Issues
Select Version
(DN) Mahāvaggaṭṭhakathā
(DN) Mahāvaggaṭṭhakathā

Ānandayācanakathā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

178. Bodhīti sabbaññutaññāṇaṃ . Tañhi ‘‘ catumaggañāṇapaṭivedhan ’’ tveva vuttaṃ sabbaññutaññāṇappaṭivedhassa taṃmūlakattā .
Evaṃ vuttabhāvan ti ‘‘ ākaṅkhamāno ānanda tathāgato kappaṃ vā tiṭṭheyyā ’’ ti ( dī . ni .2.166) evaṃ vuttabhāvaṃ .
179. Tampi oḷārikanimittaṃ kataṃ tassa mārena pariyuṭṭhitacetaso na paṭividdhaṃ na sallakkhitaṃ .
183. Ādikehīti evamādīhi mittāmaccasuhajjāhi . Piyāyitabbato piyehi . ManavaḍḍhanatoV2.146 manāpehi . Jātiyāti jātianurūpagamanena . Nānābhāvo visuṃbhāvo asambaddhabhāvo . Maraṇena vinābhāvoti cutiyā tenattabhāvena apunarāvattanato vippayogo . Bhavena aññathābhāvoti bhavantaraggahaṇena purimākārato aññākāratā ‘‘ kāmāvacarasatto rūpāvacaro hotī ’’ tiādinā , tatthāpi ‘‘ manusso devo hotī ’’ tiādināpi yojetabbo .
Kutettha labbhāti kuto kuhiṃ kismiṃ nāma ṭhāne ettha etasmiṃ khandhappavatte ‘‘ yaṃ taṃ jātaṃ … pe … mā palujjī ’’ ti laddhuṃ sakkā . Na sakkā eva tādisassa kāraṇassa abhāvatoti āha ‘‘ netaṃ ṭhānaṃ vijjatī ’’ ti . Evaṃ acchariyabbhutadhammaṃ tathāgatassāpi sarīraṃ , kimaṅgaṃ pana aññesanti adhippāyo .
‘‘ Paccāvamissatī ’’ ti netaṃ ṭhānaṃP2.210 vijjati satiṃ sūpaṭṭhitaṃ katvā ñāṇena paricchinditvā āyusaṅkhārānaṃ ossaṭṭhattā , buddhakiccassa ca pariyosāpitattā . Na hettha māsattayato paraṃ buddhaveneyyā labbhantīti .
184. Sāsanassa ciraṭṭhiti nāma sasambhārehi ariyamaggadhammehi kevalehīti āha ‘‘ sabbaṃ lokiyalokuttaravaseneva kathitan ’’ ti lokiyāhiM2.164 sīlasamādhipaññāhi vinā lokuttaradhammasamadhigamassa asambhavato .
Tatiyabhāṇavāravaṇṇanā niṭṭhitā .