2. Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā
725. Sāmaññena
V0.194 vatvā visesena avuttattāti ‘‘ tesaṃ vipāke ’’ ti yathāvuttakusalavipākatādisāmaññena vatvā sahetukāhetukādivisesena avuttattā , sarūpena niddhāretvā avuttattāti attho .Avipākattāti avipākadhammattā .
Yadi evan ti paccayabhāvato labbhamānopi dhammabhāvo avipākadhammatāya kiriyānaṃ yadi na vutto , evaṃ sati .
Satipi paccayuppannabhāve avipākabhāvato atthabhāvopi na vattabbo .
Tenāha ‘‘ vipākā na hontīti atthabhāvo ca na vattabbo ’’ ti .
Evañceti yadi paccayuppannattā kiriyānaṃ atthabhāvo vutto .
Nappaṭisiddho icchitovāti
M0.196 attho .Yadi evaṃ kasmā na vuttoti āha ‘‘ vipākassa panā ’’ tiādi .
Tesan ti kusalākusalānaṃ , vipākakiriyadhammānañca .
Atthadhammatāti vuttanayena labbhamānopi yathākkamaṃ atthabhāvo , dhammabhāvo ca na vutto .
Paccayabhāvaṃ sattivisesaṃ sanipphādetabbatan ti padattayenāpi vipākadhammatamevāha .
Sā hi vipākānaṃ hetubhāvato paccayabhāvo , taduppādanasamatthatāya sattiviseso , tehi sagabbhā viya hotīti ‘‘ sanipphādetabbatā ’’ ti ca vuccati .
Taṃ passantī nipphādakavisesāpi nipphādetabbāpekkhā hoti dhammapaṭisambhidā .
Taṃsambandhenāti nipphādetabbasambandhena .
Dhammapaṭisambhidaṃ vadantena atthapaṭisambhidāpi vuttā .
Sabhāvadhamme paññatti sabhāvapaññattīti āha ‘‘ na sattādipaññattiyā ’’ ti .
Sabhāvena , niruttiyeva vā sabhāvapaññattīti vuttāti āha ‘‘ aviparītapaññattiyā vā ’’ ti .
746. Vohārabhūmiṃ , adhigamabhūmiñca ekajjhaṃ katvā āha ‘‘ kāmāvacarā , lokuttarā ca bhūmi bhūmī ’’ ti .
Cittuppādā vā pavattiṭṭhānabhāvato bhūmi .
Abhidhammabhājanīyavaṇṇanā niṭṭhitā .