24) viya saṅgītikāravacanabhāve saṃsayo natthi ,‘‘ evañca pana tathāgatā ’’ ti idha pana siyā saṃsayoti ‘‘ dhammasaṅgāhakattherehi ṭhapitavacanan ’’ ti vatvā itarassāpi tathābhāvaṃ dassetuṃ ‘‘ sabbametan ’’ tiādi vuttaṃ .
Vuḍḍhivacanena vuttoti ‘‘ sukhī hotu pañcasikha sakko devānaṃ indo ’’ ti āsīsavādaṃ vutto . ‘‘ Bhagavato pāde sirasā vandatī ’’ ti vadanto abhivādeti nāma ‘‘ sukhī hotū ’’ ti āsīsavādassa vadāpanato . Tathā pana āsīsavādaṃ vadanto abhivadati nāma sabbakālaṃ tatheva tiṭṭhanato .
UruṃP2.316 vepullaṃ dassati dakkhatīti urundā vibhattialopena . Vivaṭā aṅgaṇaṭṭhānaṃ .
Yo pakatiyā guhāyaṃ andhakāro , so antarahitoti yo tassaṃ guhāyaṃ satthu samantato asītihatthato ayaṃ pākatiko andhakāro , so devānaṃ vatthābharaṇasarīrobhāsehi antarahito , āloko sampajji . Asītihatthe pana buddhālokeneva andhakāro antarahito , na ca samattho devānaṃ obhāso buddhānaṃ abhibhavituṃ .
352. Cirappaṭikāhan tiV2.233 cirappabhutiko ahaṃ .
Aḍḍakaraṇaṃ nāma natthi avivādādhikaraṇaṭṭhāne nibbattattā . Kīḷādīnipīti ādi -saddena dhammassavanādiṃ saṅgaṇhāti .
Salaḷamayagandhakuṭiyan tiM2.251 salaḷarukkhehi raññā pasenadinā kāritagandhakuṭiyaṃ .
Tenassāti tena phaladvayādhigamena pahīnaoḷārikakāmarāgatāya assā bhūjatiyā devaloke abhiratiyeva natthi .
Cakkanemisaddena tamhā samādhimhā vuṭṭhitoti ettha adhippāyaṃ ajānantā ‘‘ ārammaṇassa adhimattatāya samāpattito vuṭṭhānaṃ jātan ’’ ti maññeyyunti taṃ paṭikkhipanto ‘‘ samāpanno saddaṃ suṇātīti no vata re vattabbe ’’ ti āha . Sati ca ārammaṇasaṅghaṭṭanāyaṃ gahaṇenapi bhavitabbanti adhippāyena ‘‘ suṇātī ’’ ti vuttaṃ , itaro ‘‘ paṭhamaṃ jhānaṃ samāpannassa saddo kaṇṭako ’’ ti vacanamattaṃ nissāya sabbassāpi jhānassa saddo kaṇṭakoti adhippāyena paṭikkhepaṃ asahanto ‘‘ nanu bhagavā … pe …P2.317 bhaṇatī ’’ ti imameva suttapadaṃ uddhari . Tattha yathā dosadassanapaṭipakkhabhāvanāvasena paṭighasaññānaṃ suppahīnattā mahatāpi saddena arūpasamāpattito na vuṭṭhānaṃ , evaṃ ‘‘ uppādo bhayaṃ , anuppādo kheman ’’ tiādinā sammadeva dosadassanapaṭipakkhabhāvanāvasena sabbāsampi lokiyasaññānaṃ aggamaggena samatikkantattā ārammaṇādhigamatāya na kadāci phalasamāpattito vuṭṭhānaṃ hotīti . Tathā pana na suppahīnattā paṭighasaññānaṃ sabbarūpasamāpattito vuṭṭhānaṃ hoti , paṭhamajjhānaṃ pana appakampi saddaṃ na sahatīti taṃsamāpannassa ‘‘ saddo kaṇṭako ’’ ti vuttaṃ . Yadi pana paṭighasaññānaṃ vikkhambhitattā mahatāpi saddena arūpasamāpattito na vuṭṭhānaṃ hoti , pageva maggaphalasamāpattito . Tenāha ‘‘ cakkanemisaddenā ’’ tiādi . Cakkanemisaddenāti ca nayidaṃ karaṇavacanaṃ hetumhi , karaṇe vā atha kho sahayoge . Imameva hi atthaṃ dassetuṃ ‘‘ bhagavā panā ’’ tiādi vuttaṃ .