Issues
Select Version
Theragāthāpāḷi
Theragāthāpāḷi

1. Vaṅgīsattheragāthā

Author: _System_commentary_ @ Administrator

1218.
‘‘ NikkhantaṃM2.514 vata maṃ santaṃ , agārasmānagāriyaṃ ;
Vitakkā upadhāvanti , pagabbhā kaṇhato ime .
1219. ‘‘ Uggaputtā mahissāsā , sikkhitā daḷhadhammino ; Samantā parikireyyuṃ , sahassaṃ apalāyinaṃ .
1220.
‘‘ Sacepi ettakā bhiyyo , āgamissanti itthiyo ;
Neva maṃ byādhayissanti , dhamme samhi patiṭṭhito .
1221. ‘‘ Sakkhī hi me sutaṃ etaṃ , buddhassādiccabandhuno ; Nibbānagamanaṃ maggaṃ , tattha me nirato mano .
1222. ‘‘ Evañce maṃ viharantaṃ , pāpima upagacchasi ; Tathā maccu karissāmi , na me maggampi dakkhasi .
1223. ‘‘ AratiñcaP3.183 ratiñca pahāya , sabbaso gehasitañca vitakkaṃ ; Vanathaṃ na kareyya kuhiñci , nibbanatho avanatho sa bhikkhu .
1224. ‘‘ Yamidha pathaviñca vehāsaṃ , rūpagataṃ jagatogadhaṃ kiñci ; Parijīyati sabbamaniccaṃ , evaṃ samecca caranti mutattā .
1225. ‘‘ Upadhīsu janā gadhitāse , diṭṭhasute paṭighe ca mute ca ; Ettha vinodaya chandamanejo , yo hettha na limpati muni tamāhu .
1226. ‘‘ Atha saṭṭhisitā savitakkā , puthujjanatāya adhammā niviṭṭhā ; Na ca vaggagatassa kuhiñci , no pana duṭṭhullagāhī sa bhikkhu .
1228. ‘‘ Mānaṃ pajahassu gotama , mānapathañca jahassu asesaṃ ; Mānapathamhi sa mucchito , vippaṭisārīhuvā cirarattaṃ .
1229.
‘‘ Makkhena makkhitā pajā , mānahatā nirayaṃ papatanti ;
Socanti janā cirarattaṃ , mānahatā nirayaṃ upapannā .
1230. ‘‘ NaV2.434 hi socati bhikkhu kadāci , maggajino sammā paṭipanno ; Kittiñca sukhañcānubhoti , dhammadasoti tamāhu tathattaṃ .
1231.
‘‘ TasmāP3.184 akhilo idha padhānavā , nīvaraṇāni pahāya visuddho ;
Mānañca pahāya asesaṃ , vijjāyantakaro samitāvī .
1232.
‘‘ Kāmarāgena ḍayhāmi , cittaṃ me pariḍayhati ;
Sādhu nibbāpanaṃ brūhi , anukampāya gotama .
1233. ‘‘ Saññāya vipariyesā , cittaṃ te pariḍayhati ; Nimittaṃ parivajjehi , subhaṃ rāgūpasaṃhitaṃ .
1234. ‘‘ Asubhāya cittaṃ bhāvehi , ekaggaṃ susamāhitaṃ ; Sati kāyagatā tyatthu , nibbidābahulo bhava .
1235. ‘‘ Animittañca bhāvehi , mānānusayamujjaha ; Tato mānābhisamayā , upasanto carissasi .
1236. ‘‘ TamevaM2.516 vācaṃ bhāseyya , yāyattānaṃ na tāpaye ; Pare ca na vihiṃseyya , sā ve vācā subhāsitā .
1237. ‘‘ Piyavācameva bhāseyya , yā vācā paṭinanditā ; Yaṃ anādāya pāpāni , paresaṃ bhāsate piyaṃ .
1238.
‘‘ Saccaṃ ve amatā vācā , esa dhammo sanantano ;
Sacce atthe ca dhamme ca , āhu santo patiṭṭhitā .
