4. Bandhanāgāravatthu

作者： _System_Pali_VRI_ @ Administrator

4. Bandhanāgāravatthu

NaM2.337 taṃ daḷhan ti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto bandhanāgāraṃ ārabbha kathesi .

Ekasmiṃ kira kāle bahū sandhicchedakapanthaghātakamanussaghātake coreP4.54 ānetvā kosalarañño dassayiṃsu .

Te rājā andubandhanarajjubandhanasaṅkhalikabandhanehi bandhāpesi .

Tiṃsamattāpi kho jānapadā bhikkhū satthāraṃ daṭṭhukāmā āgantvā disvā vanditvā punadivase sāvatthiṃ piṇḍāya carantā bandhanāgāraṃ gantvā te core disvā piṇḍapātapaṭikkantā sāyanhasamaye tathāgataṃ upasaṅkamitvā ,‘‘ bhante , ajja amhehi piṇḍāya carantehi bandhanāgāre bahū corā andubandhanādīhi baddhā mahādukkhaṃ anubhavantā diṭṭhā , te tāni bandhanāni chinditvā palāyituṃ na sakkonti , atthi nu kho , bhante , tehi bandhanehi thirataraṃ aññaṃ bandhanaṃ nāmā ’’ ti pucchiṃsu .

Satthā ,‘‘ bhikkhave , kiṃ bandhanāni nāmetāni , yaṃ panetaṃ dhanadhaññaputtadārādīsu taṇhāsaṅkhātaṃ kilesabandhanaṃ , etaṃ etehi sataguṇena sahassaguṇena satasahassaguṇena thirataraṃ , evaṃ mahantampi panetaṃ ducchindaniyaṃ bandhanaṃ porāṇakapaṇḍitā chinditvā himavantaṃ pavisitvā pabbajiṃsū ’’ ti vatvā atītaṃ āhari –

Atīte bārāṇasiyaṃ brahmadatte rajjaṃ kārente bodhisatto ekasmiṃ duggatagahapatikule nibbatti .

Tassa vayappattassa pitā kālamakāsi .

So bhatiṃ katvā mātaraṃ posesi .

Athassa mātā anicchamānasseva ekaṃ kuladhītaraṃ gehe katvā aparabhāge kālamakāsi .

Bhariyāyapissa kucchiyaṃ gabbho patiṭṭhahi .

So gabbhassa patiṭṭhitabhāvaṃ ajānantova ,‘‘ bhadde , tvaṃ bhatiṃ katvā jīva , ahaṃ pabbajissāmī ’’ ti āha .

‘‘ Sāmi , nanu gabbhoP4.55 me patiṭṭhito , mayi vijātāya dārakaṃ disvā pabbajissasī ’’ ti āha .

So ‘‘ sādhū ’’ ti sampaṭicchitvā tassā vijātakāle ,‘‘ bhadde , tvaṃ sotthinā vijātā , idāni ahaṃ pabbajissāmī ’’ ti āpucchi .

Atha naṃ sā ‘‘ puttassaV2.311 tāva thanapānato apagamanakālaṃ āgamehī ’’ ti vatvā puna gabbhaṃ gaṇhi .

So cintesi –

‘‘ imaṃ sampaṭicchāpetvā gantuṃ na sakkā , imissā anācikkhitvāva palāyitvā pabbajissāmī ’’ ti .

SoM2.338 tassā anācikkhitvāva rattibhāge uṭṭhāya palāyi .

Atha naṃ nagaraguttikā aggahesuṃ .

So ‘‘ ahaṃ , sāmi , mātuposako nāma , vissajjetha man ’’ ti attānaṃ vissajjāpetvā ekasmiṃ ṭhāne vasitvā isipabbajjaṃ pabbajitvā abhiññāsamāpattiyo labhitvā jhānakīḷāya kīḷanto vihāsi .

So tattha vasantoyeva ‘‘ evarūpampi nāma me ducchindaniyaṃ puttadārabandhanaṃ kilesabandhanaṃ chinnan ’’ ti imaṃ udānaṃ udānesi .

Satthā imaṃ atītaṃ āharitvā tena udānitaṃ udānaṃ pakāsento imā gāthā abhāsi –

345.

‘‘ Na taṃ daḷhaṃ bandhanamāhu dhīrā ,

Yadāyasaṃ dārujapabbajañca ;

Sārattarattā maṇikuṇḍalesu ,

Puttesu dāresu ca yā apekkhā .

346.

‘‘ Etaṃ daḷhaṃ bandhanamāhu dhīrā ,

Ohārinaṃ sithilaṃ duppamuñcaṃ ;

Etampi chetvāna paribbajanti ,

Anapekkhino kāmasukhaṃ pahāyā ’’ ti .

TatthaP4.56 dhīrāti buddhādayo paṇḍitapurisā yaṃ saṅkhalikasaṅkhātaṃ ayasā nibbattaṃ āyasaṃ , andubandhanasaṅkhātaṃ dārujaṃ , yañca pabbajatiṇehi vā aññehi vā vākādīhi rajjuṃ katvā kataṃ rajjubandhanaṃ , taṃ asiādīhi chindituṃ sakkuṇeyyabhāvena thiranti na vadantīti attho .

Sārattarattāti sārattā hutvā rattā , bahalatararāgarattāti attho .

Maṇikuṇḍalesūti maṇīsu ceva kuṇḍalesu ca , maṇivicittesu vā kuṇḍalesu .

Etaṃ daḷhan ti ye maṇikuṇḍalesu sārattarattā , tesaṃ so rāgo ca yā puttadāresu apekkhā taṇhā , etaṃ kilesamayaṃ bandhanañca paṇḍitapurisā daḷhanti vadanti .

Ohārinan ti ākaḍḍhitvā catūsu apāyesu pātanato avaharati heṭṭhā haratīti ohārinaṃ .

Sithilan ti bandhanaṭṭhāne chavicammamaṃsāni na chindati , lohitaṃ na nīharati , bandhanabhāvampi ajānāpetvā thalapathajalapathādīsu kammāni kātuṃ detīti sithilaṃ .

Duppamuñcan ti lobhavasena hi ekavārampi uppannaṃ kilesabandhanaṃ daṭṭhaṭṭhānato kacchapoM2.339 viya dummociyaṃV2.312 hotīti duppamuñcaṃ .

Etampi chetvānāti etaṃ daḷhampi kilesabandhanaṃ ñāṇakhaggena chinditvā anapekkhinoP4.57 hutvā kāmasukhaṃ pahāya paribbajanti , pakkamanti pabbajantīti attho .

Desanāvasāne bahū sotāpattiphalādīni pāpuṇiṃsūti .

Bandhanāgāravatthu catutthaṃ .

问题

选择版本

Dhammapada-aṭṭhakathā

Dhammapada-aṭṭhakathā