Issues
Select Version
(DN) Mahāvaggapāḷi
(DN) Mahāvaggapāḷi

Attapaññattivaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

Attapaññattivaṇṇanā

117. Iti bhagavā – ‘‘ gambhīro cāyaṃ , ānanda , paṭiccasamuppādo , gambhīrāvabhāso cā ’’ ti padassa anusandhiṃ dassetvā idāni ‘‘ tantākulakajātā ’’ ti padassa anusandhiṃ dassento ‘‘ kittāvatā cā ’’ tiādikaṃ desanaṃ ārabhi .
Tattha rūpiṃ vā hi , ānanda , parittaṃ attānan tiādīsu yo avaḍḍhitaṃ kasiṇanimittaṃ attāti gaṇhāti , so rūpiṃ parittaṃ paññapeti .
Yo pana nānākasiṇalābhī hoti , so taṃ kadāci nīlo , kadāci pītakoti paññapeti .
Yo vaḍḍhitaṃ kasiṇanimittaṃ attāti gaṇhāti , so rūpiṃ anantaṃ paññapeti .
Yo vā pana avaḍḍhitaṃ kasiṇanimittaṃ ugghāṭetvā nimittaphuṭṭhokāsaṃ vā tattha pavatte cattāro khandhe vā tesu viññāṇamattameva vā attāti gaṇhāti , so arūpiṃ parittaṃ paññapeti .
Yo vaḍḍhitaṃ nimittaṃ ugghāṭetvā nimittaphuṭṭhokāsaṃ vā tattha pavatte cattāro khandhe vā tesu viññāṇamattameva vā attāti gaṇhāti , so arūpiṃ anantaṃ paññapeti .
118. TatrānandātiM2.95 ettha tatrāti tesu catūsu diṭṭhigatikesu .
Etarahi vāti idāneva , na ito paraṃ . Ucchedavasenetaṃ vuttaṃ . Tatthabhāviṃ vāti tattha vā paraloke bhāviṃ . Sassatavasenetaṃ vuttaṃ . Atathaṃ vā pana santan ti atathasabhāvaṃ samānaṃ . Tathattāyāti tathabhāvāya . Upakappessāmīti sampādessāmi . Iminā vivādaṃ dasseti . Ucchedavādī hi ‘‘ sassatavādino attānaṃ atathaṃ anucchedasabhāvampi samānaṃ tathatthāyaP2.505 ucchedasabhāvāya upakappessāmi , sassatavādañca jānāpetvā ucchedavādameva naṃ gāhessāmī ’’ ti cinteti . Sassatavādīpi ‘‘ ucchedavādino attānaṃ atathaṃ asassatasabhāvampi samānaṃ tathatthāya sassatabhāvāya upakappessāmi , ucchedavādañca jānāpetvā sassatavādameva naṃ gāhessāmī ’’ ti cinteti .
EvaṃV2.85 santaṃ khoti evaṃ samānaṃ rūpiṃ parittaṃ attānaṃ paññapentanti attho . Rūpin ti rūpakasiṇalābhiṃ . Parittattānudiṭṭhi anusetīti paritto attāti ayaṃ diṭṭhi anuseti , sā pana na valli viya ca latā viya ca anuseti . Appahīnaṭṭhena anusetīti veditabbo . Iccālaṃ vacanāyāti taṃ puggalaṃ evarūpā diṭṭhi anusetīti vattuṃ yuttaṃ . Esa nayo sabbattha .
Arūpin ti ettha pana arūpakasiṇalābhiṃ , arūpakkhandhagocaraṃ vāti evamattho daṭṭhabbo .
Ettāvatā lābhino cattāro , tesaṃ antevāsikā cattāro , takkikā cattāro , tesaṃ antevāsikā cattāroti attato soḷasa diṭṭhigatikā dassitā honti .