1239. ‘‘ Yaṃ buddho bhāsati vācaṃ , khemaṃ nibbānapattiyā ; Dukkhassantakiriyāya , sā ve vācānamuttamā .
1240. ‘‘ Gambhīrapañño medhāvī , maggāmaggassa kovido ; Sāriputto mahāpañño , dhammaṃ deseti bhikkhunaṃ .
1241.
‘‘ Saṃkhittenapi deseti , vitthārenapi bhāsati ;
Sālikāyiva nigghoso , paṭibhānaṃ udiyyati .
1243. ‘‘ Ajja pannarase visuddhiyā , bhikkhū pañcasatā samāgatā ; Saṃyojanabandhanacchidā , anīghā khīṇapunabbhavā isī .
1244. ‘‘ CakkavattīV2.435P3.185 yathā rājā , amaccaparivārito ; Samantā anupariyeti , sāgarantaṃ mahiṃ imaṃ .
1245. ‘‘ Evaṃ vijitasaṅgāmaṃ , satthavāhaṃ anuttaraṃ ; Sāvakā payirupāsanti , tevijjā maccuhāyino .
1246. ‘‘ Sabbe bhagavato puttā , palāpettha na vijjati ; Taṇhāsallassa hantāraṃ , vande ādiccabandhunaṃ .
1247. ‘‘ Parosahassaṃ bhikkhūnaṃ , sugataṃ payirupāsati ; Desentaṃ virajaṃ dhammaṃ , nibbānaṃ akutobhayaṃ .
1248. ‘‘ SuṇantiM2.517 dhammaṃ vimalaṃ , sammāsambuddhadesitaṃ ; Sobhati vata sambuddho , bhikkhusaṅghapurakkhato .
1249.
‘‘ Nāganāmosi bhagavā , isīnaṃ isisattamo ;
Mahāmeghova hutvāna , sāvake abhivassasi .
1250. ‘‘ Divā vihārā nikkhamma , satthudassanakamyatā ; Sāvako te mahāvīra , pāde vandati vaṅgiso .
1251. ‘‘ Ummaggapathaṃ mārassa , abhibhuyya carati pabhijja khīlāni ; Taṃ passatha bandhapamuñca karaṃ , asitaṃva bhāgaso pavibhajja .
1254. ‘‘ Evaṃ sudesite dhamme , ko pamādo vijānataṃ dhammaṃ ; Tasmā hi tassa bhagavato sāsane , appamatto sadā namassamanusikkhe .
1255. ‘‘ Buddhānubuddho yo thero , koṇḍañño tibbanikkamo ; Lābhī sukhavihārānaṃ , vivekānaṃ abhiṇhaso .
1256. ‘‘ Yaṃ sāvakena pattabbaṃ , satthu sāsanakārinā ; Sabbassa taṃ anuppattaṃ , appamattassa sikkhato .
1257. ‘‘ MahānubhāvoP3.186 tevijjo , cetopariyakovido ; Koṇḍañño buddhadāyādo , pāde vandati satthuno .
1258. ‘‘ NagassaM2.518 passe āsīnaṃ , muniṃ dukkhassa pāraguṃ ; Sāvakā payirupāsanti , tevijjā maccuhāyino .
1259.
‘‘ CetasāV2.436 anupariyeti , moggallāno mahiddhiko ;
Cittaṃ nesaṃ samanvesaṃ , vippamuttaṃ nirūpadhiṃ .
1260. ‘‘ Evaṃ sabbaṅgasampannaṃ , muniṃ dukkhassa pāraguṃ ; Anekākārasampannaṃ , payirupāsanti gotamaṃ .
1261. ‘‘ Cando yathā vigatavalāhake nabhe , virocati vītamalova bhāṇumā ; Evampi aṅgīrasa tvaṃ mahāmuni , atirocasi yasasā sabbalokaṃ .
1262.
‘‘ Kāveyyamattā vicarimha pubbe , gāmā gāmaṃ purā puraṃ ;
Athaddasāma sambuddhaṃ , sabbadhammāna pāraguṃ .
1264.
‘‘ Tassāhaṃ vacanaṃ sutvā , khandhe āyatanāni ca ;
Dhātuyo ca viditvāna , pabbajiṃ anagāriyaṃ .
1265. ‘‘ Bahūnaṃ vata atthāya , uppajjanti tathāgatā ; Itthīnaṃ purisānañca , ye te sāsanakārakā .
1267. ‘‘ Sudesitā cakkhumatā , buddhenādiccabandhunā ; Cattāri ariyasaccāni , anukampāya pāṇinaṃ .
1268. ‘‘ Dukkhaṃ dukkhasamuppādaṃ , dukkhassa ca atikkamaṃ ; Ariyaṃ caṭṭhaṅgikaṃ maggaṃ , dukkhūpasamagāminaṃ .
1269.
‘‘ EvameteM2.519 tathā vuttā , diṭṭhā me te yathā tathā ;
Sadattho me anuppatto , kataṃ buddhassa sāsanaṃ .
1270. ‘‘ Svāgataṃ vata me āsi , mama buddhassa santike ; Suvibhattesu dhammesu , yaṃ seṭṭhaṃ tadupāgamiṃ .
1271. ‘‘ Abhiññāpāramippatto , sotadhātu visodhitā ; Tevijjo iddhipattomhi , cetopariyakovido .
1273. ‘‘ Nigrodhakappo iti tassa nāmaṃ , tayā kataṃ bhagavā brāhmaṇassa ; So taṃ namassaṃ acari mutyapekho , āraddhavīriyo daḷhadhammadassī .
1275. ‘‘ Chinda no vicikicchaṃ brūhi metaṃ , parinibbutaṃ vedaya bhūripañña ; Majjheva no bhāsa samantacakkhu , sakkova devāna sahassanetto .
1276. ‘‘ Ye keci ganthā idha mohamaggā , aññāṇapakkhā vicikicchaṭhānā ; Tathāgataṃ patvā na te bhavanti , cakkhuñhi etaṃ paramaṃ narānaṃ .
1277.
‘‘ NoM2.520 ce hi jātu puriso kilese , vāto yathā abbhaghanaṃ vihāne ;
Tamovassa nivuto sabbaloko , jotimantopi na pabhāseyyuṃ .
1278. ‘‘ Dhīrā ca pajjotakarā bhavanti , taṃ taṃ ahaṃ vīra tatheva maññe ; Vipassinaṃ jānamupāgamimha , parisāsu no āvikarohi kappaṃ .
1279. ‘‘ Khippaṃ giraṃ eraya vaggu vagguṃ , haṃsova paggayha saṇikaṃ nikūja ; Bindussarena suvikappitena , sabbeva te ujjugatā suṇoma .
1281. ‘‘ SampannaveyyākaraṇaṃP3.188 tavedaṃ , samujjupaññassa samuggahītaṃ ; Ayamañjali pacchimo suppaṇāmito , mā mohayī jānamanomapañña .
1282. ‘‘ Paroparaṃ ariyadhammaṃ viditvā , mā mohayī jānamanomavīriya ; Vāriṃ yathā ghammani ghammatatto , vācābhikaṅkhāmi sutaṃ pavassa .
1284.
‘‘ AcchecchiM2.521 taṇhaṃ idha nāmarūpe ,( iti bhagavā ,)
Kaṇhassa sotaṃ dīgharattānusayitaṃ ;
Atāri jātiṃ maraṇaṃ asesaṃ , iccabravi bhagavā pañcaseṭṭho .
1285. ‘‘ Esa sutvā pasīdāmi , vaco te isisattama ; Amoghaṃ kira me puṭṭhaṃ , na maṃ vañcesi brāhmaṇo .
1286. ‘‘ Yathā vādī tathā kārī , ahu buddhassa sāvako ; Acchecchi maccuno jālaṃ , tataṃ māyāvino daḷhaṃ .
1287. ‘‘ Addasa bhagavā ādiṃ , upādānassa kappiyo ; Accagā vata kappāno , maccudheyyaṃ suduttaraṃ .