Issues
Select Version
Milindapañhapāḷi
Milindapañhapāḷi

9. Sīlalakkhaṇapañho

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

9. Sīlalakkhaṇapañho

9. Rājā āha ‘‘ bhante nāgasena , yaṃ panetaṃ brūsi ‘ aññehi ca kusalehi dhammehī ’ ti , katame te kusalā dhammā ’’ ti ?
‘‘ Sīlaṃ , mahārāja , saddhā vīriyaṃ sati samādhi , ime te kusalā dhammā ’’ ti .
‘‘ Kiṃlakkhaṇaṃ , bhante , sīlan ’’ ti ?
‘‘ Patiṭṭhānalakkhaṇaṃ , mahārāja , sīlaṃ sabbesaṃ kusalānaṃ dhammānaṃ , indriyabalabojjhaṅgamaggaṅgasatipaṭṭhānasammappadhānaiddhipādajhānavimokkhasa- mādhisamāpattīnaṃ sīlaṃ patiṭṭhaṃ , sīle patiṭṭhito kho , mahārāja , yogāvacaro sīlaṃ nissāya sīle patiṭṭhāya pañcindriyāni bhāveti saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyanti , sabbe kusalā dhammā na parihāyantī ’’ ti .
‘‘ Opammaṃ karohī ’’ ti .
‘‘ Yathā , mahārājaV0.31 , ye keci bījagāmabhūtagāmā vuḍḍhiṃ virūḷhiṃ vepullaṃ āpajjanti , sabbe te pathaviṃ nissāya pathaviyaṃ patiṭṭhāya vuḍḍhiṃ virūḷhiṃ vepullaṃ āpajjanti .
Evameva kho , mahārāja , yogāvacaro sīlaṃ nissāya sīle patiṭṭhāya pañcindriyāni bhāveti saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyan ’’ ti .
‘‘ Bhiyyo opammaṃ karohī ’’ ti .
‘‘ Yathā , mahārāja , ye keci balakaraṇīyā kammantā kayiranti , sabbe te pathaviṃ nissāya pathaviyaṃ patiṭṭhāya kayiranti .
Evameva kho , mahārāja , yogāvacaro sīlaṃ nissāya sīle patiṭṭhāya pañcindriyāniM0.33 bhāveti saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyan ’’ tiP0.34 .
‘‘ Bhiyyo opammaṃ karohī ’’ ti .
‘‘ Yathā , mahārāja , nagaravaḍḍhakī nagaraṃ māpetukāmo paṭhamaṃ nagaraṭṭhānaṃ sodhāpetvā khāṇukaṇṭakaṃ apakaḍḍhāpetvā bhūmiṃ samaṃ kārāpetvā tato aparabhāge vīthicatukkasiṅghāṭakādiparicchedena vibhajitvā nagaraṃ māpeti .
Evameva kho , mahārāja , yogāvacaro sīlaṃ nissāya sīle patiṭṭhāya pañcindriyāni bhāveti saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyan ’’ ti .
‘‘ Bhiyyo opammaṃ karohī ’’ ti .
‘‘ Yathā , mahārāja , laṅghako sippaṃ dassetukāmo pathaviṃ khaṇāpetvā sakkharakathalaṃ apakaḍḍhāpetvā bhūmiṃ samaṃ kārāpetvā mudukāya bhūmiyā sippaṃ dasseti .
Evameva kho , mahārāja , yogāvacaro sīlaṃ nissāya sīle patiṭṭhāya pañcindriyāni bhāveti saddhindriyaṃ vīriyindriyaṃ satindriyaṃ samādhindriyaṃ paññindriyanti .
Bhāsitampetaṃ , mahārāja , bhagavatā –
‘‘‘ Sīle patiṭṭhāya naro sapañño , cittaṃ paññañca bhāvayaṃ ;
Ātāpī nipako bhikkhu , so imaṃ vijaṭaye jaṭan ’ ti [ passa saṃ . ni .1.23].
‘‘‘ Ayaṃ patiṭṭhā dharaṇīva pāṇinaṃ , idañca mūlaṃ kusalābhivuḍḍhiyā ;
Mukhañcidaṃ sabbajinānusāsane , yo sīlakkhandho varapātimokkhiyo ’’’ ti .
‘‘ Kallosi , bhante nāgasenā ’’ ti .
Sīlalakkhaṇapañho navamo .