Issues
Select Version
Theragāthāpāḷi
Theragāthāpāḷi

Cūḷakattheragāthāvaṇṇanā Nadanti morā susikhā supekhuṇāti āyasmato cūḷakattherassa gāthā . Kā uppatti ? Ayampi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave vivaṭṭūpanissayaṃ kusalaṃ upacinanto ito ekatiṃse kappe sikhissa bhagavato kāle kulagehe nibbatt

Author: _System_commentary_ @ Administrator

6. Cūḷakattheragāthāvaṇṇanā Nadanti morā susikhā supekhuṇāti āyasmato cūḷakattherassa gāthā . Kā uppatti ? Ayampi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave vivaṭṭūpanissayaṃ kusalaṃ upacinanto ito ekatiṃse kappe sikhissa bhagavato kāle kulagehe nibbattitvā viññutaṃ patto ekadivasaṃ satthāraṃ disvā pasannamānaso chattapaṇṇiphalaṃ adāsi . So tena puññakammena devamanussesu saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde rājagahe brāhmaṇakule nibbattitvā cūḷakoti laddhanāmo vayappatto dhanapāladamane satthariM1.426 laddhappasādo pabbajitvā samaṇadhammaṃ karonto indasālaguhāyaṃ vasati , so ekadivasaṃ guhādvāre nisinno magadhakkhettaṃ olokesi . Tasmiṃ khaṇe pāvusakālamegho gambhīramadhuranigghoso satapaṭalasahassapaṭalo añjanaP2.77 sikharasannikāso nabhaṃ pūretvā pavassati , mayūrasaṅghā ca meghagajjitaṃ sutvā haṭṭhatuṭṭhā kekāsaddaṃ muñcitvā tattha tattha padese naccantā vicaranti . Therassapi āvāsagabbhe meghavātaphassehi apagatadhammattā passaddhakarajakāye kallataṃ patte utusappāyalābhena cittaṃ ekaggaṃ ahosi , kammaṭṭhānavīthiṃ otari , so taṃ ñatvā kālasampadādikittanamukhena attānaṃ bhāvanāya ussāhento –

211.
‘‘ NadantiV1.363 morā susikhā supekhuṇā , sunīlagīvā sumukhā sugajjino ;
Susaddalā cāpi mahāmahī ayaṃ , subyāpitambu suvalāhakaṃ nabhaṃ .
212. ‘‘ Sukallarūpo sumanassa jhāyataṃ , sunikkamo sādhu subuddhasāsane ; Susukkasukkaṃ nipuṇaṃ sududdasaṃ , phusāhi taṃ uttamamaccutaṃ padan ’’ ti . – Dve gāthā abhāsi .
SukallarūpoP2.78 sumanassa jhāyatan ti idāni utusappāyalābhena suṭṭhu kallarūpo kammaniyasabhāvo tvaṃ , nīvaraṇehi anajjhārūḷhacittatāya sundaramanassa yogāvacarassa yaṃ ārammaṇūpanijjhānavasena lakkhaṇūpanijjhānavasena ca jhāyataṃ .
Sunikkamo … pe … accutaṃ padan ti evaṃ jhāyanto ca sādhu subuddhassa sammāsambuddhassa sāsane sundaranikkamo hutvā suparisuddhasīlatāya susukkaṃ , visuddhasabhāvatāya sabbassapi saṃkilesassa gocarabhāvānupagamanato sukkaṃ , nipuṇañāṇagocaratāya nipuṇaṃ , paramagambhīratāya sududdasaṃ , paṇītabhāvena seṭṭhabhāvena ca uttamaṃ , niccasabhāvatāya accutaṃ padaṃ taṃ nibbānaṃ phusāhi attapaccakkhakaraṇena sammāpaṭipattiyā sacchikarohīti .
Evaṃ thero attānaṃ ovadantova utusappāyalābhena samāhitacitto vipassanaṃ ussukkāpetvā arahattaṃ pāpuṇi . Tena vuttaṃ apadāne ( apa . thera 1.39.37-42)– ‘‘ Kaṇikāraṃva jalitaṃ , puṇṇamāyeva candimaṃ ; Jalantaṃ dīparukkhaṃva , addasaṃ lokanāyakaṃ . ‘‘ KadaliphalaṃV1.364 paggayha , adāsiṃ satthuno ahaṃ ; Pasannacitto sumano , vanditvāna apakkamiṃ . ‘‘ Ekatiṃse ito kappe , yaṃ phalamadadiṃ tadā ; Duggatiṃ nābhijānāmi , phaladānassidaṃ phalaṃ . ‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … kataṃ buddhassa sāsanan ’’ ti . ArahattaṃM1.428 pana patvā thero attano paṭipattiṃ paccavekkhitvā pītisomanassajāto ‘‘ nadanti morā ’’ tiādinā tāyeva gāthā paccudāhāsi . Tenassa idameva aññābyākaraṇaṃ ahosīti . Cūḷakattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā .