Issues
Subodhālaṅkāraṭīkā
Subodhālaṅkāraṭīkā

Virodhisilesa

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

Virodhisilesa

300.
Asamopi samo loke ,
Lokesopi naruttamo ;
Sadayopya ’ dayo pāpe ,
Cittā ’ yaṃ munino gati .
300.‘‘ Asamopi ’’ ccādi .
Natthi samo rājaguṇādīhi assāti asamo , koci rājādi ,‘‘ asamo ’’ ti lokekasikhāmaṇibhāvenaM0.289 muni .
Tattha yadā asamo rājādi , tadā loke samoti viruddhaṃ asamattā tassa .
Api saddo virodhaṃ joteti .
Pakkhantare tvaviruddhaṃ , loke devadattādīnaṃ virodhisattānaṃ rāhulādīnaṃ avirodhisattānañca samattā , tatoyevāyaṃ virodhābhāsānañcasā virodhoyeva .
Lokeso brahmā muni ca .
Tattha ‘‘ brahmā naruttamo ’’ ti viruddhaṃ dibbayonittā tassa .
Pakkhantare tvabyāghāto uttamanarattā tassa .
Dayo dānaṃ , saha dayenāti sadayo , koci puriso .
Saha dayāya vattatīti sadayo , muni .
Tattha puriso dāyako pāpe jane kathamadayoti virujjhati .
Muni pāpe rāgādike adayoti virujjhati .
Tasmā munino ayaṃ yathāvuttā gati pavatti cittā abbhutāti ayaṃ vuttanayena virodhisileso udāhaṭo .
300.‘‘ Asamo ’’ iccādi .
Asamopi atulyopi koci rājādiko loke samo tulyo , no ce , sadisapuggalarahito eva rāhulabhadradevadattādisabbaloke anunayapaṭighābhāvena samo hoti .
Lokesopi brahmabhūtopi naruttamo naravaro hoti , no ce , sakalalokādhipati hutvā eva naruttamo .
Sadayopi yācakesu dayasaṅkhātena dānena yuttopi pāpe pāpiṭṭhe adayo dānarahito , no ce , dayāsahito eva akusale niddayo .
Munino ayaṃ gati pavatti cittā vicittāti rājādino asamasamatā ca , brahmā hutvā uttamanarabhāvo ca , dānasahitassa kassaci purisassa dānarahitabhāvo ca viruddho hoti .
Tasmā rājabrahmapurisehi munino siliṭṭhattā ayaṃ virodhisileso nāma .
Pubbapubbapakkhe virodho aparāparapakkhehi nirākato hoti .
Pubbapakkhe api saddo virodhaṃ joteti , aparapakkhe avadhāraṇanti .
M0.290 Natthi samo yasseti ca , naro ca so uttamo ceti ca , saha dayena dayāya vā vattamānoti ca , natthi dayo dayā vā asseti ca viggaho .