Issues
Select Version
Theragāthāpāḷi
Theragāthāpāḷi

Mahāvacchattheragāthāvaṇṇanā PaññābalītiV1.58 āyasmato mahāvacchattherassa gāthā . Kā uppatti ? Ayaṃ kira padumuttarassa bhagavato bhikkhusaṅghassa ca pānīyadānamadāsi . Puna sikhissa bhagavato kāle upāsako hutvā vivaṭṭūpanissayaṃ bahuṃ puññakammaṃ akāsi

Author: _System_commentary_ @ Administrator

2. Mahāvacchattheragāthāvaṇṇanā PaññābalītiV1.58 āyasmato mahāvacchattherassa gāthā . Kā uppatti ? Ayaṃ kira padumuttarassa bhagavato bhikkhusaṅghassa ca pānīyadānamadāsi . Puna sikhissa bhagavato kāle upāsako hutvā vivaṭṭūpanissayaṃ bahuṃ puññakammaṃ akāsi , so tehi puññakammehi tattha tattha sugatīsuyeva saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde magadharaṭṭhe nāḷakagāme samiddhissa nāma brāhmaṇassa putto hutvā nibbatti . Tassa mahāvacchoti nāmaṃ ahosi . So vayappatto āyasmato sāriputtassa bhagavato sāvakabhāvaṃ sutvā ‘‘ sopi nāma mahāpañño . Yassa sāvakattaṃ upāgato , so eva maññe imasmiṃ loke aggapuggalo ’’ ti bhagavati saddhaṃ uppādetvā satthu santike pabbajitvā kammaṭṭhānaṃ anuyuñjanto nacirasseva arahattaṃ pāpuṇi . Tena vuttaṃ apadāne ( apa . thera 2.50.51-56)– ‘‘ Padumuttarabuddhassa , bhikkhusaṅghe anuttare ; Pasannacitto sumano , pānīyaghaṭamapūrayiṃ . ‘‘ Pabbatagge dumagge vā , ākāse vātha bhūmiyaṃ ; Yadā pānīyamicchāmi , khippaṃ nibbattate mama . ‘‘ Satasahassito kappe , yaṃ dānamadadiṃ tadā ; Duggatiṃ nābhijānāmi , dakadānassidaṃ phalaṃ . ‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … bhavā sabbe samūhatā ; Chaḷabhiññā sacchikatā , kataṃ buddhassa sāsanan ’’ ti . EvaṃP1.60 pana arahattaṃ patvā vimuttisukhaṃ anubhavanto sāsanassa niyyānikabhāvavibhāvanena sabrahmacārīnaṃ ussāhajananatthaṃ ‘‘ paññābalī ’’ ti gāthaṃ abhāsi .

12. TatthaM1.71 paññābalīti pārihāriyapaññāya vipassanāpaññāya ca vasena abhiṇhaso sātisayena paññābalena samannāgato .
Sīlavatūpapannoti ukkaṃsagatena catupārisuddhisīlena , dhutadhammasaṅkhātehi vatehi ca upapanno samannāgato . Samāhitoti upacārappanābhedena samādhinā samāhito . Jhānaratoti tato eva ārammaṇūpanijjhāne lakkhaṇūpanijjhāne ca rato satatābhiyutto . Sabbakālaṃ satiyā avippavāsavasena satimā .
Yadatthiyan ti atthato anapetaṃ atthiyaṃ , yena atthiyaṃ yadatthiyaṃ . Yathā paccaye paribhuñjantassa paribhuñjanaṃ atthiyaṃ hoti , tathāV1.59 bhojanaṃ bhuñjamāno . Sāmiparibhogena hi taṃ atthiyaṃ hoti dāyajjaparibhogena vā , na aññathā bhojananti ca nidassanamattaṃ daṭṭhabbaṃ . Bhuñjiyati paribhuñjiyatīti vā bhojanaṃ , cattāro paccayā . ‘‘ Yadatthikan ’’ ti vā pāṭho . Yadatthaṃ yassatthāya satthārā paccayā anuññātā , tadatthaṃ kāyassa ṭhitiādiatthaṃ , tañca anupādisesanibbānatthaṃ . Tasmā anupādāparinibbānatthaṃ bhojanapaccaye bhuñjamāno tato eva kaṅkhetha kālaṃ attano anupādāparinibbānakālaṃ āgameyya . Idha imasmiṃ sāsane vītarāgo . Bāhirakassa pana kāmesu vītarāgassa idaṃ natthīti adhippāyo .
Mahāvacchattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā .