Issues
Select Version
Theragāthāpāḷi
Theragāthāpāḷi

Malitavambhattheragāthāvaṇṇanā UkkaṇṭhitotiP1.224 āyasmato malitavambhattherassa gāthā . Kā uppatti ? Ayaṃ kira padumuttarassa bhagavato kāle himavantato avidūre aññatarasmiṃ jātassare sakuṇo hutvā nibbatti , padumuttaro bhagavā taṃ anuggaṇhanto tattha g

Author: _System_commentary_ @ Administrator

5. Malitavambhattheragāthāvaṇṇanā UkkaṇṭhitotiP1.224 āyasmato malitavambhattherassa gāthā . Kā uppatti ? Ayaṃ kira padumuttarassa bhagavato kāle himavantato avidūre aññatarasmiṃ jātassare sakuṇo hutvā nibbatti , padumuttaro bhagavā taṃ anuggaṇhanto tattha gantvā jātassaratīre caṅkamati . Sakuṇo bhagavantaṃ disvā pasannamānaso sare kumudāni gahetvā bhagavantaṃ pūjesi . So tena puññakammena devamanussesu saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde kurukacchanagare aññatarassa brāhmaṇassa putto hutvā nibbatti , malitavambho tissa nāmaṃ ahosi . So viññutaṃ patto pacchābhūmahātheraṃ upasaṅkamitvā tassa santike dhammaṃ sutvā paṭiladdhasaddho pabbajitvā vipassanāya kammaṃ karonto viharati . Tassa ca ayaṃ sabhāvo , yattha bhojanasappāyo dullabho , itare sulabhā , tato na pakkamati . Yattha pana bhojanasappāyo sulabho , itare dullabhā , tattha na vasati pakkamateva . Evaṃ viharantoV1.230 ca hetusampannatāya mahāpurisajātikatāya ca nacirasseva vipassanaṃ vaḍḍhetvā arahattaṃ pāpuṇi . Tena vuttaṃ apadāne ( apa . thera 1.16.51-57)– ‘‘ HimavantassāvidūreM1.268 , mahājātassaro ahu ; Padumuppalasañchanno , puṇḍarīkasamotthaṭo . ‘‘ Kukuttho nāma nāmena , tatthāsiṃ sakuṇo tadā ; Sīlavā buddhisampanno , puññāpuññesu kovido . ‘‘ Padumuttaro lokavidū , āhutīnaṃ paṭiggaho ; Jātassarassāvidūre , sañcarittha mahāmuni . ‘‘ Jalajaṃ kumudaṃ chetvā , upanesiṃ mahesino ; Mama saṅkappamaññāya , paṭiggahi mahāmuni . ‘‘ Tañca dānaṃ daditvāna , sukkamūlena codito ; Kappānaṃ satasahassaṃ , duggatiṃ nupapajjahaṃ . ‘‘ Soḷaseto kappasate , āsuṃ varuṇanāmakā ; Aṭṭha ete janādhipā , cakkavattī mahabbalā . ‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … kataṃ buddhassa sāsanan ’’ ti . Arahattaṃ pana patvā attano paṭipattiṃ paccavekkhitvā udānento –

105.
‘‘ Ukkaṇṭhitopi na vase , ramamānopi pakkame ; Na tvevānatthasaṃhitaṃ , vase vāsaṃ vicakkhaṇo ’’ ti . – gāthaṃ abhāsi ;
Tattha ukkaṇṭhitopi na vaseti yasmiṃ āvāse vasantassa me bhojanasappāyālābhena adhikusalesu dhammesu ukkaṇṭhā anabhirati uppajjati , tattha ukkaṇṭhitopi vasāmiyeva itarasappāyalābhena na pakkame na pakkamāmi . Na vaseti ettha na-kārenapi pakkametipadaṃ sambandhitabbaṃ . Ramamānopi pakkameti yasmiṃP1.225 pana āvāse vasantassa me paccayavekallābhāvena natthi ukkaṇṭhā , aññadatthu abhiramāmi , evaṃ abhiramamānopi avasesasappāyālābhena tato pakkame , na vaseyyaṃ . Evaṃ paṭipajjantovāhaṃ nacirasseva sakatthaṃ paccupādinti . Ayañcettha attapaṭipattipaccavekkhaṇāyaṃ yojanā . Parassa ovādadāne pana vaseyya na pakkameyyāti vidhānavasenaM1.269 yojetabbaṃ . Na tvevānatthasaṃhitaṃ , vase vāsaṃ vicakkhaṇoti yasmiṃ āvāse paccayā sulabhāV1.231 , samaṇadhammo na pāripūriṃ gacchati , yasmiñca āvāse paccayā dullabhā , samaṇadhammopi pāripūriṃ na gacchati , evarūpo āvāso idha anatthasaṃhito nāma avaḍḍhisahitoti katvā . Evarūpaṃ vāsaṃ vicakkhaṇo viññujātiko sakatthaṃ paripūretukāmo natveva vaseyya . Yattha pana pañcaṅgasamannāgato āvāso labbhati , sattapi sappāyā labbhanti , tattheva vaseyyāti attho .
Malitavambhattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā .