Issues
Chọn phiên bản
(DN) Mahāvaggapāḷi
(DN) Mahāvaggapāḷi

Āyusaṅkhāraossajjanavaṇṇanā

Tác giả: _System_commentary_ @ Administrator

Āyusaṅkhāraossajjanavaṇṇanā

169. Sato sampajāno āyusaṅkhāraṃ ossajīti satiṃ sūpaṭṭhitaṃ katvā ñāṇena paricchinditvā āyusaṅkhāraṃ vissajji , pajahi . Tattha na bhagavā hatthena leḍḍuṃ viya āyusaṅkhāraṃ ossaji , temāsamattameva pana samāpattiṃM2.147 samāpajjitvā tato paraṃ na samāpajjissāmīti cittaṃ uppādesi . Taṃ sandhāya vuttaṃ – ‘‘ ossajī ’’ ti . ‘‘ Ussajjī ’’ ti pi pāṭho .
MahābhūmicālotiP2.557 mahanto pathavīkampo . Tadā kira dasasahassī lokadhātu kampittha . Bhiṃsanakoti bhayajanako . Devadundubhiyo ca phaliṃsūti devabheriyo phaliṃsu , devo sukkhagajjitaṃ gajji , akālavijjulatā nicchariṃsu , khaṇikavassaṃ vassīti vuttaṃ hoti .
Udānaṃ udānesīti kasmā udānesi ? Koci nāma vadeyya – ‘‘ bhagavā pacchato pacchato anubandhitvā – ‘ parinibbāyatha , bhante , parinibbāyatha , bhante ’ ti upadduto bhayena āyusaṅkhāraṃ vissajjesī ’’ ti . ‘‘ Tassokāso mā hotu , bhītassa udānaṃ nāma natthī ’’ ti etassa dīpanatthaṃ pītivegavissaṭṭhaṃ udānaṃ udānesi .
Tattha sabbesaṃ soṇasiṅgālādīnampi paccakkhabhāvato tulitaṃ paricchinnanti tulaṃ . Kiṃ taṃ ? Kāmāvacarakammaṃ . Na tulaṃ , na vā tulaṃ sadisamassa aññaṃ lokiyaṃ kammaṃ atthīti atulaṃ . Kiṃ taṃ ? Mahaggatakammaṃ . Athavā kāmāvacararūpāvacaraṃ tulaṃ , arūpāvacaraṃ atulaṃ . Appavipākaṃ vā tulaṃ , bahuvipākaṃ atulaṃ . Sambhavan ti sambhavassa hetubhūtaṃ , piṇḍakārakaṃ rāsikārakanti attho . Bhavasaṅkhāran ti punabbhavasaṅkhāraṇakaṃ . Avassajīti vissajjesi . Munīti buddhamuni . Ajjhattaratoti niyakajjhattarato . Samāhitoti upacārappanāsamādhivasena samāhito . Abhindi kavacamivāti kavacaṃ viya abhindi . Attasambhavan ti attani sañjātaṃ kilesaṃ . Idaṃ vuttaṃ hoti – ‘‘ savipākaṭṭhena sambhavaṃ , bhavābhisaṅkhāraṇaṭṭhena bhavasaṅkhāranti ca laddhanāmaṃ tulātulasaṅkhātaṃV2.132 lokiyakammañca ossaji . Saṅgāmasīse mahāyodho kavacaṃ viya attasambhavaṃ kilesañca ajjhattarato samāhito hutvā abhindī ’’ ti . Atha vā tulan ti tulento tīrento . Atulañca sambhavan ti nibbānañceva sambhavañca . Bhavasaṅkhāran ti bhavagāmikammaṃ . Avassaji munīti ‘‘ pañcakkhandhā aniccā , pañcannaṃ khandhānaṃ nirodho nibbānaṃ niccan ’’ tiādinā ( paṭi . ma .3.38) nayena tulayanto buddhamuni bhave ādīnavaṃ , nibbāne ca ānisaṃsaṃ disvā taṃ khandhānaṃ mūlabhūtaṃ bhavasaṅkhārakammaṃ – ‘‘ kammakkhayāya saṃvattatī ’’ ti ( ma . ni .2.81) evaṃ vuttena kammakkhayakarena ariyamaggenaP2.558 avassaji . Kathaṃ ? Ajjhattarato samāhito abhindi kavacamiva attaniM2.148 sambhavaṃ . So hi vipassanāvasena ajjhattarato samathavasena samāhitoti evaṃ pubbabhāgato paṭṭhāya samathavipassanābalena kavacamiva attabhāvaṃ pariyonandhitvā ṭhitaṃ , attani sambhavattā ‘‘ attasambhavan ’’ ti laddhanāmaṃ sabbakilesajālaṃ abhindi . Kilesābhāvena ca katakammaṃ appaṭisandhikattā avassaṭṭhaṃ nāma hotīti evaṃ kilesappahānena kammaṃ pajahi , pahīnakilesassa ca bhayaṃ nāma natthi , tasmā abhītova āyusaṅkhāraṃ ossaji , abhītabhāvañāpanatthañca udānaṃ udānesīti veditabbo .