Issues
Sīlakkhandhavaggaṭīkā
Sīlakkhandhavaggaṭīkā

Dvelakkhaṇadassanavaṇṇanā

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

Dvelakkhaṇadassanavaṇṇanā

287. Na sakkoti saṅkucite iriyāpathe anavasesato tesaṃ dubbibhāvanato .
Gavesīti ñāṇena pariyesanamakāsi .
Samānayīti ñāṇena saṅkalento sammā ānayi samāhari .
‘‘ Kaṅkhatī ’’ ti padassa ākaṅkhatīti ayamatthoti āha ‘‘ aho vata passeyyanti patthanaṃ uppādetī ’’ ti .
Kicchatīti kilamati .
‘‘ Kaṅkhatī ’’ ti padassa pubbe āsisanatthataṃ vatvā idānissa saṃsayatthatameva vikappantaravasena dassento ‘‘ kaṅkhāya vā dubbalā vimati vuttā ’’ ti āha .
Tīhi dhammehīti tippakārehi saṃsayadhammehi .
Kālusiyabhāvoti appasannatāya hetubhūto āvilabhāvo .
Yasmā bhagavato kosohitaṃ sabbabuddhānaṃ āveṇikaṃ aññehi asādhāraṇaṃ vatthaguyhaṃ suvisuddhakañcanamaṇḍalasannikāsaṃ , attano saṇṭhānasannivesasundaratāyaP1.404 ājāneyyagandhahatthino varaṅgaparamacārubhāvaṃ , vikasamānatapaniyāravindasamujjalakesarāvattavilāsaṃ , sañjhāpabhānurañjitajalavanantarābhilakkhitasampuṇṇacandamaṇḍalasobhañca attano siriyā abhibhuyya virājati , yaṃ bāhirabbhantaramalehi anupakkiliṭṭhatāya , cirakālaṃ suparicitabrahmacariyādhikāratāya , susaṇṭhitasaṇṭhānasampattiyā caM1.310 , kopīnampi santaṃ akopīnameva , tasmā vuttaṃ ‘‘ bhagavato hī ’’ tiādi .
Pahūtabhāvan ti puthulabhāvaṃ .
Ettheva hi tassa saṃsayo , tanumudusukumāratādīsu panassa guṇesu vicāraṇā eva nāhosi .
288. Hirikaraṇokāsan ti hiriyitabbaṭṭhānaṃ .
Chāyan ti paṭibimbaṃ .
Kathaṃ kīdisanti āha ‘‘ iddhiyā ’’ tiādi .
Chāyārūpakamattan ti bhagavato paṭibimbarūpaṃ .
Tañca kho buddhasantānato vinimuttattā rūpakamattaṃ bhagavato sarīravaṇṇasaṇṭhānāvayavaṃ iddhimayaṃ bimbakamattaṃ .
Taṃ pana rūpakamattaṃ dassento bhagavā yathā attano buddharūpaṃ na dissati , tathā katvā dasseti .
Ninnetvāti nīharitvā .
Kallosīti pucchāvissajjane kusalo cheko asi .
Tathākaraṇenāti kathinasūciṃ viya karaṇena .
Etthāti pahūtajivhāya .
Mudubhāvo pakāsito amuduno ghanasukhumabhāvāpādanatthaṃ asakkuṇeyyattā dīghabhāvo , tanubhāvo cāti daṭṭhabbaṃ .
291.‘‘ Atthacarakenā ’’ tiV1.275 iminā byatirekamukhena anatthacarakataṃyeva vibhāveti .
Na aññatrāti na aññasmiṃ sugatiyanti attho .
UpanetvāP1.405 upanetvāti taṃ taṃ dosaṃ upanetvā upanetvā , tenāha ‘‘ suṭṭhudāsādibhāvaṃ āropetvā ’’ ti .
Pātesīti pavaṭṭanavasena pātesi .