Bhavapaccayājātiādipadavitthārakathāvaṇṇanā
651. Jātītiādīsūti ādi -saddena ‘‘ jātipaccayā jarāmaraṇaṃ sokaparidevadukkhadomanassupāyāsā sambhavantī ’’ ti ( ma . ni .3.126; saṃ . ni .2.1; mahāva .1; udā .1; netti .24) sabbaṃ saṅgaṇhāti .
Tenāha ‘‘ jātiādīnan ’’ tiādi .
Upapattibhavuppattiyeva
V2.314 jātīti āha ‘‘ na upapattibhavo ’’ ti .Jāyamānassa pana jāti jātīti upapattibhavopi asati abhāvā jātiyā paccayoti sakkā vattuṃ .
Jāyamānarūpapadaṭṭhānatāpi hi rūpajātiyā vuttā ‘‘ upacitarūpapadaṭṭhāno upacayo , anuppabandharūpapadaṭṭhānā santatī ’’ ti ( dha . sa . aṭṭha .641).
Jātānaṃ khandhānaṃ uññātatā , abhimatatā ca hīnapaṇītatā .
Aniṭṭhañhi hīnaṃ , iṭṭhaṃ paṇītaṃ .
Ādi -saddena suvaṇṇadubbaṇṇahīnuttamādiṃ saṅgaṇhāti .
Yamakānampi satan ti yamakabhāvena nibbattānampi samānānaṃ .
So ca sattānaṃ viseso .
Bhinnasantānikassa visesakāraṇassa sabbena sabbaṃ abhāvato ‘‘ ajjhattasantāne ’’ ti vuttaṃ .
Aññassa kāraṇassa abhāvatoti attasantānagatato aññassa visesakāraṇassa anupalabbhamānattā , sati ca tasmiṃ sabbadā sabbesaṃ abhāvatoti pasaṅgassa dunnivāraṇato kāraṇe avisiṭṭhe phalavisesassa ayujjamānakattā .
Tenāha ‘‘ kammabhavahetukovā ’’ ti .
Tena tenāti ñātibyasanādinā jarāmaraṇato aññena dukkhadhammena .
Jarāmaraṇanimittañhi uppannā sokādayo jarāmaraṇābhisambandhā , tadaññe anabhisambandhā .
Upanissayakoṭiyāti upanissayaṃsena , upanissayalesenāti
M2.335 attho .
Yo hi paṭṭhāne anāgato sati bhāvā , asati ca abhāvā suttantapariyāyena upanissayo , so ‘‘ upanissayakoṭī ’’ ti vuccati .
Paccayamahāpadeso kireso , yadidaṃ upanissayoti .