Issues
Select Version
Dhammapada-aṭṭhakathā
Dhammapada-aṭṭhakathā

10. Dhammassavanavatthu

Author: _System_Pali_VRI_ @ Administrator

10. Dhammassavanavatthu

Appakā te manussesūti imaṃ dhammadesanaṃ satthā jetavane viharanto dhammassavanaṃ ārabbha kathesi .
Sāvatthiyaṃ kira ekavīthivāsino manussā samaggā hutvāP2.160 gaṇabandhena dānaṃ datvā sabbarattiṃV1.337 dhammassavanaṃ kāresuṃ , sabbarattiṃ pana dhammaṃ sotuṃ nāsakkhiṃsu .
Ekacce kāmaratinissitā hutvā , puna gehameva gatā , ekacce dosanissitā hutvā , ekacce mānanissitā hutvā , ekacce thinamiddhasamaṅgino hutvā tattheva nisīditvā pacalāyantā sotuṃ nāsakkhiṃsu .
Punadivase bhikkhū taṃ pavattiṃ ñatvā dhammasabhāyaṃ kathaṃ samuṭṭhāpesuṃ .
Satthā āgantvā ‘‘ kāya nuttha , bhikkhave , etarahi kathāya sannisinnā ’’ ti pucchitvā ‘‘ imāya nāmā ’’ ti vutte ,‘‘ bhikkhave , imā sattā nāma yebhuyyena bhavanissitā , bhavesu eva laggā viharanti , pāragāmino nāma appakā ’’ ti anusandhiṃ ghaṭetvā dhammaṃ desento imā gāthā āha –
85.
‘‘ Appakā te manussesu , ye janā pāragāmino ;
Athāyaṃ itarā pajā , tīramevānudhāvati .
86.
‘‘ Ye ca kho sammadakkhāte , dhamme dhammānuvattino ;
Te janā pāramessanti , maccudheyyaṃ suduttaran ’’ ti .
Tattha appakāti thokā na bahū .
Pāragāminoti nibbānapāragāmino .
Athāyaṃ itarā pajāti yā panāyaṃ avasesā pajā sakkāyadiṭṭhitīrameva anudhāvati , ayameva bahutarātiP2.161 attho .
Sammadakkhāteti sammā akkhāte sukathite .
Dhammeti desanādhamme .
Dhammānuvattinoti taṃ dhammaṃM1.380 sutvā tadanucchavikaṃ paṭipadaṃ pūretvā maggaphalasacchikaraṇena dhammānuvattino .
Pāramessantīti te evarūpā janā nibbānapāraṃ gamissanti .
Maccudheyyan ti kilesamārasaṅkhātassa maccussa nivāsaṭṭhānabhūtaṃ tebhūmikavaṭṭaṃ .
Suduttaran ti ye janā dhammānuvattino , te etaṃ suduttaraṃ duratikkamaṃ māradheyyaṃ taritvā atikkamitvā nibbānapāraṃ gamissantīti attho .
Desanāvasāne bahū sotāpattiphalādīni pāpuṇiṃsūti .
Dhammassavanavatthu dasamaṃ .