9. Kassapadasabalassa suvaṇṇacetiyavatthu
Pūjāraheti
V2.145M2.163 imaṃ dhammadesanaṃ satthā cārikaṃ caramāno kassapadasabalassa suvaṇṇacetiyaṃ ārabbha kathesi .Tathāgato sāvatthito nikkhamitvā anupubbena bārāṇasiṃ gacchanto antarāmagge todeyyagāmassa samīpe mahābhikkhusaṅghaparivāro aññataraṃ devaṭṭhānaṃ sampāpuṇi .
Tatra nisinno sugato dhammabhaṇḍāgārikaṃ pesetvā avidūre kasikammaṃ karontaṃ brāhmaṇaṃ pakkosāpesi
P3.251 .So brāhmaṇo āgantvā tathāgataṃ anabhivanditvā tameva devaṭṭhānaṃ vanditvā aṭṭhāsi .
Sugatopi ‘‘ imaṃ padesaṃ kinti maññasi brāhmaṇā ’’ ti āha .
Amhākaṃ paveṇiyā āgatacetiyaṭṭhānanti vandāmi , bho gotamāti .
‘‘ Imaṃ ṭhānaṃ vandantena tayā sādhu kataṃ brāhmaṇā ’’ ti sugato taṃ sampahaṃsesi .
Taṃ sutvā bhikkhū ‘‘ kena nu kho kāraṇena bhagavā evaṃ sampahaṃsesī ’’ ti saṃsayaṃ sañjanesuṃ .
Tato tathāgato tesaṃ saṃsayamapanetuṃ majjhimanikāye ghaṭikārasuttantaṃ ( ma . ni .2.282 ādayo ) vatvā iddhānubhāvena kassapadasabalassa yojanubbedhaṃ kanakacetiyaṃ aparañca kanakacetiyaṃ ākāse nimminitvā mahājanaṃ dassetvā ,‘‘ brāhmaṇa , evaṃvidhānaṃ pūjārahānaṃ pūjā yuttatarāvā ’’ ti vatvā mahāparinibbānasutte ( dī . ni .2.206) dassitanayeneva buddhādike cattāro thūpārahe pakāsetvā sarīracetiyaṃ uddissacetiyaṃ paribhogacetiyanti tīṇi cetiyāni visesato paridīpetvā imā gāthā abhāsi –
195.
‘‘ Pūjārahe pūjayato , buddhe yadi ca sāvake ;
Papañcasamatikkante , tiṇṇasokapariddave .
196.
‘‘ Te tādise pūjayato , nibbute akutobhaye ;
Na sakkā puññaṃ saṅkhātuṃ , imettamapi kenacī ’’ ti .( apa . thera 1.10.1-2);
Tattha pūjituṃ arahā pūjārahā , pūjituṃ yuttāti attho .
Pūjārahe pūjayatoti abhivādanādīhi ca catūhi ca paccayehi
P3.252 pūjentassa .Pūjārahe dasseti buddhetiādinā .
Buddheti sammāsambuddhe .
Yadīti yadi vā , atha vāti attho .
Tattha paccekabuddheti kathitaṃ hoti , sāvake ca .
Papañcasamatikkanteti samatikkantataṇhādiṭṭhimānapapañce .
Tiṇṇasokapariddaveti
V2.146 atikkantasokapariddaveM2.164 , ime dve atikkanteti attho .Etehi pūjārahattaṃ dassitaṃ .
Teti buddhādayo .
Tādiseti vuttagahaṇavasena .
Nibbuteti rāgādinibbutiyā .
Natthi kutoci bhavato vā ārammaṇato vā etesaṃ bhayanti akutobhayā , te akutobhaye .
Na sakkā puññaṃ saṅkhātun ti puññaṃ gaṇetuṃ na sakkā .
Kathanti ce ?
Imettamapi kenacīti imaṃ ettakaṃ , imaṃ ettakanti kenacīti apisaddo idha sambandhitabbo , kenaci puggalena mānena vā .
Tattha puggalenāti tena brahmādinā .
Mānenāti tividhena mānena tīraṇena dhāraṇena pūraṇena vā .
Tīraṇaṃ nāma idaṃ ettakanti nayato tīraṇaṃ .
Dhāraṇan ti tulāya dhāraṇaṃ .
Pūraṇaṃ nāma aḍḍhapasatapatthanāḷikādivasena pūraṇaṃ .
Kenaci puggalena imehi tīhi mānehi buddhādike pūjayato puññaṃ vipākavasena gaṇetuṃ na sakkā pariyantarahitatoti dvīsu ṭhānesu pūjayato kiṃ dānaṃ paṭhamaṃ dharamāne buddhādī pūjayato na sakkā puññaṃ saṅkhātuṃ , puna te tādise kilesaparinibbānanimittena khandhaparinibbānena nibbutepi pūjayato na sakkā saṅkhātunti bhedā yujjanti .
Tena hi vimānavatthumhi –
‘‘ Tiṭṭhante
P3.253 nibbute cāpi , same citte samaṃ phalaṃ ;Cetopaṇidhihetu hi , sattā gacchanti suggatin ’’ ti .( vi . va .806);
Desanāvasāne so brāhmaṇo sotāpanno ahosīti .
Yojanikaṃ kanakacetiyaṃ sattāhamākāseva aṭṭhāsi , mahantena samāgamo cāhosi , sattāhaṃ cetiyaṃ nānappakārena pūjesuṃ .
Tato bhinnaladdhikānaṃ laddhibhedo jāto , buddhānubhāvena taṃ cetiyaṃ sakaṭṭhānameva gataṃ , tattheva taṃkhaṇe mahantaṃ pāsāṇacetiyaṃ ahosi .
Tasmiṃ samāgame caturāsītiyā pāṇasahassānaṃ dhammābhisamayo ahosīti .
Kassapadasabalassa suvaṇṇacetiyavatthu navamaṃ .
Buddhavaggavaṇṇanā niṭṭhitā .
Cuddasamo vaggo .
Paṭhamabhāṇavāraṃ niṭṭhitaṃ .