Issues
Select Version
(SN) Sagāthāvagga-aṭṭhakathā
(SN) Sagāthāvagga-aṭṭhakathā

Niddātandīsuttavaṇṇanā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

6. Niddātandīsuttavaṇṇanā

16. Paccayadhammānaṃ hetuādīnaṃ paccayuppannadhammānaṃ hetupaccayādibhāvo paccayākāro , tassa desanā paccayākāradesanā , paṭiccasamuppādakathāti attho . Sā pana nikāyantaraladdhisaṅkararahitatāya suṭṭhuparisuddhā , ghanavinibbhogassa ca sudukkaratāya nipuṇā saṇhasukhumā , ekattanayādisahitāV1.17 ca tattha vicāritāti āha ‘‘ suparisuddhanipuṇanayā ’’ ti . Paṭisambhidādīsu āgatanayaṃ avisajjetvāva vicāritattā avimuttatantimaggā . 16. Pacchime māse pacchābhattaṃ piṇḍapātappaṭikkanto catugguṇaṃ saṅghāṭiṃ paññapetvā dakkhiṇena passena sato sampajānoti ettakaṃ pāṭhaṃ saṅkhipitvā ‘‘ niddaṃ okkamitā ’’ ti vuttaṃ . Kiriyāmayacittehi avomisso bhavaṅgasoto abyākataniddā . Sā hi khīṇāsavānaṃ uppajjanārahā , tassā pubbabhāgāparabhāgesu … pe … uppannaṃ thinamiddhaṃ idhādhippetā niddā , sā akhīṇāsavānaṃ yebhuyyena aniyatakālā , tabbidhuraniyatasabbhāvaṃ dassento ‘‘ aticchāta … pe … āgantukaṃ ālasiyan ’’ ti āha .
Kāyālasiyapaccayā vīriyassa paṭipakkhabhūtā cattāro akusalakkhandhā tandī nāma . Tandīti sabhāvaniddeso . Tandiyanāti ākāraniṃddeso . Tandīmanatāti tandībhūtacittatā . Ālasyan ti alasabhāvāharaṇaṃ . Ālasyāyitattan ti alasabhāvappatti .
Kāyavijambhanāti kāyassa vināmanā .
Akusalapakkhā ukkaṇṭhitatāti akusalapakkhiyāV1.71 anabhirati .
Bhattakilamathoti yathāvuttassa bhattavatthukassa āhārassa vasena sarīre uppajjanakakhedo .
Upakkiliṭṭhoti paññāya dubbalīkaraṇena upakkiliṭṭhacitto . Cittassa asamāhitattā nivāritapātubhāvo .
Ariyamaggassa jotanaṃ nāma uppajjanamevāti āha ‘‘ na jotatiM1.80 , na pātubhavatīti attho ’’ ti . Na hi ariyamaggo jotiajotināmo pavattati .
Maggasahajātavīriyenāti lokiyalokuttaramaggasahajātavīriyena . Missakamaggo hi idha adhippeto .
Nīharitvāti nīharaṇahetu . Hetuattho hi ayaṃ tvā -saddo ‘‘ paññāya cassa disvā ’’ tiādīsu ( ma . ni .1.271) viya . Tena ‘‘ maggo visujjhatī ’’ ti vacanaṃ samatthitaṃ hoti . ‘‘ Ariyamaggaṃ visujjhatī ’’ ti keci paṭhanti .
Niddātandīsuttavaṇṇanā niṭṭhitā .