5. Udāyittheravatthu
Yāvajīvampi ce bāloti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto udāyittheraṃ ārabbha kathesi .
So
P2.31 kira mahātheresu paṭikkantesu dhammasabhaṃ gantvā dhammāsane nisīdi .Atha naṃ ekadivasaṃ āgantukā bhikkhū disvā ‘‘ ayaṃ bahussuto mahāthero bhavissatī ’’ ti maññamānā khandhādipaṭisaṃyuttaṃ pañhaṃ pucchitvā kiñci ajānamānaṃ ‘‘ ko eso , buddhehi saddhiṃ ekavihāre vasamāno khandhadhātuāyatanamattampi na jānātī ’’ ti garahitvā taṃ pavattiṃ tathāgatassa ārocesuṃ .
Satthā tesaṃ dhammaṃ desento imaṃ gāthamāha –
64.
‘‘ Yāvajīvampi ce bālo , paṇḍitaṃ payirupāsati ;
Na so dhammaṃ vijānāti , dabbī sūparasaṃ yathā ’’ ti .
Tassattho
V1.268 – bālo nāmesa yāvajīvampi paṇḍitaṃ upasaṅkamanto payirupāsanto ‘‘ idaṃ buddhavacanaṃ , ettakaṃ buddhavacanan ’’ ti evaṃ pariyattidhammaṃ vā ‘‘ ayaṃM1.301 cāro , ayaṃ vihāro , ayaṃ ācāro , ayaṃ gocaro , idaṃ sāvajjaṃ , idaṃ anavajjaṃ , idaṃ sevitabbaṃ , idaṃ na sevitabbaṃ , idaṃ paṭivijjhitabbaṃ , idaṃ sacchikātabban ’’ ti evaṃ paṭipattipaṭivedhadhammaṃ vā na jānāti .Yathā kiṃ ?
Dabbī sūparasaṃ yathāti .
Yathā hi dabbī yāva parikkhayā nānappakārāya sūpavikatiyā samparivattamānāpi ‘‘ idaṃ loṇikaṃ , idaṃ aloṇikaṃ , idaṃ tittakaṃ , idaṃ khārikaṃ , idaṃ kaṭukaṃ , idaṃ ambilaṃ , idaṃ anambilaṃ , idaṃ kasāvan ’’ ti
P2.32 sūparasaṃ na jānāti , evameva bālo yāvajīvampi paṇḍitaṃ payirupāsamāno vuttappakāraṃ dhammaṃ na jānātīti .Desanāvasāne āgantukā bhikkhū āsavehi cittāni vimucciṃsūti .
Udāyittheravatthu pañcamaṃ .