Issues
Select Version
Theragāthāpāḷi
Theragāthāpāḷi

Meḷajinattheragāthāvaṇṇanā YadāhaṃM1.320 dhammamassosin tiādikā āyasmato meḷajinattherassa gāthā . Kā uppatti ? Ayampi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave puññāni upacinanto sumedhassa bhagavato kāle kulagehe nibbattitvā viññutaṃP2.11 patto ek

Author: _System_commentary_ @ Administrator

6. Meḷajinattheragāthāvaṇṇanā YadāhaṃM1.320 dhammamassosin tiādikā āyasmato meḷajinattherassa gāthā . Kā uppatti ? Ayampi purimabuddhesu katādhikāro tattha tattha bhave puññāni upacinanto sumedhassa bhagavato kāle kulagehe nibbattitvā viññutaṃP2.11 patto ekadivasaṃ bhagavantaṃ piṇḍāya gacchantaṃ disvā pasannamānaso madhuraṃ āmodaphalaṃ adāsi . So tena puññakammena devamanussesu saṃsaranto imasmiṃ buddhuppāde bārāṇasiyaṃ khattiyakule nibbattitvā meḷajinoti laddhanāmo vijjāsippesu nipphattiṃ gato paṇḍito byatto disāsu pākaṭo ahosi . So bhagavati bārāṇasiyaṃ isipatane viharante vihāraṃ gantvā satthāraṃ upasaṅkamitvā dhammaṃ sutvā paṭiladdhasaddho pabbajitvā vipassanaṃ paṭṭhapetvā tadaheva arahattaṃ pāpuṇi . Tena vuttaṃ apadāne ( apa . thera 2.51.57-62)– ‘‘ Sahassaraṃsī bhagavā , sayambhū aparājito ; Vivekā vuṭṭhahitvāna , gocarāyābhinikkhami . ‘‘ Phalahattho ahaṃ disvā , upagacchiṃ narāsabhaṃ ; Pasannacitto sumano , avaṭaṃ adadiṃ phalaṃ . ‘‘ Catunnavutito kappe , yaṃ phalaṃ adadiṃ tadā ; Duggatiṃ nābhijānāmi , phaladānassidaṃ phalaṃ . ‘‘ Kilesā jhāpitā mayhaṃ … pe … kataṃ buddhassa sāsanan ’’ ti . Arahattaṃ pana patvā aparabhāge bhikkhūhi ,‘‘ āvuso , kiṃ tayā uttarimanussadhammo adhigato ’’ ti puṭṭho sīhanādaṃ nadanto –

131.
‘‘ YadāhaṃV1.274 dhammamassosiṃ , bhāsamānassa satthuno ;
Na kaṅkhamabhijānāmi , sabbaññū aparājite .
132. ‘‘ Satthavāhe mahāvīre , sārathīnaṃ varuttame ; Magge paṭipadāyaṃ vā , kaṅkhā mayhaṃ na vijjatī ’’ ti . – gāthādvayaṃ abhāsi ;
TatthaM1.321 yadāti yasmiṃ kāle . Ahan ti attānaṃ niddisati . Dhamman ti catusaccadhammaṃ . Assosin ti suṇiṃ . Satthunoti diṭṭhadhammikādiatthehi veneyyānaṃ sāsanaṭṭhena satthuno . Kaṅkhan ti saṃsayaṃ . Saṅkhatamasaṅkhatañca anavasesato jānanaṭṭhena sabbaññū . Kutocipi parājitā bhāvena aparājite . Veneyyasattānaṃ saṃsārakantārato nibbānaṃ paṭivāhanaṭṭhena satthavāhe . Idaṃ vuttaṃ hoti – yato pabhuti ahaṃ satthuno dhammaṃ desentassa catusacca dhammaṃ assosiṃ sotadvārānusārena upadhāresiṃ upalabhiṃ , tato paṭṭhāya anavasesasaṅkhatāsaṅkhatasammutidhammānaṃ sayambhūñāṇena jānanato sabbaññū anāvaraṇadassāvimhi , pañcannampi mārānaṃ abhibhavanato tehi aparājitattā sadevake loke appaṭihatadhammacakkattā ca aparājite , veneyyasattānaṃ lobhakantārādito vāhanaṭṭhena satthavāhe , mahāvikkantatāya mahāvīre , aññehi duddamānaṃ purisadammānaṃ saraṇato accantikena damathena damanato sārathīnaṃ pavarabhūte uttame sammāsambuddheP2.12 ,‘‘ buddho nu kho no nu kho ’’ ti kaṅkhaṃ nābhijānāmi aparappaccayabhāvato .
Tathārūpe desite ariya magge tadupādāyabhūtāya ca sīlādi paṭipadāya ‘‘ niyyāniko nu kho na nu kho ’’ ti kaṅkhā vicikicchā na vijjati natthīti . Ettha ca ariyadhamme saṃsayābhāvakathanena ariyasaṅghepi saṃsayābhāvo kathitoyevāti daṭṭhabbaṃ tattha patiṭṭhitassa anaññathābhāvatoti .
Meḷajinattheragāthāvaṇṇanā niṭṭhitā .