၁၂၉။ အဋ္ဌမသိက္ခပဒေ၊ ၌။ ဥပရိဝေဟာသကုဋိယာတိ၊ ကား။ ဥပရိ၊ အထက် ၌။ အစ္စန္တတလာယ၊ မဖုံးအပ်သေးသော (မဖုံးရသေးသော) အပြင်ရှိသော။ ဒွိဘူမိက ကုဋိယာဝါ၊ ဒွိဘူမိကကုဋိ၌သော်လည်းကောင်း။ တိဘူမိကာဒိကုဋိယာဝါ၊ တိဘူမိက အစရှိသော ကုဋိ၌သော်လည်းကောင်း။

မဉ္စံ သဟသာ အဘိနိသီဒီတိ၊ ဟူသည် ကား။ မဉ္စံ၊ ညောင်စောင်းကို။ သဟသာ၊ အဆောင်တလျှင်။ အဘိဘဝိတွာ အဇ္ဈော တ္ထရိတွာ၊ လွှမ်းမိုး၍။ နိသီဒိ၊ ထိုင်ပြီ။ (ပါဠိတော်၌ “နိသီဒိ” ဟု ရှိသည်။) ဝါ၊ တစ် နည်း။

ဧတံ၊ မဉ္စံ၌ ဤဒုတိယာဝိဘတ်သည်။ ဘုမ္မတ္ထေ၊ သတ္တမီဝိဘတ်၏ အနက်၌။ ဥပယောဂဝစနံ၊ ဒုတိယာဝိဘတ်တည်း။ (တစ်နည်း) ဧတံ၊ ဤမဉ္စံဟူသော ပုဒ်သည်။ ဘုမ္မတ္ထေ၊ ၌။ ဥပယောဂဝစနံ၊ ဒုတိယာဝိဘတ်ရှိသော ပုဒ်တည်း။ [ဧတန္တိ မဉ္စန္တိ ပဒေ ဧတံ ဝစနံ ဥပယောဂဝစနံ။ အထဝါ ဧတန္တိ မဉ္စန္တိ ပဒံ ဥပယောဂဝစနဝန္တံ၊ ယောဇနာ။]

မဉ္စေ၊ ၌။ နိသီဒိ၊ ထိုင်ပြီ။ ဣတိ အတ္ထော။

ပန၊ ဆက်။ အဘီတိ ဣဒံ၊ အဘိဟူသော ဤသဒ္ဒါသည်။ ပဒသောဘနတ္ထံ၊ ပုဒ်၏ တင့်တယ်ခြင်း အကျိုးရှိ သော။ ဥပသဂ္ဂမတ္တမေဝ၊ ဥပသာရမျှသာတည်း။ [ဤဒုတိယနည်း၌ အဘိသဒ္ဒါ သည် နိသီဒိပုဒ်ကို တင့်တယ်အောင် တန်ဆာဆင်ထားသော ဥပသာရမျှသာ တည်း။ ဧဝဖြင့် အဘိအတွက် အနက်မရှိဟု ပြသည်။]

နိပတိတွာတိ၊ ကား။ ပတိတွာ၊ ကျ၍။ ဝါ၊ တစ်နည်း။ နိက္ခမိတွာ၊ ထွက်၍။ ဟိ၊ မှန်။ (နိပတိတွာကို နိက္ခမိတွာဟု ဖွင့်ခြင်းသည် မှန်၏။) (တစ်နည်း) ဟိ (ယသ္မာ)၊ ကြောင့်။

တဿ၊ ထိုညောင်စောင်း ခြေ၏။ ဥပရိ၊ အထက်၌။ အာဏီပိ၊ မယ်နကိုလည်း။ ဝါ၊ စို့ကိုလည်း။ န ဒိန္နာ၊ မပေး အပ်သေး။ တသ္မာ၊ ထိုသို့စို့မပေးရသေးသည်၏ အဖြစ်ကြောင့်။ နိက္ခန္တော၊ ညောင် စောင်းဘောင်မှ ထွက်ပြီးသည်။ (ဟုတွာ။) (“အဝတ္ထာသိ၊ ဖိပြီ” ဟု ပါဠိတော်၌ စပ်။)

ဝိဿရမကာသီတိ၊ ကား။ ဝိရူပံ၊ ဖောက်ပြန်သော။ အာတုရဿရံ၊ နာကျင် သူ၏ အသံကို။ အကာသိ၊ ပြုပြီ။ [အာတုရဿ + သရော အာတုရဿရောဟု ပြု။ ပါဠိတော်၌လည်း “ဝိရူပေါ + သရော ဝိဿရော" ဟု ပြု။]

၁၃၁။ ဝေဟာသကုဋိနာမ။ ပေ။ အသီသဃဋ္ဋာတိ၊ ကား။ ယာ၊ အကြင်ကုဋိ သည်။ ပမာဏမဇ္ဈိမဿ၊ ပမာဏအားဖြင့် အလယ်အလတ်၌ ဖြစ်သော။ ပုရိသဿ၊ ၏။ **နိပတိတွာ** ။ ။“နိဥပသာရအတွက် အနက် မရှိ, ဓာတွတ္ထဝိသေသကတည်း" ဟု သိစေလို၍ "ပတိတွာ" ဟု ဖွင့်သည်။ တချို့ စာအုပ်၌ “နိပ္ပတိတွာတိ နိပတိတွာ” ဟု ရှိ၏။ ပါဌ်ပျက်သာတည်း။ တစ်နည်း-“နိဥပသာရကြောင့် ပတဓာတ်သည် နိက္ခမနအနက်ဟော တည်း, နိဥပသာရလည်း ဓာတုတ္ထဝိသေသကတည်း” ဟု သိစေလို၍ “နိက္ခမိတွာ ဝါ" ဟု တစ်နည်းဖွင့်သည်၊ ပဌမနည်းအလို “နိပတိတွာ-ကျ၍”ဟု ပေး၊ ဒုတိယနည်းအလို “နိပတိတွာ ထွက်၍”ဟု ပေးပါ၊-ယောဇနာ။ သဗ္ဗဟေဋ္ဌိမာဟိ၊ အလုံးစုံးတို့၏ အောက်၌ဖြစ်ကုန်သော။ တုလာဟိ၊ ထုတ် လျောက်တို့ဖြင့်။ သီသံ၊ ဦးခေါင်းကို။ န ဃဋ္ဋေတိ၊ မထိခိုက်။ (“သာ၊ ထိုကုဋိသည်။ ဝေဟာသကုဋိနာမ၊ မည်၏”ဟု ပါဠိတော် ထည့်စပ်။) ဧတေန၊ ဝေဟာသကုဋိနာမ ။ ပေ။ အသီသယဋ္ဋာဟူသော ဤပါဌ်ဖြင့်။ ဣဓ၊ ဤသိက္ခာပုဒ်၌။ အဓိပ္ပေတာ၊ အလို ရှိအပ်သော။ ဝေဟာသကုဋိ၊ သည်။ ဝါ၊ ကို။ ဒဿိတာ၊ ပြတော်မူအပ်ပြီးသည်။ ဟောတိ၊ ၏။ ဝေဟာသကုဋိလက္ခဏံ၊ ဝေဟာသကုဋိ၏ လက္ခဏာသည်။ ဝါ၊ ကို။ (ဒဿိတံ။ န ဟောတိ။)

ဟိ၊ မှန်။ ယာကာစိ၊ အမှတ်မရှိ တစ်စုံတစ်ခုသော။ ဥပရိ၊ အထက်၌။ အစ္ဆန္နတလာ၊ မဖုံးအပ်သော အပြင်ရှိသော။ (အထက်ထပ်၌ အခင်း မခင်းရသေးသော။) ဒွိဘူမိကကုဋိ၊ ကိုသော်လည်းကောင်း။ တိဘူမိကာဒိကုဋိဝါ၊ တိသူမိကအစရှိသော ကုဋိကိုသော်လည်းကောင်း။ ဝေဟာသကုဋီတိ၊ ဟူ၍။ ဝုစ္စတိ၊ ဆိုအပ်၏။

ပန၊ ထိုသို့ဆိုအပ်ပါသော်လည်း။ ဣဓ၊ ဤသိက္ခာပုဒ်၌။ အသီသယဋ္ဋာ၊ ဦးခေါင်းကို မထိခိုက်လောက်သော ကုဋိကို (ဦးခေါင်းလွတ်လောက်အောင် မြင့် သော ကုဋိကို)။ အဓိပ္ပေတာ၊ အလိုရှိအပ်၏။

အဘိနိသီဒနာဒီသု၊ အဘိနိသီဒန အစရှိသည်တို့၌။ ပုဗ္ဗေ၊ ရှေ့သိက္ခာပုဒ်၌။ ဝုတ္တနယေနေဝ၊ ဆိုအပ်ပြီးသော နည်း ဖြင့်သာလျှင်။ ပယောဂဝသေန၊ ပယောဂ၏ အပြားဖြင့်။ အာပတ္တိဘေဒေါ ဝေဒိ တဗ္ဗာ။

၁၃၃။ အဝေဟာသမုဋိယာတိ၊ ကား။ ဘူမိယံ၊ မြေပေါ်၌။ ကတပဏ္ဏသာလာ ဒီသု၊ ပြုအပ်သော သစ်ရွက်ကျောင်း အစရှိသည်တို့၌။ (မဉ္စံ ဝါ ပီဌံ ဝါ အဘိနိသီ ဒန္တဿ ဝါ, အဘိနိပဇ္ဇန္တဿ ဝါ) အနာပတ္တိ ဟောတိ။ (ဤသို့ အပြည့်အစုံ ထည့် ပေးမှ အဓိပ္ပာယ် ပြည့်စုံသည်။)

ဟိ၊ မှန်။ တတ္ထ၊ ထိုမြေပေါ်ဝယ် ပြုအပ်သော သစ်ရွက်ကျောင်း စသည်တို့၌။ (မဉ္စံ ဝါ ပီဌံဝါ အဘိနိသီဒန္တေနဝါ, အဘိနိပဇ္ဇန္တေန ဝါ) ပရဿ၊ သူတစ်ပါးကို။ ပီဠာ၊ နှိပ်စက်ခြင်းသည်။ ဝါ၊ ကို။ ကာတုံ၊ ငှာ။ န သက္ကာ၊ မတတ်မကောင်း။

သီသဃဋာယာတိ၊ ကား။ ယာ အယံ၊ အကြင်ကုဋိသည်။ သီသ ဃဋ္ဋာ၊ ဦးခေါင်းကို ထိခိုက်သည်။ ဟောတိ။ တတ္ထာပိ၊ ထိုသီသဃဋ္ဋာကုဋိ၌လည်း။ (မဉ္စံဝါ ပီဌံဝါ အဘိနိသီဒန္တဿဝါ, အဘိနိပဇ္ဇန္တဿဝါ) အနာပတ္တိ။ (ဟောတိ။)

ဟိ၊ မှန်။ (တစ်နည်း) ဟိ (ယသ္မာ)၊ ကြောင့်။ တတ္ထ၊ ထိုသီသဃဋ္ဋကုဋိ၌။ ဟေဋ္ဌာ ပါသာဒေ၊ ပြာသာဒ်၏ အောက်ထပ်၌။ အနောဏတေန၊ မကိုင်းညွတ်ဘဲ။ (မကုန်း ဘဲ)။ ဝိစရိတုံ၊ လှည့်လည်ခြင်းငှာ။ န သက္ကာ၊ မတတ်ကောင်း။ တသ္မာ၊ ကြောင့်။ (ထိုသို့မကုန်းဘဲ လှည့်လည်၍ မဖြစ်သည့်အတွက်။) အသဉ္စရဏဋ္ဌာနတ္တာ၊ လှည့် လည်ရာ အရပ် မဟုတ်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်။ ပရပီဠာ၊ သူတစ်ပါးကို နှိပ်စက် ခြင်းသည်။ န ဘဝိဿတိ၊ မဖြစ်လတံ့။

ဟေဋ္ဌာ အပရိဘောဂံ ဟောတီတိ၊ ကား။ ယဿာ၊ အကြင်ကုဋိ၏။ ဟေဋ္ဌာ၊ အောက်၌။ ဝါ၊ သည်။ ဒဗ္ဗသမ္ဘာရာဒီနံ၊ သစ်, ဝါးစသော အဆောက်အဦး အစရှိသည်တို့၏။ ဝါ၊ တို့ကို။ နိက္ခိတ္တတ္တာ၊ ထားအပ်ကုန်သည်၏ အဖြစ်ကြောင့်။ အပရိ ဘောဂံ၊ မသုံးစွဲအပ်သည်။ ဟောတိ၊ ၏။ တတ္ထာပိ၊ ထိုကုဋိ၌လည်း။ (မဉ္စံဝါ ပီဌံဝါ အဘိနိသီဒန္တဿဝါ, အဘိနိပဇ္ဇန္တဿဝါ) ။ အနာပတ္တိ (ဟောတိ။)

ပဒရသဉ္စိတံ ဟောတီတိ၊ ကား။ ယာ၊ အကြင်ကုဋိ၏။ ဥပရိမတလံ၊ အထက်၌ ဖြစ်သော အပြင်သည်။ ဒါရုဖလကေဟိ၊ သစ်သားပျဉ်ချပ်တို့ဖြင့်။ ဃနသန္တတံဝါ၊ တစ်ခဲနက် ခင်းထားအပ်ပြီးသည်သော်လည်း။ ဟောတိ။ သုဓာဒိပရိကမ္မကတံဝါ၊ အက်တေ အစရှိသည်တို့ဖြင့် ပြုအပ်ပြီးသော ပရိကမ်ရှိသည်သော်လည်း။ ဟောတိ။ တတ္ထာပိ၊ ထိုကုဋိ၌လည်း။ (မဉ္စံဝါ ပီဌံဝါ အဘိနိသီဒန္တဿဝါ, အဘိနိပဇ္ဇန္တဿဝါ) အနာပတ္တိ (ဟောတိ။)

ပဋာဏိ ဒိန္နာ ဟောတီတိ၊ ကား။ မဉ္စပီဌာနံ၊ ညောင်စောင်း အင်းပျဉ် တို့၏။ ပါဒသိခါသု၊ ခြေထောက်ဖျားတို့၌။ အာဏီ၊ မယ်နသည်။ ဝါ၊ စို့သည်။ ဝါ၊ ကို။ ဒိန္နာ၊ ပေးအပ်ပြီးသည်။ ဟောတိ။ (ယခုခေတ်၌ သံရိုက်အပ်ပြီးသည်၊ ဟူလို။) ယတ္ထ၊ အကြင်ညောင်စောင်း အင်းပျဉ်၌။ နိသီဒန္တေပိ၊ ထိုင်ပါသော်လည်း။ (ပါဒါ ခြေတို့သည်။) န နိပတန္တိ၊ မကျကုန်။ တာဒိသေ၊ ထိုကဲ့သို့ရှူအပ်သော။ မဉ္စပီဌေ၊ ၌။ နိသီဒတောပိ၊ ထိုင်သော ရဟန်း၏လည်း။ အနာပတ္တိ (ဟောတိ။)

တသ္မိံ ဌိတော တိ၊ ကား။ အာဟစ္စပါဒကေ၊ အပေါင်၌ သွင်းအပ်သော အခြေရှိသော။ မဉ္စေဝါ၊ ၌ သော်လည်းကောင်း။ ပီဌေဝါ၊ ၌သော်လည်းကောင်း။ ဌိတော၊ ရပ်လျက်။ ဥပရိ၊ အထက်၌။ နာဂဒန္တကာဒီသု၊ ဆင်စွယ်ကောက် အစရှိသည်တို့၌။ လဂ္ဂိတကံ၊ ချိတ် အပ်သော။ စီဝရံဝါ၊ သင်္ကန်းကိုသော်လည်းကောင်း။ ကိဉ္ဇိဝါ၊ တစ်စုံတစ်ခုသော ပရိက္ခရာကိုသော်လည်းကောင်း။ ဂဏှာတိဝါ၊ ယူမူလည်း ယူအံ့။ အညံ၊ အခြားသော ပရိက္ခရာကို။ လဂ္ဂေတိဝါ၊ ချိတ်မူလည်း ချိတ်အံ့။ တဿာပိ၊ ထိုရဟန်း၏လည်း။ အနာပတ္တိ(ဟောတိ။)

သေသံ ။ပေ။ တိဝေဒနန္တိ၊

ဝေဟာသကုဋိသိက္ခာပဒံ အဋ္ဌမံ။